Οπως ξεκίνησε η ΕΡΤ πριν από 36 χρόνια με «κρασί, θάλασσα και τ΄ αγόρι μου», σε περίοδο χούντας, κάπως έτσι, με τουριστικά «ΟΡΑ», θαλασσινές αμφιέσεις και τα αγόρια του Γιώργου Αλκαίου κατεβαίνει απόψε στον Διαγωνισμού Τραγουδιού, σε περίοδο κρίσης (που «έφαγε» το κρασί)…
Δεν είναι τυχαίο ότι η συμμετοχή της ελληνικής κρατικής ραδιοτηλεόρασης ξεκίνησε επί χούντας, στα χρόνια προ ΕΟΚ και σε περίοδο κατά την οποία το καθεστώς των συνταγματαρχών ήθελε να επιδείξει «ευρωπαϊκό προφίλ» και αποδοχή. Λίγο παντελόνι καμπάνα, λίγο λαλαλά με μπουζούκι (σήμα κατατεθέν της «τουριστικής» Ελλάδας του «συρτάκι- σουβλάκι- καμάκι»), και μπόλικη Μαρινέλλα, λίγο «κρασί, θάλασσα και τ΄ αγόρι» έδωσαν το εναρκτήριο λάκτισμα το 1974. Οταν ξεκινούσαν να κατακτήσουν τον κόσμο με το «Waterloo» τους οι θρυλικοί ΑΒΒΑ.
Οι λοιπές χώρες- επτά ξεκίνησαν το 1956 στο Λουγκάνο και αυξάνονταν διαρκώς- είχαν ήδη εμπειρία στις εκκεντρικότητες που λανσάρισε ο διαγωνισμός.
Δεν πρόλαβε η ΕΡΤ να ξεκινήσει και την πρόλαβε η… πολιτική.
Η κυπριακή τραγωδία άφησε ένα κενό και η επόμενη χρονιά (1976) βρήκε τη Μαρίζα Κωχ, με την παραίνεση του Μάνου Χατζιδάκι, να πηγαίνει με τον αναστεναγμό «Παναγιά μου» και υπονοούμενα περί κυπριακού.
Απελευθέρωση. Η επόμενη περίοδος είδε πολλά τραγούδια στο κλίμα της «απελευθερωμένης» εποχής και με την επίγνωση ότι κανείς δεν μπορεί να τα βάλει με τα μεγαθήρια της Ευρώπης, που άρχισε αργότερα να επεκτείνει τα σύνορά της για να περιλάβει μέχρι και το Μαρόκο (ποιος θυμάται ότι το «Τόση καρδιά, τόση αγάπη θα τη θυμάσαι όπου κι αν πας» του Φίλιππου Νικολάου ήταν η ελληνική εκδοχή της συμμετοχής της αφρικανικής χώρας) ή το Ισραήλ (αμπανιμπί κι έξω απ΄ την πόρτα).
Στο μεταξύ, οι πολιτικές ισορροπίες και οι ανταλλαγές ψήφων δεν έχουν μπει στην ψηφοφορία. Ακόμη ψηφίζεται το θεωρούμενο καλύτερο τραγούδι, αλλά οι ισχυροί Κεντροευρωπαίοι ανακατεύουν την τράπουλα κατά βούληση. Κατά κάποιον τρόπο η Ελλάδα βάζει τις συμμαχίες στο παιχνίδι, όταν μπαίνει και η Κύπρος, ανταλλάσσοντας ενώπιον όλων «ντουζ πουάν» (ήτοι δωδεκάποντα, σαν γόβες στιλέτο). Μέχρι τότε οι βόρειες χώρες απλώς μισούνταν μεταξύ τους και έδιναν το μεγαλύτερο ποσοστό τηλεθέασης της χρονιάς στη βραδιά της Γιουροβίζιον.
