Η Σομαλία, που ασκεί καθήκοντα προεδρίας του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τον μήνα Ιανουάριο, ανακοίνωσε ότι προγραμματίστηκε συνεδρίαση με θέμα την κατάσταση στο Ιράν. Η συζήτηση θα διεξαχθεί υπό το θέμα ημερήσιας διάταξης «Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή».
Η συνεδρίαση έχει οριστεί για την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026, στις 15:00, κατόπιν αιτήματος των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το Ιράν άνοιξε ξανά τον εναέριο χώρο του
Το Ιράν άνοιξε ξανά τον εναέριο χώρο του έπειτα από πεντάωρο κλείσιμο, που προκάλεσε ανησυχία για πιθανή στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας και ενδεχόμενα ιρανικά αντίποινα. Το προσωρινό αυτό μέτρο ανάγκασε αρκετές αεροπορικές εταιρείες να ακυρώσουν, να αναδρομολογήσουν ή να καθυστερήσουν πτήσεις.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας του Ιράν, ο εναέριος χώρος έκλεισε γύρω στις 00:15 (ώρα Ελλάδας) για σχεδόν όλες τις πτήσεις, πλην των διεθνών και εκείνων που είχαν λάβει ειδική άδεια. Η σχετική ειδοποίηση (NOTAM) αναρτήθηκε στον ιστότοπο της αμερικανικής υπηρεσίας πολιτικής αεροπορίας.
Η απαγόρευση πτήσεων ήρθη λίγο πριν από τις 05:00 (ώρα Ελλάδας), σύμφωνα με τον ιστότοπο FlightRadar24, ο οποίος κατέγραψε πέντε πτήσεις ιρανικών αερομεταφορέων –Mahan Air, Yazd Air και AVA Airlines– να πραγματοποιούνται αμέσως μετά την επαναλειτουργία του εναέριου χώρου.
Όπως σημείωσε ο ίδιος ιστότοπος, την προηγούμενη εβδομάδα, όταν είχε υπάρξει παρόμοιο κλείσιμο, δεκάδες αεροσκάφη βρίσκονταν ήδη στον αέρα πάνω από το Ιράν.
Ανησυχία για στρατιωτική ένταση
Το προσωρινό κλείσιμο συνέπεσε με την περίοδο που ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απέφυγε να δώσει σαφή απάντηση σχετικά με το ενδεχόμενο στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, όπου βρίσκονται σε εξέλιξη οι μεγαλύτερες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις των τελευταίων ετών.
Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι οι ΗΠΑ απέσυραν μέρος του προσωπικού τους από βάσεις στη Μέση Ανατολή, μετά τις προειδοποιήσεις της Τεχεράνης προς γειτονικά κράτη ότι θα πλήξει αμερικανικούς στόχους στο έδαφός τους σε περίπτωση επίθεσης.
Οι αυξανόμενες χρήσεις πυραύλων και drones σε εμπόλεμες ζώνες εντείνουν τον κίνδυνο για την ασφάλεια των πολιτικών αεροσκαφών, υπογραμμίζουν ειδικοί της αεροπορίας.
Αντιδράσεις αεροπορικών εταιρειών
Η ινδική αεροπορική εταιρεία IndiGo ανακοίνωσε ότι ορισμένες πτήσεις της επηρεάστηκαν, ενώ η Air India δήλωσε ότι παρακάμπτει πλέον τον ιρανικό εναέριο χώρο, προειδοποιώντας για πιθανές καθυστερήσεις και ακυρώσεις.
Αεροσκάφος της ρωσικής Aeroflot, που κατευθυνόταν στην Τεχεράνη, επέστρεψε στη Μόσχα μετά το κλείσιμο του εναέριου χώρου, όπως ανέφερε το FlightRadar24.
