Πολυτεχνείο

Μοιάζει σαν ένα ραντεβού της συλλογικής μας μνήμης. Δεν έχει σημασία αν ο τόπος και οι συνθήκες ήταν διαφορετικά. Είναι κοινή η αναφορά. Οπως λέμε «Πού ήσουν και τι έκανες το βράδυ που μπήκε το τανκ στο Πολυτεχνείο;». Ή «Πώς έμαθες ότι έγινε το πραξικόπημα της Χούντας την 21η Απριλίου 1967;». Είναι τότε που συσσωρεύονται […]

Τα τελευταία χρόνια ένα μεγάλο μέρος της αντιδικτατορικής γενιάς που σήμερα είναι από 70 ετών μέχρι και 80 συσπειρώνεται και με διάφορες αφορμές ξανασυναντάται. Κεντρικό πρόσωπο στη διακριτική μα όχι αδιάφορη παρουσία της ο Κώστας Λαλιώτης. Τα πενήντα χρόνια από την Εξέγερση του Πολυτεχνείου το 2023, αλλά και μια σειρά απωλειών την τελευταία διετία (Μαργαρίτα […]

Το «κιβώτιο» του Αρη Αλεξάνδρου ήταν τελικά άδειο. Το μυστικό του το φύλαξαν οι αντάρτες του Εμφυλίου που το μετέφεραν με αυτοθυσία σε εχθρικό έδαφος με τον τελευταίο και μοναδικό επιζήσαντα να γράφει αναφορές στον ανακριτή του από τη φυλακή. Ο συγγραφέας αφήνει στους αναγνώστες του να βγάλουν τα συμπεράσματά τους. Η ιστορική διαδρομή της […]

Διάβαζα πολλές αναρτήσεις (ίσως μάλιστα περισσότερες σε σχέση με άλλες περιόδους) παλαιών «συμπολεμιστών» σχετικά με το Πολυτεχνείο. Την εξέγερση του 1973, αλλά και του 1980. Για το κίνημα, την εξέλιξή του, την επιρροή που άσκησε. Δημοσιεύσεις με αναμνήσεις, συμπληρώσεις, διορθώσεις, διαφωνίες, υπερθεματισμούς. Δημοσιεύσεις φωτογραφιών, ποιος φαίνεται, από ποια πλευρά του συγκροτήματος ξέφυγε, πού έγινε η […]

Επισήμως, το ΠΑΣΟΚ στην πορεία του Πολυτεχνείου εκπροσωπήθηκε από τον γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής, Ανδρέα Σπυρόπουλο. Ομως στο μπλοκ της ΠΑΣΠ μια άλλη παρουσία κέντρισε το ενδιαφέρον, χωρίς να το επιδιώκει η ίδια: αυτή της Κατερίνας Γεννηματά – Τσούνη, η οποία βρέθηκε και στη «φρουρά» της σημαίας στον δρόμο προς την πρεσβεία των ΗΠΑ. Η […]

Η επέτειος αυτή δεν είναι ούτε η κατάθεση στεφάνων, ούτε οι σηκωμένες γροθιές. Είναι η αποθέωση της αθωότητας της γενιάς που έβαλε το κεφάλι της στον ντορβά και της δικής μας που την αντικρίσαμε μέσα από τις ρωγμές της εφηβείας

Ποιο το νόημα της εξέγερσης του Πολυτεχνείου. Χωρίς ερωτηματικό. Ετσι, σκέτο, εκφωνημένο σαν θέμα Εκθεσης Γυμνασίου. Που φαντάζομαι ότι θα το έχουν αναπτύξει πολλές χιλιάδες μαθητές μέσα σε αυτά τα πενήντα δύο χρόνια. Θα ήθελα να διάβαζα κάποιες από αυτές τις εκθέσεις. Αλιευμένες από διαφορετικές δεκαετίες και διάφορα γεωγραφικά διαμερίσματα της Ελλάδας. Να καταλάβω πού […]

Χθες πρωί, φοβούμενος αναστατώσεις, πήρα ταξί για διαδρομή Κυψέλη – Ιλίσια. Είπα στον οδηγό να πάμε από Λυκαβηττό, μην μπλέξουμε στο κέντρο· «δεν υπάρχει λόγος, άδεια είναι η Αθήνα, δεν κυκλοφορεί κανείς· φοβούνται για επεισόδια». Στο γυρισμό, πήρα το 608 που περνά από Πανεπιστημίου. Βασιλίσσης Σοφίας, έστριψε ανάποδα: Αμπελοκήπους, μετά μέσω Αλεξάνδρας έπιασε την Πατησίων. […]

Ο πρώην απεργός πείνας στο Σύνταγμα, Πάνος Ρούτσι, πατέρας ενός νεκρού παιδιού στα Τέμπη, παραμονές της φετινής 17ης Νοεμβρίου, της ημέρας που θυμόμαστε το Πολυτεχνείο, μίλησε σε σχετική εκδήλωση, οργανωμένη από Φοιτητικούς Συλλόγους Αθήνας που, εκμεταλλευόμενοι τη βαρεμάρα ή την αδιαφορία της πλειονότητας των φοιτητών, κάνουν αριστερής κοπής συνδικαλισμό στα πανεπιστήμια. Διαβάζω το ρεπορτάζ σε […]