Την επόμενη περίοδο θα θυμάται με χαρά η Ελπίδα με τον «Σωκράτη» της, τον σούπερ σταρ. Τώρα, αν το κουαρτέτο Αργυράκη, Τόλη, Ουίλιαμς, Πασχάλης θέλουν να θυμούνται την τρίτη θέση για το «Μάθημα σολφέζ» είναι άγνωστο (άλλωστε, ο Ρόμπερτ Ουίλιαμς ήταν απασχολημένος να υφαίνει παρτιτούρες για τη Ν.Δ.). Η Ελλάδα βρισκόταν πια σε νεοπλουτίστικη ανάταση…
Αργότερα (1983) έφτασε και η νυν περιζήτητη από έθνικ φεστιβάλ Κρίστη Στασινοπούλου για να «συναντήσει» τον απόηχο από ελληνικές φωνές που τραγουδούσαν για τους «ξένους»: Νάνα Μούσχουρη, Βίκυ Λέανδρος, Τώνης Μαρούδας… Ή του Χούλιο Ιγκλέσιας που ντεμπουτάρισε μόλις εγκατέλειψε το ποδόσφαιρο και άφησε εποχή και της Ολίβια Νιούτον Τζον, χρόνια προτού η Καναδή Σελίν Ντιόν ξεκινήσει από εκεί τη διεθνή καριέρα της.
Αμ η Αννα Βίσση εκ Κύπρου ορμώμενη, χρόνια πριν από την «πυρά με τις ξενέρωτες»; Προτού της ράψει πουκαμίσα χιλιάδων ευρώ ο Ζαν Πολ Γκοτιέ- στα νεώτερα χρόνια, όταν η ΕΡΤ έγινε χουβαρντού, αν όχι σκανδαλωδώς σπάταλη- για να κυλιέται στα πατώματα και να… πατώνει.
Πού μείναμε; Εκεί που η Ιρλανδία αρχίζει τα σερί- σε σημείο να κοντεύει να χρεοκοπήσει η κρατική της ραδιοτηλεόραση, διοργανώνοντας τόσες πανάκριβες τελετές…και ο Τζόνι Λόγκαν αναδεικνύεται «κύριος Γιουροβίζιον». Και η ΕΡΤ; Προσπαθούσε εις μάτην να επαναφέρει την τουριστική «Ελλάδα του φωτός» με Καίτη Γαρμπή.
Στην επόμενη τουρκομπαρόκ περίοδο «εθνικών» συμμετοχών αναρωτιούνταν ποιος είχε κυνηγήσει την αοιδό τού «Μια κρυφή ευαισθησία» και της είχε σχίσει το φορεματάκι. Ποιος ασχολείται με το τραγούδι πια; (γενικό το φαινόμενο). Διανύουμε την υπέροχη εποχή, «τι ωραίο ξανθό το μαλλάκι σας, οι ρίζες γιατί είναι μαύρες;»…
Εκεί άρχισαν να μας φταίνε οι συμμαχίες Βορειοευρωπαίων, Κεντροευρωπαίων και… ποιος είπε στη Γιουγκοσλαβία, την ΕΣΣΔ ή στις άλλες χώρες της Ανατολικής Ευρώπης να διαλυθούν σε μύρια κομμάτια και να μην ξέρουμε πια ποιος είναι σε ποιο γιουροβιζιονικό μπλοκ. Βέβαια, είναι και οι σχέσεις μας με τη γείτονα Τουρκία- και λόγω Κυπριακού- σε κακή κατάσταση και αυτό φαίνεται από το πώς όλες οι πλευρές γυρίζουν επιδεικτικά την πλάτη. Κάτι που αλλάζει άρδην την επόμενη περίοδο.
Η μαύρη ρίζα. Εκεί, στην περίοδο της μαύρης ρίζας είναι που η ΕΡΤ ύστερα από χρόνια σάχλας, μετριότητας και αποτυχιών ανακαλύπτει πως η Γιουροβίζιον είναι απλώς ένα πανηγυράκι.
