H εκδίκηση είναι δική μου!

Ο Βιβάλντι να διευθύνει την ορχήστρα, ο Σέρτζιο Λεόνε με τον Τζον Μπούρμαν να
σκηνοθετούν την ταινία και ο Μπαρίσνικοφ, εμπνευσμένος από τον Τσαϊκόφσκι να
υπογράφει τη χορογραφία. Αν όλοι αυτοί μαζί αποτελούν μέρος της αφρόκρεμας,
τότε ο Κορεάτης Τσαν-Γουκ Παρκ είναι η κινηματογραφική μετενσάρκωση του
Βιβάλντι, του Λεόνε, του Μπούρμαν και του Μπαρίσνικοφ στην παγκόσμια οθόνη.
Βλέποντας, φίλοι μου, για δεύτερη φορά το «Old boy» βγήκα με απέραντη,
ανείπωτη ανακούφιση. Τίποτα στο σινεμά δεν πεθαίνει. Αντιθέτως, όχι μόνο
αναγεννάται εκ της τέφρας του, αλλά εκτινάσσεται και σε υψηλότερα επίπεδα
σκαρφαλώνει!

Σαν ο κόσμος συμπυκνωμένος σε δύο στρατόπεδα, σε δύο φυλές, σε δύο διαστάσεις.
Και σαν μέσα σε πρωτοφανείς, ακραίες καταστάσεις, ο ένας κόσμος να εφορμά και
με μανιασμένη λύσσα να γρονθοκοπεί τον άλλο. Σα να ωρύονται εκατομμύρια
ντεσιμπέλ και σαν μονομαχία τιτάνων που αιωρούνται, ίπτανται, χορεύοντας τη
«Λίμνη των κύκνων» κρατώντας ρόπαλα, σφυριά, μαχαίρια και ψαλίδια. Σαν το
προαιώνιο δράμα, από την αρχαιότητα μέχρι τον Σαίξπηρ, να μεταλλάχθηκε και σαν
όλα με εκδικητική μανία να στήνουν την πιο θεσπαίσια… κανιβαλική μονομαχία.
Και σαν το χαρτί και το ποπ κορν του Ταραντίνο να μεταμορφώνεται σε θρεπτική,
πρωταρχική, σαρκική, ιδρωμένη και κορυφαία ουσία! Σαν αίφνης, η οθόνη να
αστράφτει και το πιο πανέμορφο, το πιο αμαρτωλό, το πιο τερατώδες… τέρας, ο
μάγος στη σκηνή να βγάζει. Επιτέλους ύστερα από τόσα χρόνια, η πρώτη
μεγαλειώδης, βίαιη, αιματηρή, περιπετειώδης ιστορία. H άγρια συμμορία!

Από πού ν’ αρχίσω και πού να τελειώσω. Συνεπαρμένος από την αντιστικτική
θυελλώδη συνουσία Αντόνιο Βιβάλντι – One eye Jack (η εκδίκηση είναι δική μου)
και καθηλωμένος από την ανελέητη και σαρωτική επέλαση όλων των τεχνικών που
έχει επινοήσει μέχρι τώρα ο ανθρώπινος κινηματογραφικός εγκέφαλος. Όλα και
όλοι να χοροπηδάνε: τίγρεις και ταυτόχρονα Συλφίδες, από τη μία μέχρι την άλλη
άκρη της οθόνης. Θεέ μου, κάποια στιγμή θα κουραστεί και θα σταματήσει.
Τίποτα. H μανία τη μανία να συναντάει!

«Old boy». Μανιασμένη εκδίκηση υπό τους ήχους του Αντόνιο Βιβάλντι!

