Μία φορά κι έναν καιρό –το έτος 1996 – η ελληνική κυβέρνηση (το τότε ΥΠΕΧΩΔΕ) και ο Δήμος Αθηναίων αποφάσισαν να προχωρήσουν σε μία παρέμβαση στο κέντρο της Πρωτεύουσας.
Το φιλόδοξο σχέδιο τους ήταν να τοποθετηθούν μπάρες στο εμπορικό τρίγωνο της πόλης έτσι ώστε να απαγορεύεται η είσοδος στα τροχοφόρα και η «φορτωμένη» από αυτοκίνητα περιοχή να αποδοθεί στους πεζούς. Όπως συνέβαινε και συμβαίνει δηλαδή σε αρκετές ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις που έχουν εκτεταμένες πεζοδρομήσεις. Στόχος ήταν να βελτιωθεί αυτή η περιοχή του Κέντρου που υπέφερε από το κυκλοφοριακό, τη ρύπανση και την έλλειψη πρασίνου.
Με ηλεκτρονικό τρόπο οι μπάρες θα βυθίζονταν για να περνούν μόνο τα οχήματα τροφοδοσίας των καταστημάτων καθώς και αυτά των κατοίκων του Κέντρου. Επρόκειτο για το περίφημο «Σύστημα Ελέγχου Προσβάσεων». Υπήρχαν συνεχείς καθυστερήσεις στην έναρξη του έργου. Αντιδράσεις. Αναβολές. Δοκιμαστικές και πιλοτικές λειτουργίες. Καταστροφές των μηχανημάτων. Ευτράπελα. Και τα χρόνια περνούσαν…
Τελικά, το έργο με τις μπάρες του εμπορικού τριγώνου ουσιαστικά ουδέποτε υλοποιήθηκε. Και όπως μόνο στις ελληνικές ιστορίες συμβαίνει το τέλος δεν είναι ούτε καλό ούτε κακό. Είναι…τραγελαφικό: Τα μηχανήματα, δηλαδή τα πράσινα κολωνάκια του συστήματος για τις ηλεκτρονικές κάρτες, οι μπάρες (βυθισμένες βέβαια), αλλά και οι ενημερωτικές πινακίδες για τις μπάρες υπάρχουν ακόμη διάσπαρτα, 19 χρόνια μετά, στο Κέντρο της Αθήνας! Οι μπάρες έπιασαν…πάτο όπως εύστοχα έγραφαν ΤΑ ΝΕΑ σε ένα παλαιότερο ρεπορτάζ (21/1/2000).
Όσοι είστε αρκετά παρατηρητικοί σίγουρα κάπου θα τα έχετε συναντήσει όλα αυτά. Δίπλα στα μηχανήματα υπάρχουν ακόμη και οι πινακίδες της Τροχαίας που ενημερώνουν οδηγούς και πεζούς ότι ο δρόμος είναι…πεζόδρομος. Διότι αυτό ήταν το σχέδιο τότε. Να λειτουργούν οι μπάρες και να κινούνται ευκολότερα οι πεζοί στο Κέντρο. Να βελτιωθεί το περιβάλλον της Αθήνας.
Αθήνα, Δεκέμβριος 2014: Κολωνάκι του συστήματος πρόσβασης με τις μπάρες (αριστερά),
στη γωνία Βουλής και Καραγεώργη Σερβίας. Το μηχάνημα είναι εκεί από το 1998 αλλά
δεν λειτουργεί. Δίπλα ο απόλυτος παραλογισμός στην Καρ.Σερβίας με κατεύθυνση το Μοναστηράκι: η καφέ πινακίδα ενημερώνει ότι υπάρχουν βυθιζόμενες μπάρες (δεν λειτουργούν). Πινακίδα της Τροχαίας πληροφορεί ότι πρόκειται για πεζόδρομο και υπάρχουν συγκεκριμένες ώρες τροφοδοσίας. Εννοείται ότι ο δρόμος σήμερα δεν είναι πεζόδρομος…
Τα στενάκια του εμπορικού τριγώνου όπως η Καρόρη, η Νικίου που ο προγραμματισμός ήταν να είναι πεζόδρομοι, σήμερα λειτουργούν κανονικότατα σαν…λεωφόροι αλλά και με μπόλικο χώρο για στάθμευση αυτοκινήτων.
Νικίου και Κολοκοτρώνη: Πινακίδα για το σύστημα ελεχόμενης πρόσβασης και το μηχάνημα (δεξιά). Και τα δύο παραμένουν σαν «φαντάσματα» στο σημείο καθώς δεν λειτουργούν.
Από κάτω βυθισμένη μπάρα στο ίδιο σημείο
Άραγε αυτοί οι ξένοι επισκέπτες όταν βλέπουν το σήμα της Τροχαίας που πληροφορεί ότι μπαίνουν σε πεζόδρομο και ξαφνικά πίσω τους κορνάρει ένας οδηγός – διότι ο δρόμος δεν είναι πεζόδρομος – τι να σκέφτονται; Οι Αθηναίοι, εντάξει, τα έχουν συνηθίσει αυτά…
Το μηχάνημα ελέγχου πρόσβασης στη γωνία Καρόρη και Βορέου. Α,
και τα σήματα που ενημερώνουν ότι πρόκειται για πεζόδρομο, ο οποίος σήμερα
είναι κανονικός δρόμος.
