Υστερα από μήνες έντονης δημόσιας συζήτησης, πολιτικών εξαγγελιών και αντιδράσεων, το πολυσυζητημένο σχέδιο για την ουσιαστική απαγόρευση της πρόσβασης των παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, φαίνεται να χάνει την ουσία του.
Το περίφημο Kids Wallet, που παρουσιάστηκε ως το βασικό εργαλείο επιβεβαίωσης της ηλικίας, απουσιάζει πλήρως από το νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης που ολοκλήρωσε τη δημόσια διαβούλευση στις 20 Ιουλίου.
Η κυβέρνηση είχε προαναγγείλει από τον Απρίλιο μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο πρόσβασης των ανηλίκων στα social media, με τη χρήση ψηφιακής επαλήθευσης της ηλικίας μέσω του Kids Wallet.
Η πρόταση είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, ενώ 25 ελληνικές και διεθνείς οργανώσεις προειδοποίησαν, με κοινή επιστολή τους προς τον Πρωθυπουργό, για σοβαρά ζητήματα προστασίας των προσωπικών δεδομένων, των δικαιωμάτων των ανηλίκων και ποιότητας της νομοθέτησης.
Ωστόσο, τα άρθρα 75 έως 78 του σχεδίου νόμου δεν περιλαμβάνουν ούτε το Kids Wallet ούτε οποιονδήποτε άλλον μηχανισμό υποχρεωτικής επιβεβαίωσης της ηλικίας από τις ψηφιακές πλατφόρμες. Διατηρείται μόνο ένα ηλικιακό όριο, χωρίς πρακτικό τρόπο ελέγχου της εφαρμογής του.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι η εικόνα δεν αλλάζει. Ενα παιδί μπορεί να δηλώσει ψευδή ηλικία κατά τη δημιουργία ενός λογαριασμού, όπως συμβαίνει και σήμερα, ενώ η γονική συγκατάθεση για χρήστες κάτω των 15 ετών εξακολουθεί να προβλέπεται από το ήδη ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Με άλλα λόγια, η νέα ρύθμιση επαναλαμβάνει μια υφιστάμενη υποχρέωση, χωρίς να εισάγει το εργαλείο που θα την καθιστούσε πραγματικά εφαρμόσιμη.
Η εγκατάλειψη της αρχικής πρότασης δεν θεωρείται τυχαία. Η εφαρμογή ενός υποχρεωτικού συστήματος ταυτοποίησης ηλικίας θα άνοιγε τη συζήτηση για γενικευμένη επαναπιστοποίηση όλων των χρηστών των κοινωνικών δικτύων, με προφανείς επιπτώσεις στην ανωνυμία και την προστασία της ιδιωτικότητας στο Διαδίκτυο.
Την ίδια ώρα, οι εξελίξεις μεταφέρονται πλέον στις Βρυξέλλες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει για τον Σεπτέμβριο νέο κανονισμό που θα επιβάλλει ενιαίες υποχρεώσεις στις πλατφόρμες σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ενωση. Στο τραπέζι βρίσκεται ήδη η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού συστήματος επιβεβαίωσης ηλικίας, πιθανότατα μέσω του ευρωπαϊκού ψηφιακού Wallet, το οποίο η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παρουσίασε ως τη λύση που θα συνδυάζει τον αποτελεσματικό έλεγχο και την προστασία της ιδιωτικότητας.
Ετσι, μία από τις πιο ηχηρές κυβερνητικές εξαγγελίες των τελευταίων μηνών κινδυνεύει να καταλήξει χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα, με την πραγματική μάχη για την προστασία των ανηλίκων στο Διαδίκτυο να μεταφέρεται πλέον σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
