Tabula rasa

Ο πρόεδρος είχε υποσχεθεί ότι θα βάλει τέλος στους «ατέρμονες πολέμους» της Μέσης Ανατολής. Οχι άλλες πολεμικές περιπέτειες μακριά από τα αμερικανικά σύνορα, στις οποίες η Αμερική σπαταλούσε οικονομικούς πόρους και ανθρώπινες ζωές, ήταν η υπόσχεσή του. Είχε επίσης υποσχεθεί, στην πρώτη του επίσκεψη στην περιοχή του Κόλπου τον περασμένο Μάιο, ότι οι ΗΠΑ δεν […]

Οι φίλοι μου παππούληδες στον Aθω μού έμαθαν ότι ο λογισμός είναι ιδέες, εικόνες και ενθυμήσεις που ξεπηδάνε στη φαντασία μας. Οι λογισμοί διακρίνονται σε καλούς και «εκ του πονηρού». Ο νους, υπό την προϋπόθεση ότι είναι υγιής, διερευνά αυτό το νόημα με βάση τη λογική, εξού και «λογισμός»· στα μαθηματικά τον λέμε calculus. Ο […]

Οι θεωρίες συνωμοσίας έχουν πάψει εδώ και καιρό να αποτελούν περιθωριακό φαινόμενο. Σήμερα βρίσκονται παντού: στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στις πολιτικές αντιπαραθέσεις, ακόμη και στις καθημερινές συζητήσεις. Ολο και περισσότεροι άνθρωποι ερμηνεύουν τον κόσμο μέσα από αφηγήσεις που μιλούν για κρυφά σχέδια, πανίσχυρες ελίτ και σκοτεινές δυνάμεις που κινούν τα νήματα. Το κρίσιμο ερώτημα, όμως, […]

Πολλή κουβέντα γίνεται το τελευταίο διάστημα για την απαγόρευση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης σε παιδιά και εφήβους κάτω των 16 ετών. Η συζήτηση εντάθηκε μετά τις εξελίξεις στην Αυστραλία, όπου εξετάστηκαν αυστηροί περιορισμοί στη χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους. Και στην Ελλάδα η κυβέρνηση μελετά αντίστοιχα μέτρα. Το ερώτημα, όμως, δεν είναι μόνο αν […]

Καθώς περιμένουμε νέα κόμματα να εμφανιστούν και παλιά να ολοκληρώσουν τον ιστορικό τους κύκλο, παρατηρώ μια συνεχή ανάλυση δημοσκοπήσεων: ωραίες είναι οι αναλύσεις, αλλά μου μοιάζουν κομμάτι περιττές κυρίως γιατί γίνονται στη βάση ενός πολιτικού σκηνικού που καιρό τώρα είναι δεδομένο και δεν αλλάζει καθόλου. Καταγράφεται σταθερά η κουτσουρεμένη πρωτιά της Νέας Δημοκρατίας και από […]

Η στρατηγική της Νέας Δημοκρατίας είναι σοβαρή και βαθιά. Θέλοντας με κάθε γεγονός να υπενθυμίζει πως το ΠΑΣΟΚ είναι κόμμα-κράτος, συνεχώς και με διάφορες αφορμές υπογραμμίζει πως ως χώρος έχει κι αυτός ευθύνη για συμπτώματα διαφθοράς σε μία σειρά κρατικών και πολιτικών διαχειρίσεων. Πρόσφατο παράδειγμα η ΓΣΕΕ και ο ΟΠΕΚΑ. Βεβαίως παρότι αυτή η στρατηγική […]

Αλλη μια διάσκεψη ασφάλειας του Μονάχου, άλλη μια αυτοκρατορική εμφάνιση αμερικανού αξιωματούχου στην Ευρώπη. Αυτήν τη φορά δεν είχαμε τον εκρηκτικό Τζέι Ντι Βανς αλλά τον πιο διαλλακτικό Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος πάντως και αυτός συνέχισε στο γνωστό μοτίβο της κυβέρνησης Τραμπ: η Ευρώπη παρακμάζει, η μετανάστευση την πνίγει και είναι ο αδύναμος κρίκος της […]