Σημείο πρώτο, το πιο ευανάγνωστο και οικείο: Ένας άνθρωπος εγκλωβίζεται στους
θεόκλειστους τοίχους ενός μικρού διαμερίσματος. Ούτε ξέρει, ούτε μπορεί να
μάθει το γιατί. Απλώς ακούει και μαθαίνει ότι του φόρτωσαν τον φόνο της
γυναίκας και της κόρης του. Επί δεκαπέντε χρόνια βομβαρδίζεται από την
τηλεοπτική εικόνα και κάθε βράδυ εισπνέει αέρια για καταναγκαστικό μακάριο
ύπνο. Τι είναι αυτό; Σουρεαλιστικό δάνειο του Κάφκα. Αλλά και σε μεταφορικό,
κοινωνικό, επίπεδο, το σημερινό δικό μας αναμορφωτήριο. Αιχμάλωτοι της
αφόρητης μοναξιάς μας, φυλακισμένοι στην ανελέητη ρουτίνα μας, φορτωμένοι από
τηλεοπτικά σκουπίδια. Πιθανή κατάληξη; Είτε υποτάσσεσαι και «πεθαίνεις» είτε
προπονείσαι και περιμένεις. Ο ήρωάς μας, Ο Ντε-σου, φουσκώνει από εκδίκηση και
περιμένει. Με τέτοιο απύθμενο στομάχι και γιγαντιαίο στόμα, έτσι και ανοίξει η
πόρτα όλους θα τους κατασπαράξει. H αντίστροφη μέτρηση μόλις άρχισε!

Σημείο δεύτερο, το ίδιο ευανάγνωστο όπως το πρώτο. Αόρατο χέρι τον
απελευθερώνει, τον ντύνει και ελεύθερο πια στην κοινωνία τον παραδίδει. Όχι
τον ίδιο, αλλά τον.. άλλον. Όχι τον οικογενειάρχη αλλά τον βάρβαρο, τον
πρωτόγονο, τον πρωτόπλαστο από ζούγκλα καμωμένο. Το πρόσωπό του χαρακωμένο
εκμαγείο – homus erectus. Τα μάτια του να καίγονται από ζωώδη ανεξέλεγκτα
ένστικτα. Το σώμα του απόλυτο φονικό όπλο. Πίστη του μία και μοναδική, «είμαι
χειρότερος και από κτήνος αλλά δεν έχω δικαίωμα να ζήσω;». Χωρίς άλλη,
δεύτερη, επεξεργασμένη σκέψη, αρχίζει να σκαλίζει και κάθε ύποπτο να
«ξεσκονίζει». Στον δρόμο του με κατεύθυνση την καιομένη βάτο, ερωτεύεται ένα
«λουλούδι» με μισά χρόνια από τα δικά του. H αντίθεση είναι τόσο κολοσσιαία
όσο του Κινγκ Κονγκ με τη θεσπέσια Τζέσικα Λανγκ. Κουασιμόδος και Παναγία των
Παρισίων. Τα σημαίνοντα και τα σημαινόμενα αρχίζουν να στήνουν πάνω στην πίστα
ενός τυπικού, κατά τα άλλα action movie, φρενήρη χορό.

Σημείο τρίτο, ευανάγνωστο κι αυτό αλλά πολυεπίπεδο όπως σε κάθε πρωτοπορία.
Αφού πρώτα με τα χέρια του το σύμπαν θα γκρεμίσει και αφού η λύσσα του στιγμή
δεν θα κοπάσει πάνω στον αντίπαλο, στον άλλο πόλο, στο αντίθετό του θα
καταλήξει. Κουασιμόδος αυτός, γόης, γιάπης και νέος ο εχθρός. Ποιος από τους
δύο είναι ένοχος και σκευωρός;

Σημείο τέταρτο, δυσανάγνωστο αλλά όταν το ξεδιπλώσεις, μοιάζει με Σαίξπηρ και
αρχαία τραγωδία. Το μυστήριο και το μυστικό είναι θαμμένο στο σχολείο και το
παρελθόν. Μου «απαγορεύεται» να το αποκαλύψω αλλά μοιάζει με μολυσμένη,
αιμομικτική αυτοκτονία. Σαν δύο κόσμοι να συγκρούονται, όπως πάντα, για
διαφορετική αιτία. Με την εξής ανατρεπτική αμφισημία. Ο Κουασιμόδος σαν
πληγωμένο ζώο και με καρδιά μικρού παιδιού. Αποκτηνωμένος από άδικη, αμαρτωλή
τιμωρία. Εκπαιδευμένος από τον αντίπαλό του, τυφλωμένος να σκοτώνει γιατί τού
είναι αδιάφορο αν σκοτωθεί.

