Ξέπλυμα των ενοχών της αποικιοκρατίας

Ο Λε Κλεζιό, με ρίζες από τη Βρετάνη και το νησί Μαυρίκιο, με πατέρα Άγγλο στρατιωτικό γιατρό και μητέρα Γαλλίδα, γεννημένος στη Νίκαια και μοιράζοντας τη ζωή του μεταξύ Νιγηρίας, ΗΠΑ, Μεξικού, Ταϊλάνδης, Αγγλίας, Κυανής Ακτής και Μαυρικίου έχει αξιοποιήσει στο έπακρο αυτές τις εμπειρίες του, ενδύοντάς τες με μια «πολιτικά ορθή», μελαγχολική στάση έναντι των κόσμων που χάνονται, χωρίς πάντως να αξιοποιεί πλήρως τα ευρήματα της κοινωνικής ανθρωπολογίας. Έτσι τα έργα του διακρίνονται από έναν επιφανειακό κοσμοπολιτισμό και μια διάθεση ξεπλύματος των ενοχών της αποικιοκρατίας. Οι συγγραφικοί πειραματισμοί των νεανικών του χρόνων δεν είχαν συνέχεια και ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του ΄70 στράφηκε προς συμβατικότερες κατευθύνσεις, γενόμενος δημοφιλής σ΄ ένα ευρύ κοινό διψασμένο να καταναλώσει εξωτικές ιστορίες.

Έπειτα απομακρύνθηκε από τους φιλολογικούς κύκλους για να ανασυρθεί πρόσφατα, πιθανότατα ως αντίδοτο στις «ιδιοφυείς ακρότητες» ενός Μισέλ Ουελμπέκ.

Η φετινή επιλογή της επιτροπής Νόμπελ μοιάζει σαν η πίσω όψη της άλλης μεγάλης προ ετών έκπληξης με την απονομή του βραβείου στην Ελφρίντε Γιέλινεκ. Στο οργίλο ύφος της Αυστριακής, η Σουηδική Ακαδημία αντιτείνει τώρα τον γεμάτο κατανόηση, ποιητικό, ήπια εξεγερτικό λόγο του ξεχασμένου Γάλλου Νew Αge ταξιδευτή, που «εξερευνά μια ανθρωπότητα πέρα και κάτω από τον κυρίαρχο πολιτισμό», κάνοντάς μας για μια ακόμη φορά να αναρωτηθούμε για τη συνέπεια των κριτηρίων της. Η μετάφραση του Γιώργου Ξενάριου είναι άψογη.