Βροχή δολαρίων στην Ιαπωνία μέσω Ίντερνετ

Όποιος πιστεύει ότι το χρήμα δεν φυτρώνει στα δέντρα, μάλλον δεν προσπάθησε να

στήσει πρόσφατα μία ιντερνετική επιχείρηση. Ρωτήστε τη Γιόκο Αόκι και την

Κικούκο Γιάνο από την Ιαπωνία, που πρόσφατα άνοιξαν τη δική τους διαδικτυακή

δουλειά.

Τον περασμένο Αύγουστο οι δύο γυναίκες ήταν απογοητευμένες από τη δουλειά τους

σε ένα μεγάλο περιοδικό μόδας της Ιαπωνίας. Γι’ αυτό και δημοσίευσαν στο

Ίντερνετ μία αγγελία πέντε γραμμών σχετικά με την ιδέα τους για ένα

ιντερνετικό site που θα απευθυνόταν μόνο σε γυναίκες. Την επόμενη ημέρα το

τηλέφωνο των δύο γυναικών «έσπασε». Μέσα σε μία εβδομάδα είχαν μαζέψει

προσφορές που ανέρχονταν στα 100.000 δολάρια και την υπόσχεση για τεχνική

υποστήριξη από μία ομάδα «κομπιουτεράδων» από την Καλιφόρνια. Το site τους, το

cafe Globe. com, έκανε το ντεμπούτο του

μέσα στον Φεβρουάριο. «Αποκτήσαμε επενδυτές σχεδόν πριν καταθέσουμε την

επιχειρηματική μας πρόταση», λέει η Αόκι. Η πορεία της Ιαπωνίας προς το

venture capital σκηνικό, λέει η ίδια, έχει πάρει τη μορφή υστερίας. Για την

Ιαπωνία οι επενδύσεις τύπου venture capital είναι κάτι εντελώς καινούργιο. Έως

πριν από λίγα χρόνια η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο δεν είχε νομικό

πλαίσιο για τις επενδύσεις venture capital. Μία χούφτα από μεγάλες τράπεζες

έδιναν δάνεια σε υπάρχουσες επιχειρήσεις, που είχαν διασυνδέσεις με

πολιτικούς, αντλώντας κεφάλαια από τη μεγάλη δεξαμενή της ιδιωτικής

αποταμίευσης. Τα ιαπωνικά χρηματιστήρια είχαν πολύ αυστηρούς κανόνες για την

εισαγωγή νέων εταιρειών, οι οποίοι ανάγκαζαν πολλές καινούργιες επιχειρήσεις

να περιμένουν κάποιες δεκαετίες, για να μπορέσουν να πουλήσουν μετοχές στο

ιαπωνικό επενδυτικό κοινό.

Και οι ελάχιστες επιχειρήσεις που αυτοδιαφημίζονταν ως venture capital ήταν

τυπικές θυγατρικές μεγάλων τραπεζών και χρηματιστηριακών εταιρειών, που

διοικούνταν από υψηλόμισθα στελέχη με ελάχιστη εξειδίκευση και ελάχιστα

κίνητρα να αναλάβουν επενδυτικούς κινδύνους. Το αποτέλεσμα αυτού του σκηνικού

ήταν αναμενόμενο. Ελάχιστες νέες εταιρείες εμφανίζονταν στο ιαπωνικό

επιχειρηματικό σκηνικό. Από το 1986 και μετά, περισσότερες ήταν οι εταιρείες

που έκλεισαν στην Ιαπωνία από αυτές που άνοιξαν. Πέρυσι, μόλις 98 επιχειρήσεις

εισήγαγαν τις μετοχές τους προς διαπραγμάτευση στο ιαπωνικό χρηματιστήριο,

σύμφωνα με τα στοιχεία της διεθνούς επενδυτικής τράπεζας Μέριλ Λιντς. Αξίζει

να σημειωθεί ότι την ίδια περίοδο στο χρηματιστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών

εισήχθησαν 544 νέες επιχειρήσεις, σύμφωνα με τα στοιχεία του οίκου Τόμσον

Φαινάνσιαλ Σεκιούριτις.

Το σκηνικό αλλάζει

Τώρα όμως η εικόνα αλλάζει ταχύτατα. Ένας συνδυασμός διαφορετικών εξελίξεων ­

συμπεριλαμβανομένων ορισμένων ριζικών αλλαγών στο δύσκαμπτο ιαπωνικό

χρηματοπιστωτικό σύστημα, την εμφάνιση μίας νέας γενιάς σύγχρονων

επιχειρηματιών και την άφιξη ορισμένων ξένων επενδυτών, που πίστεψαν ότι η

ιαπωνική οικονομία θα γνωρίσει αργά ή γρήγορα την τεχνολογική έκρηξη που

γνωρίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες ­ οδηγεί την ιαπωνική οικονομία σε νέους

δρόμους.

«Πιστεύουμε ότι η ιαπωνική είναι αυτή τη στιγμή η καλύτερη αγορά για

επενδύσεις τύπου venture capital», λέει ο Τζόζεφ Κιμ, γενικός διευθυντής του

επενδυτικού οίκου Χάμπρεχτ εντ Κουίστ, που εδρεύει στο Σαν Φρανσίσκο των

Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο οίκος αυτός άνοιξε γραφεία στο Τόκιο τον περασμένο Νοέμβριο και έως τώρα

έχει επενδύσει περίπου 250 εκατομμύρια δολάρια σε ιαπωνικές επιχειρήσεις.

