Λάπτοπ «ελπίδας» με 80 ευρώ

Ο Νίκολας Νεγκροπόντε περιεργάζεται τον πρότυπο υπολογιστή δικής του επινόησης, που κοστίζει μόλις 80 ευρώ και προορίζεται για τα παιδιά του Τρίτου Κόσμου. Χάρη στο σχέδιό του, εκατομμύρια μικροί μαθητές των φτωχών χωρών θα μπορούν να έχουν σύντομα δικά τους κομπιούτερ και πρόσβαση στο Ίντερνετ χωρίς να πληρώσουν

Ένα πρωτότυπο κομπιούτερ, που κοστίζει μόνο 80 ευρώ, μπορεί να παίξει τον ρόλο
της γέφυρας η οποία θα κλείσει το ψηφιακό χάσμα του πλανήτη. Πριν από χρόνια
τόλμησε να το ονειρευτεί ο Νίκολας Νεγκροπόντε και χάρη στις δικές του
εντατικές προσπάθειες μπορεί να γίνει πραγματικότητα σε λίγους μήνες.

Ο ιδρυτής του Media Lab στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης
(MIT) παρουσίασε πρόσφατα το πρόγραμμα με τα αρχικά HDL, «Φορητός υπολογιστής
των 100 δολαρίων». Ξεκινώντας το 2006, θα κατασκευάζονται 100 με 200
εκατομμύρια μηχανήματα τον χρόνο και θα μοιράζονται σε παιδιά του Τρίτου
Κόσμου. Το σχέδιό του φάνηκε στην αρχή παράτολμο, ουτοπικό και ζημιογόνο. Αλλά
τέτοια σχόλια ποτέ δεν πτόησαν τον Νεγκροπόντε στην πολύχρονη καριέρα του.
Ευτυχώς δηλαδή, γιατί αλλιώς, οι μεγάλες και τολμηρές ιδέες του θα
καταδικάζονταν στη σφαίρα του γραφικού. Κόντρα στη λογική, ο «γκουρού της
πληροφορικής» έβαλε μπροστά τα μεγάλα μέσα και βρήκε τον τρόπο να το
υλοποιήσει.

H παιδεία είναι η λέξη-κλειδί, όπως εξηγεί ο ίδιος στο περιοδικό του
ΜΙΤ. «Στόχος μας είναι η μόρφωση. Ένα φορητό κομπιούτερ για κάθε παιδί. Όποιο
μεγάλο πρόβλημα του κόσμου κι αν σκεφτείς, από την παγκόσμια ειρήνη μέχρι το
περιβάλλον και από την πείνα μέχρι τη φτώχεια, η λύση απαιτεί πάντα τη γνώση.
Πρέπει να βασιζόμαστε περισσότερο στη δική μας δίψα για μόρφωση και στις
γνώσεις που μεταφέρουμε ο ένας στον άλλον. Το λάπτοπ που σκεφτήκαμε είναι ένα
σημαντικό μέσο για να τα καταφέρουμε».

Πώς μπορεί όμως να κατασκευαστεί ένα κομπιούτερ που να κοστίζει μόνο 80
ευρώ; Και μάλιστα φορητό, παρόλο που ο υπολογιστής γραφείου είναι πιο φθηνός;
Το ζητούμενο είναι η δυνατότητα να παίρνεις το μηχάνημα όπου θέλεις όποια
στιγμή θέλεις. Ο Νεγκροπόντε και οι συνεργάτες του αντιμετωπίζουν το πρόβλημα
του κόστους αφαιρώντας τρία σημαντικά μέρη ενός υπολογιστή. Τα Windows της
Microsoft, την παραδοσιακή επίπεδη οθόνη και τον σκληρό δίσκο. Στη θέση τους,
το HDL θα έχει το λειτουργικό Linux και άλλα προγράμματα ανοιχτού κώδικα –
δηλαδή φθηνότερα από τα εμπορικά – μία οθόνη οπίσθιας προβολής ή ένα νέο
ηλεκτρονικό μελάνι που εφευρέθηκε στο Media Lab και μνήμη flash, που θα
αποθηκεύει δεδομένα ενός γιγαμπάιτ. Παρόλα αυτά, μη νομίζετε πως θα είναι πολύ
κατώτερο ενός αντίστοιχου υπολογιστή που κοστίζει 800 ευρώ. Στόχος είναι στην
πράξη να μη διαφέρουν οι δυνατότητές τους παρά μόνο στην αποθήκευση.