Μοιάζει με το τέρας του Φρανκενστάιν

Κουασιμόδος, Κινγκ Κονγκ, εκδικητής: «Είμαι χειρότερος και από κτήνος, αλλά έχω δικαίωμα να ζήσω»

Ο Ο Ντε-σου είναι η μέγιστη ανατροπή του Ράμπο. Ο άλλος, ο αντίπαλος, ο
ψηλός, γοητευτικός, ευκατάστατος, ο νάρκισσος γιάπης, εξωτερικά σαν ζεν
πρεμιέρ αλλά στο βάθος κυνικός, αδίστακτος και καταραμένος. Ο Κουασιμόδος
αναγκαστικά εγκλωβισμένος, σχεδόν εντοιχισμένος. Ο αφέντης του ελεύθερος αλλά
κοινωνικά εντελώς σφραγισμένος από τη μούχλα και τη γαλάζια, βασιλική του
αίματος αναπαραγωγή. Είναι βέβαιο και από τις «χορευτικές» εικόνες εντελώς
πιστοποιημένο. Ο ήρωάς μας μοιάζει με το τέρας του Φρανκενστάιν Άλλωστε
διαρκώς ο «δημιουργός» του με ειρωνεία τού υπενθυμίζει «όταν γελάς, οι άλλοι
θα γελάνε και όταν θα κλαις μόνος και έρημος θα κλαις». Σάμπως κι εμείς τι
είμαστε; Ομοιώματα του ίδιου «πλάστη», του ίδιου Φρανκεστάιν, παιδιά ενός
ανώτερου σατανικού εγκέφαλου, όλοι μα όλοι είμαστε. Και μέχρι εντελώς να
αλλοτριωθούμε και σαν τον Ο Ντε-σου μετασχηματιστούμε, ένα πράγμα θα
μονολογούμε: Μπορεί να είμαστε χειρότεροι και από τα κτήνη, αλλά έχουμε
δικαίωμα να ζούμε!

Όλα είναι ένα μεγάλο ψέμα

Προσπαθώντας να συνέλθω και να ανακάμψω από το κατακλυσμιαίο αισθητικό,
τεχνικό και μυθικό σοκ του Κορεάτη Τσαν Γουκ-Παρκ. Δεύτερη παρουσία, με
απύθμενη, χαοτική, χασματική διαφορά από το «Old boy», το ελληνικό «Αληθινή
ζωή» του δευτεροεμφανιζόμενου Πάνου Κούτρα. Διχασμένο, φωσκολικό αλλά και
φαντασιακό.

Όποιος με επιπολαιότητα καταλήξει στο «δέρμα» της φωσκολιάδας θα φρίξει και θα
τα βροντήξει. Διότι ένας γοητευτικός και πλούσιος νέος (Νίκος Κουρής), άρτι
αφιχθείς από Βρυξέλες που λένε, εισβάλλει στη βιλάρα της απίστευτης, κραταιάς,
σατανικής… βασιλομήτορος (Θέμις Μπαζάκα) και αρχίζει να σκαλίζει τον φάκελο
των Ατρειδών. Όπου πριν από πολλά χρόνια ο πατέρας του μυστηριωδώς νεκρός και
όπου η μητέρα του (η… Φρειδερίκη που λέγαμε) μόνη και απόλυτη κυρίαρχος στην
εξουσία, παρέα με τον κωφάλαλο κηπουρό και «εραστή της λαίδης Τσάτερλι». Καθώς
και α λα μπρατσέτα με την προσωπική της γραμματέα, την ίδια πάνω κάτω ερωμένη
της Σάρον Στόουν στο «Basic instinct». Φορτωμένος με υποψίες, ενοχές και
κοκαΐνη θα ερωτευτεί κατώτερη, απ’ αυτόν, διακοσμήτρια βιτρινών (Μαρίνα
Καλογήρου), θα πλακωθεί με τον γκέι αδελφό της με τον οποίο μάλλον είχε
σχέσεις ομοφυλοφιλικές και στο τέλος θα καταλήξει στο σνιφάρισμα και στο
κρεβάτι διεστραμμένης Γαλλίδας (Άνα Μουγκλαλίς), φίλης παιδικής από το
παρελθόν. Εν ολίγοις μαγιά σίριαλ Antenna και Mega με τίτλο «Καληνύχτα ζωή».
Ούτε να το βλέπω, ούτε να… με βλέπει!

