Οι πτήσεις μεταξύ αφρικανικών πόλεων συχνά απαιτούν μετεπιβίβαση εκτός ηπείρου, μέσω Λονδίνου, Παρισιού ή Ντουμπάι. Ένα φιλόδοξο έργο ύψους 12,5 δισ. δολαρίων που υλοποιείται στην Αιθιοπία υπόσχεται να αλλάξει ριζικά αυτή την εικόνα.

Περίπου 30 μίλια νοτιοανατολικά της Αντίς Αμπέμπα, ξεκίνησαν τον Ιανουάριο οι εργασίες για το έργο που ο πρωθυπουργός της Αιθιοπίας, Abiy Ahmed Ali, χαρακτήρισε ως «το μεγαλύτερο έργο αεροπορικής υποδομής στην ιστορία της Αφρικής».

Το νέο αεροδρόμιο Bishoftu International αναμένεται να λειτουργήσει το 2030, διαθέτοντας δύο διαδρόμους και δυνατότητα εξυπηρέτησης 60 εκατομμυρίων επιβατών ετησίως. Μελλοντικά, ο αριθμός αυτός μπορεί να φτάσει τα 110 εκατομμύρια, ξεπερνώντας ακόμη και το Hartsfield-Jackson της Ατλάντα, το πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο του κόσμου το 2025.

Το έργο αναπτύσσεται από την κρατική Ethiopian Airlines, τη μεγαλύτερη αεροπορική εταιρεία της Αφρικής. Ο CEO της, Mesfin Tasew, δήλωσε στο CNN ότι η εταιρεία θα χρηματοδοτήσει το 30% του κόστους, ενώ τα υπόλοιπα 8 δισ. δολάρια βρίσκονται υπό διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ, την Κίνα και την Ιταλία.

Σύνδεση των αφρικανικών αιθέρων

Η Αντίς Αμπέμπα αποτελεί ήδη σημαντικό αεροπορικό κόμβο της ηπείρου, όμως το κεντρικό αεροδρόμιο Bole International έχει φτάσει στα όριά του και δεν διαθέτει περιθώρια επέκτασης.

Με τη δημιουργία του Bishoftu, σχεδιασμένου κυρίως για επιβάτες transit, η Ethiopian Airlines φιλοδοξεί να ηγηθεί της προσπάθειας για τη σύνδεση των αφρικανικών ουρανών, ενισχύοντας μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές αερομεταφορών στον κόσμο.

Το νέο αεροδρόμιο θα αξιοποιήσει επίσης τις δυνατότητες εμπορευματικών μεταφορών της ηπείρου, συμβάλλοντας στη Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου της Αφρικανικής Ηπείρου. Οι υποδομές του θα μπορούν να διαχειρίζονται έως και 3,73 εκατομμύρια τόνους φορτίου ετησίως.

Ο Landry Signé, εκτελεστικός διευθυντής στη Thunderbird School of Global Management του Πανεπιστημίου της Αριζόνα και senior fellow στο Brookings Institution, τόνισε ότι οι αφρικανικές αεροπορικές εταιρείες καταγράφουν τη μεγαλύτερη αύξηση στη ζήτηση μεταφοράς φορτίου παγκοσμίως, με άνοδο 15–16% ετησίως, έναντι παγκόσμιου μέσου όρου 5,5%.

Παράλληλα, προειδοποίησε πως η επιτυχία του Bishoftu θα εξαρτηθεί από τις συνοδευτικές υποδομές — οδικές, σιδηροδρομικές και τελωνειακές. Αν η άντληση των απαραίτητων κεφαλαίων καθυστερήσει, η ολοκλήρωση της πρώτης φάσης το 2030 «θα είναι δύσκολο να τηρηθεί».

Αρχιτεκτονική με αιθιοπικό χαρακτήρα

Το αρχιτεκτονικό γραφείο Zaha Hadid Architects (ZHA), γνωστό για έργα όπως το αεροδρόμιο Daxing του Πεκίνου, έχει αναλάβει τον σχεδιασμό του νέου τερματικού σταθμού.

Εμπνευσμένο από τη Μεγάλη Ρηξιγενή Κοιλάδα της Αιθιοπίας, το σχέδιο περιλαμβάνει κεντρικό κορμό που διακλαδίζεται σε τέσσερις πτέρυγες, με εσωτερικούς κήπους και χώρους που αντικατοπτρίζουν τα τοπία και τις κουλτούρες της χώρας.