Παράλληλα, οι γερμανικές αρχές εξέδωσαν νέα οδηγία προς τους εθνικούς αερομεταφορείς να αποφεύγουν τον ιρανικό εναέριο χώρο. Ο όμιλος Lufthansa –που περιλαμβάνει τις Austrian, Brussels Airlines, Discover, Eurowings, Swiss και ITA Airways– ανακοίνωσε ότι τα αεροσκάφη του δεν θα πετούν πάνω από το Ιράν και το Ιράκ, «εξαιτίας της τρέχουσας κατάστασης στη Μέση Ανατολή».
Ιστορικό υπόβαθρο και περιορισμοί
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη απαγορεύσει σε όλα τα εμπορικά αεροσκάφη τους να εισέρχονται στον ιρανικό εναέριο χώρο, ενώ δεν πραγματοποιούνται απευθείας πτήσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Υπενθυμίζεται ότι το 2020, 176 άνθρωποι σκοτώθηκαν όταν αεροσκάφος της Ukraine International Airlines καταρρίφθηκε από την ιρανική αντιαεροπορική άμυνα λίγο μετά την απογείωσή του από την Τεχεράνη. Το Boeing 737-800 θεωρήθηκε εσφαλμένα αμερικανικός πύραυλος κρουζ, λίγες ημέρες μετά τη δολοφονία του στρατηγού Κάσεμ Σουλεϊμάνι στη Βαγδάτη. Δεν υπήρξαν επιζώντες.
Η Lufthansa ανακοίνωσε επίσης ότι, έως τη Δευτέρα, οι πτήσεις της προς και από το Ισραήλ και την Ιορδανία θα πραγματοποιούνται μόνο ημερησίως, χωρίς διανυκτέρευση των πληρωμάτων, «λόγω της κατάστασης στη Μέση Ανατολή». Επισήμανε ακόμη ότι ενδέχεται να υπάρξουν επιπλέον ακυρώσεις.
Ο Τραμπ αμφισβητεί το κατά πόσον ο Παχλαβί έχει επαρκή υποστήριξη στο Ιράν
Ο Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε τον Ρεζά Παχλαβί, γιο του τελευταίου σάχη του Ιράν, «πολύ ωραίο» άνθρωπο, αλλά εξέφρασε αμφιβολίες για το αν μπορεί να εξασφαλίσει επαρκή υποστήριξη ώστε να κυβερνήσει τη χώρα. Οι δηλώσεις του έγιναν σε αποκλειστική συνέντευξη στο πρακτορείο Reuters από το Οβάλ Γραφείο του Λευκού Οίκου. Ο ρεπουμπλικάνος πρόεδρος ανέφερε ότι υπάρχει πιθανότητα κατάρρευσης του κληρικαλιστικού καθεστώτος στην Τεχεράνη.
«Φαίνεται πολύ ωραίος, αλλά δεν ξέρω πως θα χειριζόταν τις καταστάσεις στη χώρα του. Και δεν βρισκόμαστε εκεί ακόμη», δήλωσε ο αμερικανός πρόεδρος. «Δεν ξέρω εάν και κατά πόσον η χώρα του θα αποδεχόταν την ηγεσία του ή όχι, πάντως αν το έκανε, θα ήταν καλό για μένα». Ο Τραμπ, που είχε ήδη ξεκαθαρίσει πως δεν σχεδιάζει συνάντηση με τον Παχλαβί, αμφισβήτησε εκ νέου την ικανότητά του να κυβερνήσει. Η ιρανική αντιπολίτευση, όπως σημείωσε, παραμένει κατακερματισμένη, χωρίς ισχυρή παρουσία εντός της χώρας.
Ο αμερικανός πρόεδρος θεωρεί πιθανή την πτώση της κυβέρνησης στην Τεχεράνη λόγω των μαζικών κινητοποιήσεων, υπογραμμίζοντας πως «κάθε καθεστώς μπορεί να αποτύχει». «Είτε πέσει είτε όχι, θα είναι ενδιαφέρουσα χρονική περίοδος», σχολίασε χαρακτηριστικά.