H ταινία «Οι δύο εισαγγελείς» του Ουκρανού Σεργκέι Λόζνιτσα, που εδώ και λίγο καιρό προβάλλεται στις αίθουσες, αναφέρεται στην περίοδο των επακόλουθων των περίφημων Δικών της Μόσχας, όταν μέρος του ρωσικού πληθυσμού οδηγήθηκε στην εξορία, φυλακίστηκε ή εκτελέστηκε. Καθότι ταινία ρωσική και ιστορική, σκέφτηκα να τη συστήσω στον Χάρη και την Ολγα Παπαδοπούλου, αδέλφια, μετανάστες […]

Συμπληρώνονται φέτος 70 χρόνια από τη σύναξη επτά χωρών στο Λουγκάνο της Ελβετίας την άνοιξη του 1956 για την πρώτη εκδοχή του Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision. Το «σόου», μια εντελώς καταχρηστική λέξη για να περιγράψει εκείνον τον νεότευκτο τότε θεσμό, απάρτιζαν μια κουρτίνα για σκηνικό, επτά διαγωνιζόμενες χώρες διά των εθνικών τους ραδιοτηλεοπτικών φορέων και […]

Στην αρχή το ακροατήριο ήταν επιφυλακτικό. Οι πρώτες αναφορές στην κοινή ιστορία και τους δεσμούς Ευρώπης και Αμερικής δεν έμοιαζε να συγκινούν. Μα όταν είπε πως «η μοίρα μας είναι και θα είναι πάντοτε συνδεδεμένη με τη δική σας, γιατί ξέρουμε ότι το πεπρωμένο της Ευρώπης δεν θα είναι ποτέ ξένο προς το δικό μας […]

      Στον Φίλιππο Στο χαμόσπιτο του εβραίικου μαχαλά, όπου γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη, μαγείρευε πιο πολύ η πόντια γιαγιά μας, σχετικά απλά «πιάτα» να το πω, με την ορολογία του συρμού. Του παππού του άρεσαν τα φασόλια πιάζι, οι γίγαντες, οι «πατάτες μπλουμ» (δηλαδή γιαχνί) και ασφαλώς η φασολάδα και τα άλλα όσπρια. Επίσης, του άρεσαν τα […]

Η Ελλάδα, όπως και άλλες χώρες, ετοιμάζεται να ακολουθήσει το παράδειγμα της Αυστραλίας, η οποία από τον περασμένο Δεκέμβριο απαγόρευσε τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από άτομα κάτω των 16 ετών. Σύμφωνα με την αυστραλιανή κυβέρνηση, σχεδόν πέντε εκατομμύρια λογαριασμοί κοινωνικών δικτύων που ανήκαν σε εφήβους έχουν μέχρι σήμερα απενεργοποιηθεί ή διαγραφεί. Το μέτρο […]

Κατά τα ελληνικά συνήθη πλήθυναν οι επιδημιολόγοι των ΜΜΕ με αφορμή το τραγικό ατύχημα στα Τρίκαλα… Κατανοητό, δεδομένου ότι οι καταγραφές θανάτων (θνησιμότητα) και νόσων (νοσηρότητα) είναι αντικείμενο της Επιδημιολογίας, που αποτελεί βασικό κομμάτι της ιατρικής εκπαίδευσης. Ειδικά για τα ατυχήματα υφίσταται διπλή προσέγγιση στις καταγραφές: ως προς την ανατομική εντόπιση και ως προς την […]

Ολα όσα μαθαίνουμε για την υπόθεση του 54χρονου σμηνάρχου που έχει παραδεχτεί ότι συνεργαζόταν με κινέζους αξιωματούχους και τους πουλούσε στρατιωτικά μυστικά που έχουν σχέση με το ΝΑΤΟ είναι εντυπωσιακά. Εμφανώς θυμίζουν μυθιστόρημα του Τζον λε Καρέ. Ο σμήναρχος στρατολογήθηκε ύστερα από ένα ταξίδι του στο Πεκίνο το 2024. Εχει κάποιον σύνδεσμο που συναντούσε στην […]