Όμως όποιος το δέρμα αυτής της ειρωνικής φωσκολιάδας καταφέρει (δεν είναι
δύσκολο) να τρυπήσει, τότε το σχόλιο, τη νοσηρή και αυθαίρετη φαντασίωση θα
συναντήσει. Με την εξής σειρά. Από τα μικρότερα στο μεγάλο: Ο μικρός, αφού
στην αρχή ή στο τέλος σκοτώνεται σε ατύχημα, άρα, είναι νεκρός. Και αφού είναι
νεκρός, τίποτα δεν είναι αληθινό. Όποιος αυτό τον γόρδιο δεσμό λύσει
(σηματοδοτημένο από το τεχνητό ημίφως της φωτογραφίας) θα αρχίσει με ευκολία
να αποκωδικοποιεί κάθε ίχνος ουσίας. Έχουμε και λέμε:

«Αληθινή ζωή». Θέμις Μπαζάκα, ειρωνικό, μελοδραματικό μείγμα Χρονοπούλου, Γαληνέα, Παρέδες και Τζόαν Κόλινς

Ο Κουρής, αν και ερωτευμένος με την «αθώα» και «παρθένα», εν τούτοις χωρίς
προσπάθεια και δυσκολία την αφήνει και στη συνέχεια αφήνεται και βυθίζεται σε
πιο κολασμένη εμπειρία. Το ίδιο και με την κοπέλα. Αν και δηλώνει ερωτευμένη
με τον Κουρή, με την ίδια ευκολία δέχεται της μητέρας του τα «λύτρα» και προς
Παρισίους τραβάει και πάει. Άρα, ψέμα πρώτο: Ο έρωτας. Ο Κουρής, αν και εκ
πρώτης, φωσκολικής, απόψεως, κολλημένος στον νεκρό πατέρα του, εν τούτοις, στη
βάση, δεν δίνει μία. Τι τον εμποδίζει να προσλάβει ντετέκτιβ και το μυστικό να
μάθει; Άρα, ψέμα δεύτερο: Το οικογενειακό αίμα νερό, νεράκι γίνεται. Και αφού
η κοπέλα, η «αθώα» και «παρθένα», είναι της βιοπάλης και του ιδρώτα, τότε
γιατί δεν ξέρει να κολυμπήσει και μόνο με σωσίβιο τον πλούσιο νέο
τσαλαβουτάει; Άρα, ψέμα τρίτο: Πρώτα οι γνωριμίες, ύστερα οι ικανότητες. Και
τέλος πάντων, ποια απ’ όλες τις εκδοχές είναι η αληθινή. H μάνα του με τον
κηπουρό, το σπίτι του μια πισίνα, τεράστια σαν τον μαύρο βυθό. Άρα, ψέμα
τέταρτο: Μπας και η… βασιλομήτωρ δεν τον γέννησε, μπας και το σπίτι είναι
φανταστικό, μπας και ο πατέρας του είναι ζωντανός; Άρα, ψέμα πέμπτο: Τίποτα
δεν είναι αυτό που φαίνεται αλλά και τίποτα όπως μας αρέσει είναι.

Άρα; Είναι απλό και κοινωνικά ευρέως υπαρκτό. Το ψέμα είναι… αλήθεια και η
αλήθεια, η δική μας, η υποκειμενική, ιδεαλιστική, μεταφυσική, αφού δεν την
βιώνουμε, την κάνουμε αληθινή. Όπως ακριβώς οι σεναριογράφοι της μιας δραχμής
επινοούν τις φωσκολιάδες. Στο τέλος, πού θα πάει, στον βυθό της πισίνας θα
βουτήξουμε και στα πέρατα του ωκεανού, αγκαλιά με την αγαπημένη μας θα
βρεθούμε. Όπως λέει και το τραγούδι, «θα σε πάρω να φύγουμε σ’ άλλη γη, σ’
άλλα μέρη».