Ελα όμως που μετά τις εκλογές ανακάλυψε πως είναι καλό για να απορροφά δημόσιο χρήμα και να ταξιδεύουν πλουσιοπάροχα καραβιές από κομμώτριες, μακιγιέρ, χορογράφους, δημοσιοσχεσίτες, ίματζ μέικερ, συν τους συγγενείς και φίλους των καλλιτεχνών. Εκεί άνοιξαν τα μάτια και κοίταξαν προς την ομογένεια, από την οποία ανεδύθη ως Αφροδίτη (χρόνια προ του γερμανικού «Focus») η Ελενα Παπαρίζου, με και χωρίς τους Αntique. Εκεί πια τα πράγματα έγιναν εθνική υπόθεση. Ναι, το πανηγυράκι. Και η νίκη της Ελενας έγινε εθνική, ύστερα από εκείνη στο Εuro 2004, και στην ίδια επιφύλαξαν υποδοχή αρχαίας ηρωίδας (τα τείχη της πόλης είχε φροντίσει το υπουργείο Πολιτισμού να μείνουν δίχως χρηματοδοτήσεις αφού τα εκατομμύρια έρεαν προς το νέο «όπιον του λαού»). Η ελληνική διοργάνωση της Γιουροβίζιον έφερε στην επιφάνεια εκείνο που μέσα τους- δεν μπορεί – φοβούνταν: τέρατα. Και ο αρμόδιος υπουργός απέφυγε να δώσει το βραβείο στους «απωθητικούς» Φινλανδούς Lordi.
Και να φανταστεί κάποιος ότι η «προχώ» Γιουροβίζιον είχε ήδη στο ενεργητικό της την πρώτη τρανσέξουαλ από το Ισραήλ, Ντάνα Ιντερνάσιοναλ με τ΄ όνομα, με φτερά και πούπουλα ολούθε…
Τελευταία γιουροεποχή και πλέον ευρωβόρα. Είναι άλλωστε η προ ΔΝΤ εποχή, που όλοι νομίζουμε πως τα ταμεία είναι ανεξάντλητα, η οικονομία τουλάχιστον γερμανική και έχει για όλους… φαΐ. Και να Sakis και Καλομοίρες και Βίσση με έμφαση στην εικόνα.
Αλλωστε, καλά να είναι οι σύμμαχοί μας. Καθότι πλέον ανάλογα με το μπλοκ στο οποίο ανήκεις, πλασάρεσαι. Η Γαλλία και η Βρετανία που έχουν μείνει μόνες πατώνουν, ενώ οι Βόρειοι πλασάρουν τους δικούς τους, οι εξωτικοί (από την Τουρκία, το Ισραήλ και τη Μάλτα έως…) το μπλοκ τους. Η Ενωση των Ραδιοτηλεοράσεων της Ευρώπης (ΕΒU) όμως το παίρνει χαμπάρι. Βλέπει και πως οι χώρες με πολλούς μετανάστες προμοτάρουν τις χώρες προέλευσής τους (μόνο στη Γιουροβίζιον είχε πιάσει τους έλληνες ψηφοφόρους τέτοια αγάπη για την Αλβανία!). Και λέει να βάλει τάξη. Δίνει λοιπόν το 50% στο televoting των τηλεθεατών- από φέτος- και το άλλο 50% σε επιτροπές ειδικών (που επίσης μένουν μυστικές από την ΕΡΤ) ώστε «να μην μπορεί να πέφτει γραμμή στα SΜS», όπως εξηγούσε γιούροφαν.
Στην Ιαπωνία ο διαγωνισμός έχει εντυπωσιακή τηλεθέαση, ενώ στην Αφρική και τη Λατινική Αμερική σκέφτηκαν να εφαρμόσουν το γιουρομοντέλο!
Η κρίση, οι ψήφοι και τα πολιτικά παιχνίδια
«Πώς είναι τα πράγματα τώρα με την κρίση;», ρωτούσαν όλες αυτές τις ημέρες τους ημέτερους γιούροφαν οι απανταχού γιούροφαν που βρίσκονται στο Οσλο. Τα διεθνή πρωτοσέλιδα για τα χρέη της Ελλάδας έχουν κάνει το… θαύμα τους. Ας μην το γελάμε αυτό, το τελευταίο. Εκεί που τα προγνωστικά ήθελα τον Giorgos Αlkaios & Friends να περνάει- να μην περνάει στον τελικό, όπως υποστηρίζουν ένθερμα έλληνες γιούροφαν, η κρίση έφερε ανέλπιστες ψήφους (η ΕΡΤ επιμένει να μην αποκαλύπτει το κρατικό μυστικό) από χώρες που κάποτε καταψήφιζαν τις συμμετοχές από την ημεδαπή.
