Η απώλεια ενός δικού μας ανθρώπου είναι ήδη ένα δυσβάσταχτο φορτίο. Μέχρι σήμερα, όμως, για χιλιάδες Έλληνες, το πένθος συνοδευόταν από έναν δεύτερο, οικονομικό εφιάλτη… την «κόκκινη» κληρονομιά. Μια ξεχασμένη προθεσμία ή μια παράλειψη αποποίησης αρκούσε για να μεταφερθούν τα χρέη του θανόντος στις πλάτες των κληρονόμων, απειλώντας άμεσα τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς και την προσωπική τους στέγη.

Αυτή η «παγίδα» αποτελεί πλέον παρελθόν. Με μια ριζική μεταρρύθμιση στο Κληρονομικό Δίκαιο, η πολιτεία υψώνει ένα αδιαπέραστο τείχος προστασίας ανάμεσα στην περιουσία που κληρονομείτε και στα δικά σας, κόποις κτηθέντα, υπάρχοντα. Πλέον, το σπίτι σας παραμένει στο απυρόβλητο, καθώς θεσπίζεται ο απόλυτος διαχωρισμός των οφειλών. 

Το νέο πλαίσιο ορίζει ότι οι δανειστές μπορούν να ικανοποιηθούν αποκλειστικά και μόνο από τα περιουσιακά στοιχεία που άφησε ο θανών. Ακόμη και αν κάποιος παραλείψει να αποποιηθεί εμπρόθεσμα μια υπερχρεωμένη κληρονομιά, η προσωπική του περιουσία παραμένει στο απυρόβλητο, καθώς δεν είναι πλέον υπέγγυα στους δανειστές του κληρονομούμενου. Αυτή η αλλαγή αναμένεται να μειώσει δραστικά τις μαζικές αποποιήσεις που παρατηρούνταν τα τελευταία χρόνια, επιτρέποντας σε αξιόλογα ακίνητα να επανενταχθούν στην οικονομική δραστηριότητα αντί να παραμένουν «ορφανά» και αδρανή.

Ο ρόλος του εκκαθαριστή

Κεντρικό ρόλο στη νέα αυτή διαδικασία αποκτά ο εκκαθαριστής, ένας ειδικός που ορίζεται από το δικαστήριο για να διοικήσει την ομάδα της κληρονομιάς. Ο εκκαθαριστής αναλαμβάνει να επαληθεύσει τις απαιτήσεις των δανειστών, να εισπράξει τυχόν απαιτήσεις του θανόντος και να εξοφλήσει τους πιστωτές με βάση πίνακα κατάταξης, εφόσον το προϊόν της περιουσίας δεν επαρκεί για όλους. Μόνο στην περίπτωση που παραμείνει πλεόνασμα μετά την εκκαθάριση των χρεών, αυτό αποδίδεται στους κληρονόμους.

Οι οικονομικές συνέπειες αυτής της μεταρρύθμισης είναι πολυεπίπεδες. Πέρα από την κοινωνική προστασία των νοικοκυριών, ενισχύεται η ρευστότητα στην αγορά ακινήτων και στηρίζονται οι οικογενειακές επιχειρήσεις, οι οποίες πλέον μπορούν να συνεχίσουν τη λειτουργία τους χωρίς τον φόβο άγνωστων χρεών που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κατάρρευση. Με την ασφάλεια που παρέχει το νέο δίκαιο, οι κληρονόμοι μπορούν πλέον να διαχειριστούν την περιουσία που τους περιέρχεται με καθαρό ορίζοντα, ενισχύοντας ταυτόχρονα τα δημόσια έσοδα μέσα από νέες μεταβιβάσεις και επενδύσεις.