Είναι μια ρωσική έκφραση, που κάνει ωραία ομοιοκαταληξία. Την έκανε διάσημη κάποτε ένας αμερικανός πρόεδρος, ο Ρόναλντ Ρίγκαν: «Ντοβιεριάι, νο προβιεριάι». Εμπιστοσύνη αλλά και έλεγχος. Σε εμπιστεύομαι αλλά επαληθεύω όσα μου λες. Το ελληνικό αντίστοιχο θα μπορούσε να είναι το γνωστό «καλός ο αγιασμός, αλλά πάρε και μια γάτα». Ο Ρίγκαν την είχε πρωτοχρησιμοποιήσει σε […]

Η ζωή στην Αθήνα έχει αλλάξει. Αλλοτε κεντρικά της σημεία έχουν μετακινηθεί. Μεγάλο μέρος των κατοίκων ζει και λειτουργεί εκτός παλιού κέντρου. Ακόμη και οι πιο παλιές τελετουργίες τού να κατέβεις στην Αγορά, να ψωνίσεις, έχουν μεταβληθεί. Λόγω ψηφιακότητας. Μαζί με όλες τις αλλαγές, μέσα σε αυτές καλύτερα, η Ομόνοια μοιάζει σήμερα να κάνει ένα […]

Κλήση σε κινητή τηλεφωνία με στόχο τη διευκρίνιση μιας μικρής αύξησης στον λογαριασμό του τηλεφώνου της γυναίκας μου. «Καλημέρα σας, θα μπορούσα να ρωτήσω για μια χρέωση;». «Βεβαίως, πείτε μου τον ΑΦΜ και το νούμερό σας παρακαλώ». Λέω τον ΑΦΜ μου και το νούμερο για το οποίο ενδιαφέρομαι. «Λυπάμαι, δεν μπορώ να σας εξυπηρετήσω. Ο […]

Η σύγκρουση των ΗΠΑ με την Ευρώπη κλιμακώνεται καθημερινά. Παράλληλα, ο ιδεολογικός πόλεμος που έχει κηρύξει ο Τραμπ εναντίον της Ευρώπης δημιουργεί το εύφορο έδαφος για την άνοδο της Ακροδεξιάς στην Ευρώπη. Για την ιδεολογική στάση των ΗΠΑ απέναντι στην Ευρώπη, υπάρχουν σαφείς αναφορές στο έγγραφο της Στρατηγικής Εθνικής Ασφάλειας (National Security Strategy), που δημοσιοποιήθηκε […]

Μητσοτάκης και Ερντογάν έχουν να συναντηθούν και να συζητήσουν εδώ και πάνω από δύο χρόνια. Από τις αρχές Δεκεμβρίου του 2023, όταν υπογράφηκε η Διακήρυξη των Αθηνών, «για τις σχέσεις φιλίας και καλής γειτονίας» μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Αυτά τα δύο κάτι χρόνια ήταν, βέβαια, μια περίοδος σχετικά χαμηλής και ελεγχόμενης έντασης στο πεδίο. Αλλά […]

Ο πρώτος χριστιανός ηγεμόνας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, Μέγας Κωνσταντίνος (306-337), το 330 μ.Χ. μετέφερε την αυτοκρατορική πρωτεύουσα από τη Ρώμη στο Βυζάντιο, το ανατολικότερο σταυροδρόμι του εμπορίου μεταξύ Ανατολής και Δύσης, και μετονόμασε το αρχαίο λιμάνι των Μεγαρέων σε Κωνσταντινούπολη. Το χριστιανικό, εν τέλει ελληνόφωνο, κράτος που κυβερνούσε από αυτή την πόλη οι μετέπειτα ιστορικοί […]

Στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας συχνά, όπως ακούστηκε και πρόσφατα, φταίει η «κακιά ώρα» για διάφορα δεινά, μικρότερα ή μεγαλύτερα, που συμβαίνουν… Για το Μάτι, για τα Τέμπη, για το ότι το βλαστάρι μας οδηγώντας μεθυσμένο ή «φτιαγμένο» πήρε σβάρνα άτυχους πεζούς, εποχούμενους ή οτιδήποτε βρέθηκε στο πέρασμά του… Αλλοτε πάλι φταίει η «κακιά ώρα» […]

Ακουγα χθες τον εκπρόσωπο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ Κώστα Ζαχαριάδη, σε μια πρωινή εκπομπή. Μίλησε σκληρά για την κυβέρνηση λέγοντας ότι βουλιάζει στην αναξιοπιστία, στη διαφθορά και στα σκάνδαλα κι ως τέτοιο χαρακτήρισε και την τελευταία νομοθετική ρύθμιση για τη συνεπιμέλεια, την οποία χαρακτήρισε «φωτογραφική» – κάτι σαν δώρο της κυβέρνησης στην Ολγα Κεφαλογιάννη που έσπευσε με […]