Όσο για την κατάσταση στην οποία βρίσκονται σήμερα τα κολωνάκια (τα μηχανήματα για τις κάρτες) του συστήματος, φαίνεται πως έχουν ενσωματωθεί στο υπόλοιπο αστικό τοπίο της Αθήνας. Και συνθήματα έχουν, και αυτοκόλλητα έχουν, και σκουπίδια έχουν.
Η κατάσταση των μηχανημάτων σήμερα…Ενσωματωμένα στο αστικό τοπίο της Αθήνας: με γκράφιτι, συνθήματα, αυτοκόλλητα
Πέντε Δήμαρχοι αλλά οι μπάρες «φαντάσματα» εκεί…
Από το 1995 που εξαγγέλθηκε το μέτρο των μπαρών του εμπορικού τριγώνου έχουν περάσει 5 δήμαρχοι Αθηναίων. Όμως τα μηχανήματα –κολωνάκια, πινακίδες – παραμένουν διάσπαρτα σαν «φαντάσματα». Αλλά βέβαια δεν χρησιμοποιούνται. Τόσο χρόνια μετά όμως σε τι χρησιμεύουν; Γιατί παραμένουν πάνω στα πεζοδρόμια; Γιατί ουδείς από τους Δημάρχους έως τώρα δεν έχει πάρει την απόφαση είτε να θέσει σε λειτουργία τις μπάρες είτε να τις απομακρύνει;
Εύλογα αναρωτιέται κάποιος: Από τις τόσες και τόσες υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων, τόσοι και τόσοι υπάλληλοι ουδείς βλέπει αυτό το παράδοξο; Μηχανήματα που δεν λειτουργούν και πινακίδες που ενημερώνουν «μπαίνετε σε πεζόδρομο» αλλά ο δρόμος τελικά είναι για αυτοκίνητα. Ο απόλυτος παραλογισμός.
Ίσως –να μια ιδέα –τα μηχανήματα, οι πινακίδες και τα κολωνάκια να ήταν περισσότερο χρήσιμα σε ένα μελλοντικό Μουσείο της Αθήνας με «Έργα που έμειναν στα χαρτιά»…
Τι λέει ο Δήμος
Ρωτήσαμε τον αντιδήμαρχο του Δήμου Αθηναίων Γιώργο Αποστολόπουλο που είναι αρμόδιος για θέματα κοινόχρηστων χώρων αν πρόκειται να γίνει κάτι για το θέμα των εγκαταλειμμένων μπαρών. «Δεν μπορώ να σας απαντήσω κάτι συγκεκριμένο διότι αυτό το διάστημα μελετάμε μία μεγάλη παρέμβαση εξωραϊσμού του εμπορικού κέντρου» ανέφερε. Όλα τα θέματα, όπως και αυτό για τις μπάρες είναι στο τραπέζι για συζήτηση, πρόσθεσε. Επιπλέον δεν ήταν σε θέση να απαντήσει πότε θα ολοκληρωθεί αυτή η συζήτηση.
Το γεφύρι της…μπάρας με μία ματιά
-1995: Γίνεται η πρώτη εξαγγελία από το Υπουργείο Περιβάλλοντος Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων (ΥΠΕΧΩΔΕ) για τις 49 μπάρες του εμπορικού τριγώνου
-1996: Το έργο έχει ολοκληρωθεί. Το κόστος του ξεπερνάει τα 550 εκατομμύρια δραχμές (560.465.000δρχ)
1997: Αντιδράσεις από εμπόρους και ξενοδόχους το καλοκαίρι. Η έναρξη του συστήματος προγραμματίζεται για τον Σεπτέμβριο
1998: Ξεκινάει «δοκιμαστική λειτουργία» τον Φεβρουάριο, 2 χρόνια μετά την πρώτη εγκατάσταση
1999: Το σύστημα σταματάει και πάλι και προγραμματίζεται νέα έναρξή του με τη συγκρότηση του νέου Δημοτικού Συμβουλίου
2000: Τον Μάιο ο Δήμος ανακοινώνει ότι το σύστημα θα ξεκινήσει με την επιδιόρθωση βλαβών σε 19 μπάρες. Το Σεπτέμβριο ο Δήμος συζητά ξανά με το ΥΠΕΧΩΔΕ για τη λειτουργία του συστήματος…
Παλαιότερο γράφημα των «ΝΕΩΝ» με όλα τα σημεία του εμπορικού τριγώνου στα
οποία είχαν τοποθετηθεί μπάρες
Τι προέβλεπε το Σχέδιο:
-Οι μόνιμοι κάτοικοι θα είχαν ειδικές κάρτες για να μπαίνουν ελεύθερα και να σταθμεύουν
-Θα ίσχυε ειδικό ωράριο για την τροφοδοσία των καταστημάτων 7-10.30 το πρωί και 14.30 –17.30 το απόγευμα
