Εβραίοι βοσκοί εβραϊκών αμνών

ΚΑΤΑ ΒΑΘΟΣ ΚΑΤΑΝΟΩ ΤΟΥΣ ΑΡΝΗΤΕΣ ΤΟΥ
ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΟΣ- ΤΟΥΣ ΑΦΕΛΕΙΣ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ-
ΜΙΑ ΚΑΙ, 60 ΧΡΟΝΙΑ ΑΡΓΟΤΕΡΑ, ΑΚΟΜΗ
ΔΥΣΚΟΛΕΥΟΜΑΣΤΕ ΝΑ ΧΩΝΕΨΟΥΜΕ ΤΟ ΘΗΡΙΩΔΕΣ
ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΟΥ. ΕΝΑΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΟΕΒΡΑΙΟΥΣ
ΕΠΙΖΗΣΑΝΤΕΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΝΑ ΜΑΣ ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΕΙ
ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΡΟΚΥΨΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΡΟΣΜΕΙΞΗ
ΟΡΘΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΠΑΝΘΡΩΠΙΑΣ
Συμπεριλαμβάνομαι σ΄ εκείνους τους επάρατους κληρονόμους του Διαφωτισμού που εξακολουθούν να πιστεύουν ότι ο ορθολογισμός αποτελεί ανεκτίμητη κατάκτηση του ανθρώπινου πνεύματος και σε καμία περίπτωση δεν επιθυμώ επιστροφή στα προγενέστερα ανορθολογικά σκοτάδια. Προσοχή, όμως. Μιλάω για τον ορθολογισμό του Ντιντερό και του Βολταίρου- έναν ορθολογισμό άρρηκτα συνδεδεμένο με τον ανθρωπισμό- και όχι για τον ορθολογισμό του Χίμλερ και του Μένγκελε. Το πιο οδυνηρό από τα μαθήματα του 20ού αιώνα ήταν πως, αν αποσπάσουμε τον ορθολογισμό από τον ανθρωπισμό, καλλιεργούμε πρόσφορο έδαφος για θηριωδίες πέρα από κάθε φαντασία.

Ο τόμος Sonderkommando (κατά λέξη στα γερμανικά: ειδική αποστολή ) δεν περιέχει μονάχα τη συγκλονιστική μαρτυρία του Σλόμο Βενέτσια, αλλά και δύο πολύτιμα ιστορικά επίμετρα- θα σας συνιστούσα μάλιστα να προτάξετε την ανάγνωσή τους: ΤοΟλοκαύτωμα,το Άουσβιτς και οι Sonderkommando του Μαρτσέλλο Πετσέττι και Η Ιταλία στην ΕλλάδαΜικρό χρονικό μιας μεγάλης αποτυχίας του Ουμπέρτο Τζεντιλόνι. Το δεύτερο επίμετρο μας βοηθάει να αντιληφθούμε την τραγική ειρωνεία που σημάδεψε τη μοίρα των Ελληνοεβραίων ιταλικής καταγωγής, όπως ο Σλόμο (στοιχειωδώς προστατευμένοι όσον καιρό συμπορευόταν η Ιταλία με τη Γερμανία, διπλά ακάλυπτοι και αφημένοι στο γερμανικό μένος μετά την ανακωχή της Ιταλίας με τους Συμμάχους, τον Σεπτέμβριο του 1943), ενώ το πρώτο μάς εξοικειώνει με τα τρία στάδια εξολόθρευσης των Εβραίων: διακρίσεις εις βάρος του εβραϊκής καταγωγής γερμανικού πληθυσμού και υποχρεωτική μετανάστευσή του από την επικράτεια του Τρίτου Ράιχ (1933-1939), γκετοποίηση του εβραϊκού πληθυσμού στις κατεχόμενες περιοχές (1939-1941) και «Τελική Λύση» (1941-1945). Είναι αυτό, το τρίτο και συντριπτικότερο στάδιο της «Τελικής Λύσης» που θα οδηγήσει την αγαστή συνεργασία ορθολογισμού- απανθρωπιάς στα πιο θηριώδη της άκρα. Η καταγωγή του Σλόμο Βενέτσια, γεννημένου στη Θεσσαλονίκη τον Δεκέμβριο του 1923-όπως και σχεδόν όλων των Εβραίων της προπολεμικής Θεσσαλονίκης- έλκει από την Ισπανία. Μετά τον μεγάλο διωγμό που εξαπέλυσε εναντίον τους η Ιερά Εξέταση, προς τα τέλη του 15ου αιώνα, οι Εβραίοι της Ισπανίας (Σεφαρντίμ) διασκορπίστηκαν

Shlomo Venezia

SΟΝDΕRΚΟΜΜΑΝDΟ

ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΟΛΑΣΗ ΤΩΝ ΘΑΛΑΜΩΝ ΑΕΡΙΟΥ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: ΣΙΜΟΝ ΒΕΪΛΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ:
ΜΑΡΤΣΕΛΛΟ ΠΕΤΣΕΤΤΙ ΚΑΙ ΟΥΜΠΕΡΤΟ ΤΖΕΝΤΙΛΟΝΙ ΜΤΦ. Γ. ΚΑΛΑΜΑΝΤΗΣ ΕΚΔ. ΠΑΤΑΚΗΣ 2008 ΣΕΛ: 284

σε όλα τα ευρωπαϊκά κράτη κι έφθασαν ώς την – οθωμανική ακόμη- Θεσσαλονίκη. Προτού εγκατασταθούν εκεί, οι πρόγονοι του Σλόμο πέρασαν από την Ιταλία: «Γι΄ αυτόν τον λόγο ονομάζομαι “Βενέτσια”. Ο Σλόμο θα χάσει νωρίς νωρίς τον πατέρα του- έναν καυχησιάρη κουρέα που είχε πολεμήσει μαζί με τους Ιταλούς στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, είχε κρατήσει την ιταλική υπηκοότητα και, αγνοώντας την αντισημιτική διάσταση του φασιστικού καθεστώτος, του άρεσε να παρελαύνει με τη στολή των μελανοχιτώνων. Μεγαλώνει με τη χήρα μητέρα του και τα τέσσερα αδέρφια του φτωχικά, αλλά χωρίς ιδιαίτερες (μολονότι υπαρκτές) προστριβές με την ογκωδέστερη ελληνική χριστιανική κοινότητα. Η κατάσταση θα χειροτερέψει άρδην με την εισβολή των Γερμανών, τον Απρίλιο του 1941.