Στις πρώτες δημοσκοπήσεις μετά τις εσωκομματικές του εκλογές, τον Οκτώβριο του 2024, το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν καθαρά στη δεύτερη θέση. Σύμφωνα με τη Metron, για παράδειγμα, το ΠΑΣΟΚ ξεπερνούσε το 19% στην εκτίμηση ψήφου. Η διαφορά του από τη ΝΔ είχε πέσει κάτω από τις 10 μονάδες. Και ο επανεκλεγμένος πρόεδρός του φαινόταν ο δημοφιλέστερος μεταξύ […]

Ο Ιλον Μασκ προβλέπει πως σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα οι άνθρωποι θα εργάζονται μόνο από χόμπι και το μεγαλύτερο μέρος αυτού που λέγεται εργασία θα το ασκούν οι μηχανές. Σαν άλλος υπουργός Λάσκαρης δεν καταργεί απλώς την πάλη των τάξεων αλλά καταργεί τη σχέση εργασίας – κεφαλαίου και άρα κέρδους και παραγωγής. Ενώ αμφισβητεί […]

Σε τοποθέτησή του με αφορμή την απονομή του βραβείου διεθνούς συνεργασίας από το ίδρυμα «Πριγκίπισσα της Αστουρίας» ο Μάριο Ντράγκι αναφέρθηκε στη γνωστή συζήτηση για το μέλλον της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και επανέφερε μια παλαιότερη πρόταση: την ιδέα μιας Ευρωπαϊκής Ενωσης «πολλαπλών ταχυτήτων» ή, όπως την ονομάζει τώρα, ενός «ρεαλιστικού φεντεραλισμού». Πράγματι, η Ενωση καλείται να […]

Η σταδιακή έκπληξη παρατηρητών, αναλυτών και ομοιοπαθούντων μπροστά στα αποκαλυπτήρια έχει το δικό της ενδιαφέρον. Στην αρχή το «φαινόμενο Καρυστιανού» τυλίχτηκε με ένα πέπλο ασυλίας, το οποίο όποιος επιχειρούσε να σηκώσει αντιμετώπιζε την οργή του λαού: όποιος δεν ήταν μαζί της, ήταν τουλάχιστον ύποπτος. Κι ύστερα ακολούθησαν οι προβολές και οι προσδοκίες των πολλών για […]

Τον Ιούλιο του 2023, ένα ροζ σύννεφο έμοιαζε να αιωρείται πάνω από τα νερά του Αιγαίου. Ελλάδα και Τουρκία έβγαιναν από εκλογές που είχαν γίνει σχεδόν ταυτόχρονα και είχαν δώσει ισχυρές εντολές. Η πρώτη μετεκλογική συνάντηση των δύο φρεσκοεκλεγμένων ηγετών είχε γίνει σε ασυνήθιστα καλό – δεδομένης της πρόσφατης προϊστορίας τους – κλίμα. Και ο […]

Οι δημόσιες ομολογίες λειτουργούν ως τελετουργίες εξαγνισμού, ενισχύουν μια κουλτούρα δημόσιας αυτοενοχοποίησης και υπό αυτό το πρίσμα η «ομολογία» δεν υπηρετεί την αλήθεια, αλλά τη συμμόρφωση και το εξηγώ παρακάτω. Η ομολογία μπορεί να είναι θεμιτή ή αποδεκτή, όταν γίνεται ελεύθερα και έχει παιδαγωγικό ή θεραπευτικό σκοπό· έτσι, δεν εκλαμβάνεται ως αυτοδιαπόμπευση, αλλά ως προσωπική […]

Πώς αναγνωρίζουμε όταν μια τεχνολογία παύει να είναι απλώς εντυπωσιακή και αρχίζει να αποκτά ουσιαστική σημασία για τη ζωή και την εργασία μας; Σε κάθε τεχνολογία που εισέρχεται στην καθημερινότητά μας υπάρχει ένα σημείο καμπής. Στην περίπτωση της τεχνητής νοημοσύνης, αυτό το σημείο είναι η μετάβαση από την «έξυπνη συνομιλία» στην πραγματική εκτέλεση: μοντέλα που […]

