Ο Εμανουέλ Μακρόν είναι μια προσωπικότητα που σίγουρα δεν θα αφήσει αδιάφορη την ιστορία. Ξεκίνησε με τον αέρα ενός πολιτικού ροκ σταρ που πήρε τη σκυτάλη της ηγεσίας στην Ευρώπη από την καγκελάριο Μέρκελ, σε μια εποχή που χαρακτηρίστηκε από τις αβεβαιότητες και τις εντάσεις της πρώτης προεδρίας Τραμπ και το Brexit. Σταδιακά το άστρο του άρχισε να θαμπώνει και αρκετές του επιλογές μπορούν να χαρακτηριστούν αμφιλεγόμενες και έχουν δεχθεί σκληρή κριτική.
Δεν είναι τυχαίο πως παρά τη δική του πρωτοβουλία η Γαλλία ακροβατεί στον τομέα της πολιτικής σταθερότητας τα τελευταία χρόνια. Ακόμη και η απόφασή του για προκήρυξη πρόωρων εκλογών ήταν μια κίνηση υψηλού ρίσκου που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά και τις επερχόμενες προεδρικές εκλογές του 2027, στις οποίες δεν μπορεί να είναι υποψήφιος. Αυτό σημαίνει πως η Γαλλία από αυτές τις εκλογές και μετά δεν θα είναι αυτή του Μακρόν.
Παρά την κριτική, δεν μπορεί κάποιος να κατηγορήσει τον γάλλο πρόεδρο για έλλειψη γεωπολιτικού αισθητηρίου και οράματος. Στην ομιλία του στη Διάσκεψη του Μονάχου για την ασφάλεια ο Μακρόν περιέγραψε την ανάγκη η ΕΕ να μετεξελιχθεί γρήγορα σε γεωπολιτικό δρώντα, δίνοντας έμφαση στην αμυντική βιομηχανία, στις νέες τεχνολογίες και στην πυρηνική αποτροπή. Δεν είναι η πρώτη φορά που έχει θέσει την ανάγκη αυτού του στόχου.
Είναι από τις κύριους υποστηρικτές της στρατηγικής αυτονομίας και της αμυντικής ολοκλήρωσης της Ενωσης. Στο παρελθόν έχει υποστηρίξει σθεναρά την ανάγκη των ευρωπαϊκών Battle Groups, ενώ δεν είχε διστάσει να χαρακτηρίσει το ΝΑΤΟ «εγεκφαλικά νεκρό» χτυπώντας ένα καμπανάκι, τη δυναμική του οποίου διαπιστώσαμε όλοι με τον χειρότερο τρόπο όταν έγινε η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Η πρόσφατη στοχοποίηση της Κύπρου στο πλαίσιο του πολέμου στο Ιράν έδειξε για μια ακόμη φορά τα αντανακλαστικά του γάλλου προέδρου που έσπευσε να υποστηρίξει έμπρακτα την άμεση αντίδραση της Ελλάδας και να δείξει πως η Γαλλία παραμένει ο κυριότερος αμυντικός πόλος της ΕΕ και η δύναμη που θέλει την υποστήριξη του status quo στην Ανατολική Μεσόγειο. Με αυτόν τον τρόπο έδωσε και ένα μήνυμα πως η αμυντική ολοκλήρωση πρέπει να προχωρήσει ακόμη και με σχήματα «μεταβλητής γεωμετρίας» και «συμμαχιών προθύμων». Παρά τους εύλογους κινδύνους για τη συνοχή της Ενωσης, δεν πρέπει να ξεχνάμε πως με έναν αντίστοιχο τρόπο έτρεξε, το πετυχημένο, πλέον, πείραμα της ευρωζώνης.
Η Ελλάδα βρήκε στο πρόσωπο του Μακρόν και στη Γαλλία έναν σημαντικό σύμμαχο που σε διμερές επίπεδο λειτούργησε στην κατεύθυνση του παρόχου ασφάλειας, πέραν των εξοπλισμών τους οποίους είχαν ανάγκη οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις. Το παλιό σύνθημα «Ελλάς- Γαλλία συμμαχία» βρήκε πρακτική εφαρμογή στο πλαίσιο της προεδρίας Μακρόν.
Ανεξαρτήτως όμως της άποψης που μπορεί να έχει κάποιος για τον γάλλο πρόεδρο, πρέπει να κάνουμε τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα στη Γαλλία και στην ΕΕ που δεν (;) τον περιλαμβάνει. Μια συζήτηση που αφορά εντόνως την Ελλάδα.
Η Γαλλία είναι ο αμυντικός πρωταγωνιστής της ΕΕ. Ισχυρή αμυντική βιομηχανία, πυρηνικό οπλοστάσιο, ανεπτυγμένες ένοπλες δυνάμεις, γεωπολιτικό όραμα και αποτύπωμα και ένα αντίβαρο στις ΗΠΑ στο πλαίσιο της διατλαντικής σχέσης. Το αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών του 2027 και η επιλογή των γάλλων πολιτών θα καθορίσει πάρα πολλά και για την ΕΕ και για τα κράτη- μέλη. Μια πιθανή επικράτηση της Ακροδεξιάς θα οδηγήσει σε σημαντική οπισθοδρόμηση. Μακάρι οι πολίτες της Γαλλίας αλλά και όλοι οι Ευρωπαίοι να μη νοσταλγήσουμε πολύ γρήγορα τον Εμανουέλ Μακρόν.
Ο Τριαντάφυλλος Καρατράντος είναι δρ Ευρωπαϊκής Ασφάλειας και Νέων Απειλών, επιστημονικός συνεργάτης ΕΛΙΑΜΕΠ