Με απλά λόγια, ό,τι ήταν το «Μπλε βελούδο» του Ντέιβιντ Λιντς για την
αμερικανική, σαρκοβόρα πραγματικότητα, είναι για την γλυκανάλατη, πωρωμένη,
κακοφορμισμένη, σύγχρονη ελληνικότητα, αλλά με λιγότερο επιδέξιους και
γοητευτικούς αισθητικούς όρους, η «Αληθινή ζωή». Τι είναι όλος αυτός ο
«υπέροχος κόσμος» μπαμπά; Ανακυκλούμενες, μουχλιασμένες σχέσεις, χάρτινοι
έρωτες, φευγαλέες ρομαντικές σπίθες τυμπανιαίων μοδάτων «πτωμάτων». Αμαρτίες
γονέων παιδεύουσι τέκνα. Όλοι, μα όλοι, χαλασμένοι, εγωπαθείς, ναρκομανείς,
ιδιοτελείς, δήθεν και «νεκροί». Κοινωνία ο καθρέφτης σου. Μην ψάχνεις, είναι
μια σταλιά απόσταση απέναντί σου. Όταν τις κοσμικές στήλες ξεφυλλίζεις και το
«Fame story» με λαχτάρα «γλείφεις». Λέγοντας και προσευχόμενος από μέσα σου:
Αχ, νά ‘μουν σαν κι αυτούς!

Ούτε μία, ούτε δύο, ούτε τρεις

«H ζωή είναι ένα θαύμα» (Life is a miracle). H τελευταία ταινία του Εμίρ
Κουστουρίτσα, ατελείωτο ντελίριο 156 ζαλισμένων λεπτών. Ευρήματα άφθονα,
μουσική ονειρική αλλά ταινία άδεια και χαοτική.

«Εξορκιστής, η αρχή του κακού» (Exorcist, the beginning) του Ρένι Χάρλιν.
Ο Μεσαίωνας στην καρδιά της Αθήνας. Από την μάχη του Ουρανού έπεσε ο Σατανάς
στην Αφρική! Οι άθλιοι κοπρίτες. Όχι μόνο ξεπατώνουν τον ορυκτό πλούτο της
ηπείρου, όχι μόνο κατακρεούργησαν και κατασπάραξαν εκατομμύρια σκλάβους, τώρα
ανενδοίαστα, ανερυθρίαστα και φασιστικά τούς φτύνουν. Στα μούτρα τους!

«Γιοζίμπο», επανακυκλοφορία του γιαπωνέζικου… γουέστερν του 1961 και του
Ακίρα Κουροσάβα. Έγινε «Για μια χούφτα δολάρια» αλλά ύστερα από τόσα χρόνια
μόνο λάτρεις και συλλέκτες μπορεί να συγκινήσει.

«Το πυθάρι» του Ιρανού Εμπραχίμ Φορουζές. Βραβευμένη, τρυφερή ιστορία,
γυρισμένη πριν από 12 χρόνια, με ήρωα τον… πρώτο δάσκαλο σ’ ένα
απομακρυσμένο χωριό, εκεί όπου το νερό είναι δυσεύρετο και πολύτιμο. Κλασικός
ιρανικός νεο-ρεαλισμός και λεπτός διδακτισμός.

Μισό το ένα, μισό και το άλλο

Δύο μεταφυσικά, ψυχολογικά θρίλερ στο ίδιο μήκος κύματος, ίδιας αξίας και
ίδιου… μισού. H «Γέννηση» (Birth) χωρίς σοβαρό σενάριο αλλά με
ταλαντούχο σκηνοθέτη τον Τζόναθαν Γκλέιζερ. «H εμμονή» (Forgotten) με
εξαιρετική ιδέα και σενάριο αλλά με ασήμαντη – του Τζόζεφ Ρούμπεν –
σκηνοθεσία!