Ούτε που θα φαντάζονταν τόσο ο υπουργός Υγείας κ. Αδωνις Γεωργιάδης, όταν αναφέρθηκε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (μετά το «διόρθωσε» ότι εννοούσε το «Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο») και τη Διεθνή Αμνηστία ως «αριστεροκρατούμενα σχήματα» και όταν χαρακτήριζε τις ευρωπαϊκές δικαστικές αρχές ως «δερβέναγες και κομισάριους», όσο και ο υπουργός «μετανάστευσης» κ. Θάνος Πλεύρης, που αναφέρθηκε […]

Πέρυσι τέτοιες μέρες κυκλοφόρησε η αυτοβιογραφία του Διονύση Σαββόπουλου με τίτλο έναν παλιό του στίχο που μιλάει για τα χρόνια που φεύγουν χύμα. Την περασμένη εβδομάδα ολοκληρώθηκε η προβολή ενός τηλεοπτικού ντοκιμαντέρ πέντε επεισοδίων στο οποίο αυτός διηγήθηκε το δισκογραφικό του έργο: ο τίτλος του ήταν, όχι τυχαία, «Σαββόπουλος long play». Και το βιβλίο και […]

Σύμφωνα με την ανάλυση της GPO («ΤΑ ΝΕΑ» 9/1), μεταξύ των ψηφοφόρων της ΝΔ εκείνοι που δηλώνουν ότι είναι πολύ πιθανό να ψηφίσουν το κόμμα που ανήγγειλε η Μαρία Καρυστιανού είναι μόλις το 1,3%. Μεταξύ των ψηφοφόρων του ΚΚΕ το 4,3% και του ΠΑΣΟΚ το 5,8%. Τα ποσοστά είναι κάπως μεγαλύτερα στους ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ […]

Μερικές σκέψεις ή πολιτικές σημειώσεις στο περιθώριο των ημερών. 1. Από το 2010 η χώρα κυβερνάται σχεδόν πάντα με δεξιό εταίρο. Αλλες φορές ως μια παράδοξη συγκυβέρνηση, σήμερα με τον δεξιό εταίρο εντός της. Θα μπορούσε σήμερα να φανταστεί κανείς τη ΝΔ χωρίς τις μεταγραφές από τον ΛΑΟΣ; Κι αυτό είναι η παραδοχή όχι απλώς […]

Στην ταινία «Νυρεμβέργη» του Τζέιμς Βάντερμπιλντ, που βγήκε πριν από μερικούς μήνες στους κινηματογράφους, υπάρχει μια σκηνή όπου, πριν από την έναρξη της γνωστής πρώτης δίκης, ο αμερικανός ανώτατος δικαστής Ρόμπερτ Τζάκσον πηγαίνει τον ψυχίατρο Ντάγκλας Κέλι στο βομβαρδισμένο Ehrenhalle, σε μια προσπάθεια να τον πείσει να συμβάλει ουσιαστικά στην εξέταση του Ναζί Χέρμαν Γκέρινγκ. […]

Ο σχεδιασμός και η υλοποίηση μιας ποικιλίας ανθρωπιστικών, εκπαιδευτικών και μορφωτικών προγραμμάτων ανταλλαγών που αφορούν τον τρόπο ζωής των ανθρώπων ανήκει στις προτεραιότητες του διεθνούς Rotary, του παγκόσμιου δικτύου εθελοντών (200 χώρες, πάνω από ένα εκατομμύριο μέλη), το οποίο στην Ελλάδα έχει περισσότερους από 110 Ομίλους. Αυτή τη στιγμή οκτώ από τους ελληνικούς Ομίλους Ροταριανών […]

Δεν είναι, βέβαια, η πρώτη φορά που οι ΗΠΑ επεμβαίνουν σε μια χώρα της Λατινικής Αμερικής για να ανατρέψουν μια κυβέρνηση που δεν είναι του γούστου τους και να εγκαταστήσουν μια άλλη, δική τους. Εχουν προηγηθεί, ιστορικά, δύο μεγάλα κύματα τέτοιων επεμβάσεων. Το πρώτο, στις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα, από την Κούβα και την […]