Επιπλέον, φέτος σχεδιάζει να επενδύσει άλλα 750 εκατομμύρια δολάρια. Θα έχει

να αντιμετωπίσει, όμως, έντονο ανταγωνισμό: τους τελευταίους έξι μήνες μία

σειρά από γνωστούς διεθνείς επενδυτικούς οίκους ξεκίνησαν ή ανακοίνωσαν σχέδια

για πραγματοποίηση venture capital επενδύσεων στην Ιαπωνία.

Στα αμερικανικά επενδυτικά κεφάλαια υπάρχει η αίσθηση ότι η Ιαπωνία προηγείται

στις τεχνολογίες που θα καθορίσουν την επόμενη γενιά της τεχνολογίας του

Ίντερνετ. «Η εξέλιξη του ‘Ιντερνετ και των εναλλακτικών συσκευών ­ κινητά

τηλέφωνα, ηλεκτρονικά παιχνίδια (video games), ηλεκτρονικές συσκευές ­ είναι

πολύ πιο γρήγορες εδώ σε σχέση με οποιοδήποτε άλλο μέρος του κόσμου», λέει ο

Κιμ

Ο ιδρυτής του ομίλου Σόφτμπανκ, ο 42 χρόνος Μασαγιόσι Σαν, είναι ένας από τους

πρωταγωνιστές της νέας αγοράς. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’90 ο Σαν

επένδυσε σε νέες αμερικανικές επιχειρήσεις της Σίλικον Βάλι, όπως η yahoo! com, ο όμιλος E*Trade και to Buy. com. Τα κέρδη του ξεπέρασαν τα είκοσι

δισεκατομμύρια δολάρια. Τώρα χρησιμοποιεί τα κέρδη από τις αμερικανικές

επενδύσεις του, για να στήσει έναν όμιλο στην Ιαπωνία, που θα μοιάζει με μια

αυτοκρατορία του κυβερνοχώρου. Τον Ιούλιο η Σόφτμπανκ πραγματοποίησε την πρώτη

επένδυση venture capital στην Ιαπωνία, διοχετεύοντας 118 εκατομμύρια δολάρια

σε ογδόντα ιαπωνικές επιχειρήσεις. Μόλις την περασμένη εβδομάδα ανακοίνωσε ότι

θα στήσει μία νέα επιχείρηση μαζί με άλλους επενδυτές. Το ύψος αυτής της

επένδυσης θα φτάσει τα 1,3 δισεκατομμύρια δολάρια.

Η άλλη ιαπωνική δύναμη του venture capital είναι η εταιρεία Χικάρι Τσουσίν. Ο

34άχρονος πρόεδρός της, Γιασουμίτσου Σιγκέτα, εγκατέλειψε στη μέση τις σπουδές

στο Πανεπιστήμιο, για να μετατρέψει τη μικρή επιχείρησή του εμπορίας επίπλων

γραφείου σε μία αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων εταιρεία παροχής

συνδέσεων κινητής τηλεφωνίας. Καθώς η βασική του επιχειρηματική δραστηριότητα

ωριμάζει ­ τα πενήντα από τα 120 εκατομμύρια των κατοίκων της Ιαπωνίας

διαθέτουν κινητά τηλέφωνα ­ ο Σιγκέτα αναζητεί δρόμους νέων επενδύσεων.

Έχει επενδύσεις σε μία σειρά από επιχειρήσεις που ασχολούνται με την ψηφιακή

μετάδοση δεδομένων, το ηλεκτρονικό εμπόριο και την τεχνική υποστήριξη των

χρηστών του Ίντερνετ. Η Χικάρι Τσουσίν δημιούργησε ένα επενδυτικό κεφάλαιο

venture capital ύψους 320 εκατομμυρίων δολαρίων τον Σεπτέμβριο, του οποίου το

80% θα τοποθετηθεί σε ιαπωνικές επιχειρήσεις. Το κεφάλαιο έχει τοποθετηθεί

μέχρι τώρα σε 30 ιαπωνικές επιχειρήσεις. Ο Σιγκέτα σχεδιάζει τη δημιουργία

ενός δεύτερου κεφαλαίου μέχρι τον Μάρτιο.

To ιαπωνικό χρηματιστήριο Nasdaq

To Nasdaq της Ιαπωνίας, το οποίο αναμένεται να λειτουργήσει στη στέγη του

Χρηματιστηρίου της Οσάκα, θα ξεκινήσει τις συναλλαγές τον ερχόμενο Ιούνιο. Οι

υπεύθυνοι του Χρηματιστηρίου προσδοκούν την εισαγωγή σε αυτό περίπου 100 νέων

επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους λειτουργίας του. Η δημιουργία

του ιαπωνικού Χρηματιστηρίου Nasdaq προκάλεσε την άμεση αντίδραση του

Χρηματιστηρίου του Τόκιο. Το τελευταίο πρότεινε την άμεση δημιουργία ενός νέου

χρηματιστηριακού κλάδου με χαλαρότερους κανόνες για την εισαγωγή των

επιχειρήσεων. Η σημαντικότερη των αλλαγών; Δεν θα υπάρχει η προϋπόθεση της

πραγματοποίησης κερδοφορίας, πριν εισαχθεί μία επιχείρηση στο Χρηματιστήριο.

Δεκάδες ιαπωνικές επιχειρήσεις περιμένουν τώρα στην ουρά, για να εισέλθουν στο

χρηματιστήριο. Ξαφνικά, για τους νέους Ιάπωνες δεν αποτελεί πλέον θείο δώρο η

εξεύρεση μίας θέσης εργασίας σε μία μεγάλη τράπεζα, βιομηχανία ή στο ιαπωνικό

δημόσιο.

Αυτοί που στο μέλλον θα ακολουθήσουν το παράδειγμα των δύο γυναικών, που

έστησαν μέσω του Ίντερνετ τη δική τους επιχείρηση, είναι σίγουρο ότι θα είναι αμέτρητοι.