H Νικόλ Κίντμαν του «Birth» με κόμμωση Τζιν Σίμπεργκ, ακτινοβολώντας λάμψεις
μοναδικής, αλαβάστρινης ομορφιάς, είναι καθηλωμένη από τη δεκάχρονη απουσία
του ανθρώπου που αγάπησε όσο κανέναν άλλο στην ζωή. Ώσπου αποφασίζει να
παντρευτεί και να ξεφύγει. Αλλά την στιγμή του δείπνου δεκάχρονος πιτσιρικάς
χτυπάει την πόρτα και λέει: «Ο Σον, ο άντρας που αγάπησες και σ’ αγαπάει
είμαι». Λογικά μια τέτοια… παράλογη, εξωφρενική σύλληψη μόνο ως υποκειμενική
ψύχωση, ως αποκύημα βασανισμένης ερωτικής μνήμης μπορείς να την αναπτύξεις.
Αλλιώτικα, αν ρεαλιστικά τολμήσεις, τότε όλα τα γκρεμίζεις. Εν τέλει χωρίς
τους ατμοσφαιρικούς φωτισμούς, τους ψιθυριστούς διαλόγους, την κόντρα,
συμφωνική, μουσική και την δεύτερη, μετά την Στριπ, μεγάλη αλλά τόσο νεαρά
Κυρία, η «Γέννηση» πριν γεννηθεί θα τα είχε τινάξει. Λάθος χέρια, λάθος
χειρισμοί, λάθος, σενάριο, λάθος ψυχολογία. Αν την έκανε ο Σιάμαλαν, θα
υπέγραφε τη δεύτερη, μετά την «Έκτη αίσθηση», μεγάλη του ταινία!

«Εμμονή». Με σκηνοθέτη τον Σιάμαλαν, θα έπιανε επιδόσεις «Μακάβριας εισβολής»

Ακόμα καλύτερα με την ιδέα της «Εμμονής» (τους Forgotten, ξεχασμένους),
γι’ αυτό και ακόμα χειρότερα με τη σκηνοθεσία. Πάλι γυναίκα, πάλι παιδί. Όχι
ως ερωτική εμμονή αλλά ως μνήμη, οικογένεια, ομφάλιο λώρο και κοινωνία. Όλοι,
μα όλοι, από τον άντρα της μέχρι τον ψυχοθεραπευτή της, προσπαθούν να πείσουν
την Τζούλιαν Μουρ πως όχι μόνο δεν υπήρξε ποτέ της μητέρα αλλά και πως ψυχικά
είναι πτώμα, επομένως στην κλινική να πάει για κούρα. Εκείνη κόντρα σε όλα και
σε όλους, κυνηγημένη απ’ όλους, ψάχνει, ελπίζει, πιστεύει και με κομμένη ανάσα
το σπλάχνο της γυρεύει. Εξαιρετική αλληγορία και εξαιρετικό χαρμάνι από
Χ-Files με «Μακάβριους εισβολείς». Αν ο Φίλιπ Κάουφμαν το είχε σκηνοθετήσει,
τότε οι «Forgotten» θα είχαν πολλές ελπίδες να μπουν στην καλύτερη δεκάδα από
συστάσεως «μεταφυσικού θρίλερ». Κρίμα!

Τα Oscar της εβδομάδας

Αριστουργήματος: «Old boy»

Σκηνοθεσίας: Τσαν-Γουκ Παρκ (Old boy)

Σάουντρακ: Το ίδιο Boy

Χορο… μαγείας: Oh boy!

Ελληνικής ταινίας: «Αληθινή ζωή»

Νέας υπογραφής: Πάνος Κούτρας

Ερμηνείας: Θέμις Μπαζάκα

American beauty: Νικόλ Κίντμαν – «Γέννηση»

Εφιαλτικής ιδέας: «Forgotten» (Εμμονή)

Ντελίριου: «H ζωή είναι ένα θαύμα»

Αδιέξοδου: Εμίρ Κουστουρίτσα (καθόλου ωραία)

Μεσαίωνα: «Εξορκιστής, η αρχή του κακού»

Ταινιοθήκης: «Γιοζίμπο»