Το μηχάνημα έχει κι άλλα πρωτότυπα χαρακτηριστικά. Καθώς πολλά χωριά
του Τρίτου Κόσμου δεν έχουν ηλεκτρισμό, οι υπολογιστές θα λειτουργούν με
μανιβέλα ή «παρασιτική ενέργεια», όπως η δακτυλογράφηση. Μόλις ενεργοποιούνται
τα κομπιούτερ, θα συνδέονται αυτόματα το ένα με το άλλο χρησιμοποιώντας ένα
δίκτυο, που έφτιαξε το ΜΙΤ και το Media Lab. Σε αυτό το δίκτυο, κάθε
υπολογιστής χρησιμεύει ως κόμβος που αναμεταδίδει πληροφορίες. Τα νοικοκυριά
που θα διαθέτουν HDL θα μπορούν να επικοινωνούν μεταξύ τους με email ή
συμβατική τηλεφωνία, μέσω του δικτύου.

Και βέβαια, το κάθε μηχάνημα θα συνδέεται με το Ίντερνετ. Αυτό είναι
άλλωστε το σημείο-κλειδί του εγχειρήματος. Τα φορητά κομπιούτερ θα περιέχουν
το πρόγραμμα Skype, μία εφαρμογή για δωρεάν τηλεφωνήματα σε όλη τη γη. Έτσι,
τα πιο απομονωμένα μέρη στον πλανήτη θα μπορέσουν να συνδεθούν με τον υπόλοιπο
κόσμο. Το κόστος της πρόσβασης στο Ίντερνετ είναι ένα από τα σημαντικότερα
προβλήματα, καθώς στον Τρίτο Κόσμο είναι πολύ ανεβασμένο. H κατασκευή και
συντήρηση της υποδομής είναι πολύ ακριβή σε αυτές τις χώρες. «Αυτό είναι ένα
σημαντικό θέμα», λέει ο Νεγκροπόντε. «Αναζητούμε τρόπους να περιορίσουμε το
κόστος σε ένα δολάριο τον μήνα για κάθε παιδί».

Έτοιμα μέσα στο 2006

Οι φορητοί υπολογιστές των 100 δολαρίων δεν θα πωλούνται στην αγορά.
Προορίζονται αποκλειστικά για τα παιδιά των φτωχών χωρών. Υπουργεία παιδείας
και κυβερνητικοί οργανισμοί θα τα αγοράζουν για να τα διανέμουν στα παιδιά. Τα
κέρδη θα είναι περιορισμένα, μόλις 10 δολάρια για τους κατασκευαστές ανά
μηχάνημα. Αυτό είναι το σχέδιο και αυτή η συμφωνία.

Για να πραγματοποιηθεί, πρέπει η αρχική παραγγελία να φτάσει τα έξι
εκατομμύρια μηχανήματα. Ο Νίκολας Νεγκροπόντε έχει ήδη βρει τους
κατασκευαστές, αρχικά σε Κίνα και μετά στη Βραζιλία και βρίσκεται σε συνεχείς
συζητήσεις με κυβερνήσεις για την παραγγελία των υπολογιστών. H Κίνα έχει
δείξει ενδιαφέρον για δύο εκατομμύρια κομπιούτερ και η Βραζιλία για άλλο ένα
εκατομμύριο. Μέσα στο 2006, θα είναι έτοιμα τα πρώτα 50.000-100.000 μηχανήματα
και πολύ σύντομα η παραγωγή θα φτάσει τα 100 με 200 εκατομμύρια κομμάτια.

LINK:

Στο Ίντερνετ http: //laptop.media.mit.edu