Ερευνητές κατάφεραν για πρώτη φορά να δημιουργήσουν ζωτικούς τύπους ανθρώπινων εγκεφαλικών κυττάρων με το να προγραμματίσουν από την αρχή δερματικά κύτταρα που έλαβαν από ενήλικους ανθρώπους. Το επίτευγμα αυτό, κατά την άποψή τους, μπορεί να επιταχύνει την εύρεση νέων θεραπειών για ασθένειες όπως η επιληψία, τα εγκεφαλικά και η νόσος Αλτσχάιμερ.
Μέχρι σήμερα ήταν δυνατό να δημιουργηθούν στο εργαστήριο κύτταρα εγκεφαλικού φλοιού μόνο με τη χρήση εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων. Ομως, επειδή η χρήση εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων εγείρει ηθικά ζητήματα, έπρεπε να παρακαμφθεί και ν’ αναζητηθεί μια άλλη τεχνική.
Επιστήμονες από το Κέμπριτζ ξεπέρασαν αυτό το εμπόδιο αξιοποιώντας κύτταρα από δέρμα. Τα δερματικά κύτταρα μετασχηματίστηκαν σε νευρώνες, σαν και αυτούς που περιέχονται στον εγκεφαλικό φλοιό.
Ο δρ Ρικ Λίβσεϊ, που ήταν επικεφαλής της έρευνας στο Ινστιτούτο Γκάρντον του Κέμπριτζ, αναφέρει ότι ο εγκεφαλικός φλοιός που αποτελεί το 75% του ανθρώπινου εγκεφάλου, είναι η περιοχή στην οποία διεξάγονται όλες εκείνες οι διαδικασίες που μας ορίζουν ως ανθρώπους.
«Είναι ωστόσο και η περιοχή στην οποία εκδηλώνονται σημαντικές ασθένειες», λέει ο ίδιος στην εφημερίδα «Guardian» και προσθέτει: «Αυτό που επιτύχαμε ήταν να προγραμματίσουμε με άλλο τρόπο έναν μεγάλο αριθμό δερματικών κυττάρων ώστε να εξελιχθούν σε βλαστικά εγκεφαλικά κύτταρα. Ετσι παρακολουθήσαμε στο εργαστήριο την ανάπτυξη και εξέλιξη των εγκεφαλικών κυττάρων».
Κατά τον δρα Ρικ Λίβσεϊ και τους συναδέλφους του, η παρακολούθηση της εξέλιξης των εγκεφαλικών κυττάρων δίνει την ευκαιρία στους ερευνητές να διαπιστώσουν τι πάει στραβά όταν αυτά προσβάλλονται από κάποια ασθένεια. «Το κάνουμε αυτό από μια οπτική γωνία που δεν ήταν διαθέσιμη σε μας μέχρι τώρα».
Στον εγκεφαλικό φλοιό διαδραματίζονται όλες οι υψηλού επιπέδου νοητικές διαδικασίες, όπως η μνήμη, η εκφορά λόγου και η συνείδηση. Μέχρι σήμερα, καμία άλλη απόπειρα για τη δημιουργία εγκεφαλικών κυττάρων από δερματικά κύτταρα δεν είχε αποβεί επιτυχής. Τα κύτταρα που προέκυπταν δεν ήταν αντίστοιχα με εκείνα του εγκεφαλικού φλοιού.
Ο δρ Ρικ Λίβσεϊ και η ομάδα του πέτυχαν με την επέμβασή τους στα δερματικά κύτταρα να δημιουργήσουν τους δύο βασικούς τύπους νευρώνων που σχηματίζουν τον εγκεφαλικό φλοιό. Οι νευρώνες αυτοί ήταν πανομοιότυποι με εκείνους που παρήχθησαν από παλαιότερες έρευνες με την αμφιλεγόμενη χρήση εμβρυϊκών βλαστικών κυττάρων.