Οχι πως δεν μαγειρεύτηκαν και λίγο οι συμμετοχές των χωρών του ημιτελικού. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που σφυρίζουν μυστικά στο αυτί πως στήθηκε ολόκληρη επιχείρηση μετάθεσης από τον δεύτερο ημιτελικό στον πρώτο της ρωσικής συμμετοχής με τον Πέτερ Νάλιτς, αστέρα του youΤube. Επειδή στον δεύτερο θα καταψηφιζόταν από την Ουκρανία, την αποκλεισμένη πέρυσι λόγω…
στίχων Πούτιν Γεωργία, το φαβορί Αζερμπαϊτζάν (οι Ρώσοι θεωρούν πως η αζέρικη μαφία προωθεί, σε αντίποινα για την προώθηση από τη ρωσική του Ντίμα Μπίλαν, τη 18χρονη Αζέρα Σαφούρα) και άλλες χώρες. Ενώ στον πρώτο είχε ελπίδες.
Επίσης θεωρείται πως έγινε προσπάθεια παρασκηνιακά να παίξει κυρίως το βαλκανικό μπλοκ στην πρώτη βραδιά- εξ ου και προκρίθηκαν αρκετές χώρες και η ελληνική συμμετοχή που στηρίζεται από τα Βαλκάνια, ενώ αποκλείσθηκε η Φινλανδία.
Η υποστήριξη στην Ελλάδα, που ήρθε όχι μόνο λόγω του ξεσηκωτικού- όπως έλεγαν κάποιοι«ΟΡΑ», αλλά και λόγω της συμπάθειας που έχει προκαλέσει η δεινή οικονομική κατάσταση της χώρας, ειδικά στους Βαλκάνιους και τους Σκανδιναβούς, φάνηκε από την πρόκριση. Εδώ ακόμη και γιούροφαν από την π.Μ. (προ Μουντιάλ) Νότια Αφρική στην Τelenov Αrena του Οσλο δήλωνε «θα ψήφιζα την ελληνική και τη βελγική συμμετοχή»- τον τυπάκο με την κιθάρα…
«Ντουζ πουάν» φέτος από κοινό και επιτροπές
Απόψε στις 22.00 από τις συχνότητες της ΝΕΤ, της ΕRΤworld, της RΙΚworld (στα ψηφιακά), αλλά και στα δορυφορικά κρατικά κανάλια όλων των ευρωπαϊκών χωρών αρχίζει ο μεγάλος τελικός της φετινής Γιουροβίζιον. Συμμετέχουν 25 χώρες: Πέντε που δεν πέρασαν από ημιτελικό, ήτοι η περυσινή νικήτρια Νορβηγία (με το «Fairytale» του Αλεξάντερ Ρίμπακ) και οι τέσσερις ιδρύτριες, Ισπανία, Γερμανία, Βρετανία, Γαλλία, οι δέκα από τον πρώτο ημιτελικό (Ελλάδα, Βοσνία, Μολδαβία, Ρωσία, Πορτογαλία, Λευκορωσία, Σερβία- με τραγούδι του Γκόραν Μπρέγκοβιτς-, Βέλγιο, Αλβανία, Ισλανδία) και οι δέκα που προκρίθηκαν στον δεύτερο (Κύπρος, Γεωργία, Ουκρανία, Τουρκία, Ισραήλ, Ιρλανδία, Αζερμπαϊτζάν, Ρουμανία, Αρμενία, Δανία). Η συμμετοχή της ΕΡΤ «ΟΡΑ» διαγωνίζεται στη-«μέτρια έως κακή», κατά τους γνώστες- 11η θέση.
Ψηφίζουν δε και οι 39 χώρες, ακόμη και όσες δεν πέρασαν στον τελικό. Οι πρωτιές.
1. Η ψηφοφορία θα αρχίσει από το πρώτο κιόλας τραγούδι και θα τελειώσει 15 λεπτά μετά το τελευταίο, 25ο. Από την Ελλάδα δεν ψηφίζεται η συμμετοχή της ΕΡΤ.
2. Η βαθμολογία θα προκύπτει κατά 50% από τους τηλεθεατέςυπολογίζεται πως θα δουν τον τελικό πάνω από 122 εκατ.- με SΜS και κατά 50% από επιτροπές.