Πενήντα δύο χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου κατά της δικτατορίας και η ακροδεξιά αναθεώρηση της Ιστορίας δεν έχει ακόμη αποφασίσει: να ζητήσει VAR για το αν είχε όντως νεκρούς εντός ή εκτός κτιρίου από τη χουντική καταστολή; Να πει πως απλώς το τριήμερο της εξέγερσης ήταν ένα πανηγυράκι ή πώς τελικά ήταν τόσο καθοριστικό […]

Με αφορμή την επέτειο της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, ο ερευνητής μιλάει για την προσπάθεια καταγραφής των θανάτων που συνδέονται με την Επταετία

Πολλοί θα ξεχάσουν να πουν σήμερα το πώς επηρέασε τη ζωή μας η εμπειρία του μετεμφυλιακού κράτους και της στρατιωτικής δικτατορίας. Πόσα πράγματα που σήμερα θεωρούμε δεδομένα μέχρι πριν από λίγα χρόνια δεν ήταν. Ο διαχωρισμός των εξουσιών, η ελευθερία της έκφρασης, των συναθροίσεων και των διαδηλώσεών μας στον ελεύθερο χώρο. Η πεντηκονταετία της Μεταπολίτευσης […]

Στο φύλλο του Σαββάτου η Ελένη Ευαγγελοδήμου μας αποκάλυψε την κυβερνητική πρόθεση για κατάργηση της μονιμότητας στο Δημόσιο διά συνταγματικής αναθεώρησης. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, στο Μαξίμου εκτιμούν ότι μία αντίστοιχη πρωτοβουλία θα προκαλούσε το ενδιαφέρον του κεντρώου πολιτικού ακροατηρίου που τώρα εκδηλώνει σημάδια κόπωσης και δυσφορίας για την κυβέρνηση. Λογικό. Αλλωστε σε αυτό το […]

Οι υπογραμμίσεις: 1. Το «Πολυτεχνείο» δεν ανήκει στους δημιουργούς του. Δικές τους οι ανεξίτηλες μνήμες από τα συγκλονιστικά βιώματα και τις μοναδικές στιγμές της εξέγερσης, δικό τους το ξεπέρασμα των ορίων τους μέσα στη συλλογική τους λειτουργία. Το Πολυτεχνείο «ανήκει» στην εκάστοτε νέα γενιά, η οποία με τα δικά της οράματα και συνθήματα προσδίδει το […]

Κάθε χρόνο τέτοια εποχή, σε όλα τα κόμματα της Αριστεράς, κάποιος υπάλληλος του γραφείου Τύπου ανοίγει στον υπολογιστή το αρχείο με τις κομματικές ανακοινώσεις, βρίσκει την περσινή ανακοίνωση για την επέτειο του Πολυτεχνείου, αν δεν βαριέται τρομερά κάνει καμιά μικροαλλαγή για τους τύπους, και τη δίνει στη δημοσιότητα. Κατά κανόνα, περιλαμβάνεται το στερεότυπο ότι το […]

Σε μια ενδιαφέρουσα συγκυρία – το τριήμερο τιμής της εξέγερσης του Πολυτεχνείου – είχαμε και την πρώτη καταδίκη με βάση τον νόμο που ψήφισε η κυβέρνηση για το Μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη. Το Αυτόφωρο Μονομελές Πλημμελειοδικείο καταδίκασε 23 μέλη του Ρουβίκωνα σε φυλάκιση εννέα μηνών με αναστολή για παραβίαση του νέου νόμου για το μνημείο, […]

Μαρτυρία από την πορεία του Πολυτεχνείου στις 17 Νοεμβρίου 1975

Πόσα χρόνια έχουν περάσει από την εξέγερση του Πολυτεχνείου; Πενήντα δύο; Δηλαδή μισός αιώνας και κάτι ψιλά; Περισσότερα απ’ όσα είχαν περάσει από τη Μικρασιατική Καταστροφή μέχρι το Πολυτεχνείο; Δεν είναι δυνατόν. …Μετά όμως κοιτάω τον εαυτό μου στον καθρέφτη, θυμάμαι κι εκείνο το πρωτοεφηβάκι που ήμουν τότε και το συνειδητοποιώ. Τόσα πολλά χρόνια μέσα […]

Τα «what if?», τα «τι θα συνέβαινε εάν δεν είχε συμβεί εκείνο που συνέβη» ερεθίζουν και αποχαλινώνουν τη σκέψη μας. Την κάνουν να πλάθει φαντασιακές αφηγήσεις. Τι θα συνέβαινε εάν δεν είχε δολοφονηθεί το 1913 στη Θεσσαλονίκη ο βασιλιάς Γεώργιος; Θα γλιτώναμε τον Εθνικό Διχασμό, τη ρήξη Βενιζέλου – Κωνσταντίνου που προοιωνιζόταν τη Μικρασιατική Καταστροφή; […]