Ουγγαρία. Η σαρωτική επικράτηση του κόμματος της αντιπολίτευσης Tisza υπό τον Πέτερ Μαγιάρ (45 ετών) αποτελεί ιστορική νίκη για την Ευρώπη και τη φιλελεύθερη δημοκρατία. Η Ευρωπαϊκή Ενωση (ΕΕ) κλείνει ένα επώδυνο κεφάλαιο. Το κεφάλαιο-βραχνάς Βίκτορ Ορμπαν.
Η ανακούφιση στις Βρυξέλλες και άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είναι ανυπόκριτη. Επιτέλους ηττήθηκε πανηγυρικά και αποχωρεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο μαζί με τα βέτο που άσκησε, περισσότερα από οποιαδήποτε άλλη χώρα, στα δεκαέξι χρόνια πρωθυπουργίας του. Η Ευρωπαϊκή Ενωση και ορισμένα κράτη-μέλη, όπως η Γαλλία και η Γερμανία τα πρώτα χρόνια – από το 2010 έως το 2019 –, ουσιαστικά «έκλεισαν τα μάτια» στο φαινόμενο Ορμπαν και βοήθησαν έτσι στην εδραίωσή του μαζί με το κόμμα του Φιντέζ (Findesz) για την οικοδόμηση ενός αυταρχικού κράτους-μαφία.
Οταν όμως έγινε φανερό ότι αντιπροσώπευε πραγματική απειλή για την Ευρώπη και τη δημοκρατία, η Ενωση αποφάσισε να αντιδράσει. Επεδίωξε την εφαρμογή του άρθρου 7 της Συνθήκης προκειμένου να του αφαιρέσει το δικαίωμα ψήφου στο Συμβούλιο χωρίς όμως επιτυχία (απαιτεί ομοφωνία). Εφάρμοσε όμως τις ρυθμίσεις για τη δημοσιονομική αιρεσιμότητα, παγώνοντας σημαντικές χρηματοδοτήσεις στη χώρα (ύψους 17 δισ. ευρώ). Με αποτέλεσμα να οδηγηθεί σε στασιμότητα η οικονομία της. Το 2025 η ανάπτυξη του ΑΕΠ μόλις έφτασε το 0,4% – η χειρότερη επίδοση στην ΕΕ. Η οικονομική κατάρρευση υπήρξε ένας σημαντικός παράγοντας για την ήττα Ορμπαν.
Το εκλογικό αποτέλεσμα αντιπροσωπεύει επίσης ήττα μείζονος σημασίας για τον τραμπισμό στην Ευρώπη – τον πρόεδρο Τραμπ και το κίνημα MAGA. Ο Β. Ορμπαν υπήρξε ο πιο πιστός και ενθουσιώδης εκφραστής του. Ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζ. Βανς έσπευσε μάλιστα σε εκλογική βοήθεια του Ορμπαν αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Το αντίθετο. Αποτελεί επίσης ήττα της Ρωσίας και νίκη της Ουκρανίας εντός της ΕΕ. Ο Ορμπαν υπήρξε ο ξεδιάντροπος υποστηρικτής του προέδρου Πούτιν, σκληρός πολέμιος της Ουκρανίας που αξιοποιούσε κάθε δυνατότητα βέτο για να εμποδίσει τη στήριξή της, οικονομική ή στρατιωτική (χορήγηση 90 δισ. ευρώ, λ.χ.). Και φυσικά εταίρος της Κίνας.
Πάνω απ’ όλα όμως η εκλογική αποτυχία Ορμπαν συνιστά νίκη της ευρωπαϊκής φιλελεύθερης δημοκρατίας. Ο Βίκτορ Ορμπαν επιχείρησε στα δεκαέξι χρόνια διακυβέρνησης να διαμορφώσει ένα νέο πρότυπο «ανελεύθερης δημοκρατίας» (illiberal democracy). Ενα τεχνοκρατικό αυταρχικό κράτος. Και να γράψει ένα εγχειρίδιο για το πώς μπορεί να οικοδομηθεί «από τα μέσα» με την αξιοποίηση των διαδικασιών και μηχανισμών της φιλελεύθερης δημοκρατίας. Κύρια στοιχεία του εγχειριδίου ήταν η επίκληση του εθνικισμού και αξιών της χριστιανοσύνης και οικογενειακής παράδοσης, η διάπλασή τους σε ένα σύνολο με κύριο «διαβολικό αντίπαλο» την ευρωπαϊκή ενοποίηση. Μαζί με την εσωτερική υπονόμευση του κράτους δικαίου και επικοινωνιακού συστήματος μέσω ελέγχου των θεσμικών και διαδικαστικών ερεισμάτων τους και τελική κατάληξη την ακύρωση της πλουραλιστικής κοινωνίας των πολιτών. «Ετσι πεθαίνουν οι δημοκρατίες στη σύγχρονη εποχή». Ο αντίπαλός του και αρχηγός της αντιπολίτευσης Πέτερ Μαγιάρ, προερχόμενος από τα σπλάχνα του κυβερνώντος κόμματος Φιντέζ γνωρίζει τα τεχνάσματα αυτά. Αντιτάχθηκε στην ασύλληπτη διαφθορά της ορμπανικής διακυβέρνησης και κατάφερε να συνενώσει στο πρόσωπό του όλη την αντιπολίτευση με σημείο αναφοράς την επιστροφή της Ουγγαρίας στην ευρωπαϊκή κανονικότητα. Η συνταγή απέδωσε. Και με 138 έδρες στο Κοινοβούλιο (199 συνολικά), πάνω από το όριο των δύο τρίτων, μπορεί να προωθήσει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για το ξήλωμα του αυταρχικού κράτους.
Η ήττα Ορμπαν έρχεται σε μια κομβική στιγμή για τη φιλελεύθερη Ευρώπη ενόψει και των κρίσιμων γαλλικών εκλογών (άνοιξη 2027). Οι δυνάμεις του λαϊκισμού, εθνικισμού, αντιευρωπαϊσμού υπέστησαν ήττες στις τελευταίες εκλογικές αναμετρήσεις (Ιταλία, Γαλλία, Δανία, Σλοβενία κ.ά.). Ο Ντ. Τραμπ με τον τρόπο του (πολέμους κ.λπ) «βοηθάει» την ευρωπαϊκή ενοποίηση και φιλελεύθερη δημοκρατία. Αλλά πάνω απ’ όλα η πολιτική/εκλογική στρατηγική με κύρια αναφορά στην Ευρώπη έφερε τα θετικά αποτελέσματα.