«Όταν οι ταξιδιώτες κάνουν μετεπιβίβαση, θέλουμε να νιώθουν τι σημαίνει Αιθιοπία· να αγγίζουν την Αφρική», δήλωσε ο διευθυντής αεροπορικών έργων της ZHA, Cristiano Ceccato. Οι ημιυπαίθριοι χώροι και τα αίθρια αξιοποιούν το ήπιο κλίμα της περιοχής, προσφέροντας μια εμπειρία «κυριολεκτικά υπαίθρια».

Η βιωσιμότητα βρίσκεται στο επίκεντρο του σχεδιασμού, με χρήση τοπικών υλικών, φωτοβολταϊκών και συστημάτων συλλογής όμβριων υδάτων. Ωστόσο, η αεροπορία εξακολουθεί να ευθύνεται για το 2–3% των παγκόσμιων εκπομπών CO₂.

Αντιδράσεις και κοινωνικές επιπτώσεις

Η κατασκευή έχει προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς εκτιμάται ότι εκτοπίστηκαν πάνω από 15.000 άνθρωποι από 9.000 στρέμματα αγροτικής γης. Η Ethiopian Airlines αναφέρει ότι επενδύει 350 εκατ. δολάρια για την αποκατάσταση των πληγέντων, κατασκευάζοντας 1.400 κατοικίες με πλήρεις υποδομές.

Τοπικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν, ωστόσο, ότι ορισμένοι κάτοικοι δεν έλαβαν αποζημίωση, κάτι που οι δημοτικές αρχές διαψεύδουν. Ο Signé σχολίασε πως ο εκτοπισμός αντιμετωπίζεται συχνά ως «ζήτημα logistics» αντί για πρόβλημα διακυβέρνησης.

Προειδοποίησε ακόμη ότι, αν και η δαπάνη των 350 εκατ. δολαρίων είναι «ουσιαστικότερη από άλλες περιπτώσεις», τυχόν ανεπίλυτες κοινωνικές εντάσεις μπορεί να προκαλέσουν καθυστερήσεις και να επηρεάσουν την προσέλκυση επενδύσεων.

Ανταγωνισμός στην περιοχή

Το Bishoftu εντάσσεται σε κύμα μεγάλων επενδύσεων στις αεροπορικές υποδομές της Αφρικής, όπως το έργο των 2 δισ. δολαρίων για το αεροδρόμιο Bugesera στη Ρουάντα, καθώς και αναβαθμίσεις σε Καζαμπλάνκα, Κάιρο και Ναϊρόμπι.

Ο CEO της Ethiopian Airlines δήλωσε ότι στόχος είναι το νέο αεροδρόμιο να αποτελέσει για την Αφρική ό,τι είναι το Ντουμπάι ή η Ντόχα για τη Μέση Ανατολή — ένα ισχυρό περιφερειακό κέντρο με διεθνή συνδεσιμότητα. Όπως είπε, «η αεροπορική συνδεσιμότητα στην Αφρική υπολείπεται σημαντικά. Χρειαζόμαστε συνέργειες με άλλες αφρικανικές εταιρείες».

Στην Aviation Africa Summit του 2025, οι υπουργοί Μεταφορών υιοθέτησαν σχέδιο δράσης για την επιτάχυνση της Ενιαίας Αγοράς Αερομεταφορών της Αφρικής (SAATM), που επιτρέπει ελεύθερες πτήσεις μεταξύ κρατών-μελών.

Από το 2018, 38 χώρες έχουν υπογράψει τη συμφωνία, δημιουργώντας πάνω από 110 νέες ενδοαφρικανικές διαδρομές. Σύμφωνα με μελέτες, η πλήρης εφαρμογή της SAATM θα μπορούσε να αυξήσει την εσωτερική αεροπορική κίνηση έως και 141% και να μειώσει τις τιμές των εισιτηρίων κατά 35%.

Μικρότερες εταιρείες εκφράζουν φόβους ότι οι μεγάλοι αερομεταφορείς θα αποκομίσουν τα περισσότερα οφέλη. Όπως ανέφερε η Christy Tawii της Euromonitor International, η Ethiopian Airlines παραμένει κυρίαρχη δύναμη, αλλά ο ανταγωνισμός εντείνεται. Το mega-αεροδρόμιο μπορεί να ενισχύσει την επιβατική και εμπορική κίνηση, όμως η πραγματική πρόοδος «εξαρτάται από την εφαρμογή πολιτικών όπως η SAATM, η απελευθέρωση θεωρήσεων και η διατήρηση της ζήτησης».