Μέχρι πρόσφατα ο κουρέας μου δούλευε τα ψαλίδια του ακούγοντας τον αγαπημένο του ραδιοφωνικό σταθμό που παίζει ξένη μουσική. Μία μέρα τον επισκέφθηκε ένας κύριος που, με αυστηρό ύφος, τον προειδοποίησε για την επιβολή υψηλού προστίμου, επειδή δεν πληρώνει πνευματικά δικαιώματα για τη χρήση μουσικής· και του ζήτησε να εγγραφεί ως συνδρομητής σε εταιρεία που διαχειρίζεται πνευματική ιδιοκτησία. Ο κουρέας ήταν έτοιμος να συναινέσει, είπε στον άνθρωπο να περάσει από Δευτέρα.
Όμως δύο μέρες μετά, εμφανίστηκε και άλλος κύριος από διαφορετική εταιρεία είσπραξης πνευματικών δικαιωμάτων· και του είπε περίπου τα ίδια. Χωρίς συνδρομή θα τον καταγγείλουν και θα πληρώσει περισσότερα. Ο κουρέας θύμωσε. Σκέφτηκε να βάλει στα ηχεία ενημερωτικό ραδιόφωνο, αλλά φοβήθηκε ότι θα κάνει κεφάλι από τις συζητήσεις των πελατών.
Εκλεισε το ραδιόφωνο. Και άνοιξε το laptop. Τώρα στο κουρείο παίζει μουσική και τραγούδια από τεχνητή νοημοσύνη. Διαλέγεις το είδος της μουσικής και έχεις ανεξάντλητη και ασταμάτητη ροή. Φυσικά κανένα τραγούδι δεν είναι αναγνωρίσιμο. Όμως ο κουρέας δεν θέλει και τον Σινάτρα.
Θέλει να γεμίζει τον χώρο με νότες· και ως άκουσμα είναι αξιοπρεπέστατο. Δεν καταλαβαίνεις ότι πρόκειται για προϊόν που κατασκεύασε μία μηχανή. Δεν είναι ο μόνος. Η μουσική της τεχνητής νοημοσύνης αρχίζει ήδη να ακούγεται σε ξενοδοχεία, καταστήματα. Εκεί χρησιμοποιείται ως ταπετσαρία. Κι έτσι βρισκόμαστε μπροστά σε ένα παράδοξο.
Οι εταιρείες που εισπράττουν πνευματικά δικαιώματα για λογαριασμό των δημιουργών, εξωθούν τους ιδιοκτήτες επαγγελματικών χώρων στην επιλογή μουσικής χωρίς δημιουργό. Και είναι απολύτως λογικό – γιατί να πληρώνεις Spotify ή πνευματικά δικαιώματα όταν μπορείς να ζητήσεις από τη μηχανή να παίζει απαλή τζαζ για κουρείο; Ο κουρέας δεν θέλει τέχνη· θέλει κάτι να καλύπτει τη σιωπή. Και σε αυτό η τεχνητή νοημοσύνη είναι ιδανική.
Δεν θα υποκαταστήσει έναν σπουδαίο δημιουργό· αλλά θα καλύψει κενά που δεν προσέχει κανένας. Κανένας δεν θα ακούσει – τουλάχιστον προς το παρόν – συμφωνικό έργο από τεχνητή νοημοσύνη· αλλά μέσα στο ασανσέρ θα ακούει τις νότες της μηχανής. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν έχει πνεύμα, για να ζητήσει δικαιώματα. Εχει μόνο ευφυΐα που της αρκεί, για να μαζέψει όλο το χρήμα.
Η Ιστορία παραγγέλνει πίτσα
Εναν χρόνο και δύο μέρες πριν γεννηθεί ο Λίο Μέσι έγινε το παιχνίδι ανάμεσα στην Αγγλία και στην Αργεντινή με το πιο σπουδαίο τετράλεπτο στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Στο 51′ ο Μαραντόνα έβαλε το γκολ με το «χέρι του Θεού». Και τέσσερα λεπτά αργότερα πέρασε όλη την Αγγλία και πέτυχε το γκολ του αιώνα. Παρεμπιπτόντως, ο Μέσι πέτυχε χρόνια αργότερα ένα σχεδόν πανομοιότυπο γκολ απέναντι στη Χετάφε.
Η ομορφιά του ήταν συγκρίσιμη· η ιστορική του βαρύτητα όχι. Σαράντα χρόνια μετά, Αγγλία και Αργεντινή ξαναβρίσκονται απόψε. Κανένας από όσους θα πατήσουν το χορτάρι δεν είχε γεννηθεί την προηγούμενη φορά. Και όμως, όλοι τους θα παίξουν με το βάρος σαράντα ετών πάνω στις φανέλες τους. Είναι, στα αλήθεια, από τις περιπτώσεις που η Ιστορία παραγγέλνει πίτσα και κάθεται να δει μπάλα. Και, επιτρέψτε μου, σήμερα οικτίρω εσάς που αδιαφορείτε για το ποδόσφαιρο. Γιατί απόψε μπορεί να γραφτεί μια ιστορία που θα διηγούνται άνθρωποι οι οποίοι δεν έχουν ακόμη γεννηθεί.
Το αληθινό μέγεθος
Αυτά που συμβαίνουν στον ΣΥΡΙΖΑ έχουν σίγουρα ψυχαναλυτικό ενδιαφέρον. Σίγουρα δεν έχουν πολιτικό· διότι για να υπάρχει πολιτική πρέπει να υπάρχουν και άνθρωποι, ιδέες, τάσεις, σχέδια και οράματα. Στον ΣΥΡΙΖΑ δεν βρίσκεις τίποτα από όλα αυτά. Είναι σαν να παρακολουθείς ένα πτώμα στη διαδικασία της αποσύνθεσης. Kαι δεν γίνεται, δεν μπορείς να αντισταθείς στον πειρασμό που σε τραβάει δέκα χρόνια πίσω, τότε που όλοι αυτοί κουνούσαν το δάχτυλο διδάσκοντας ήθος και κόμπαζαν με ύφος νεόπλουτου. Είναι οι ίδιοι άνθρωποι που έλεγαν ότι θα αλλάξουν τη χώρα και την Ευρώπη, τον κόσμο ολόκληρο. Και καταλαβαίνεις ότι τότε τους έβλεπες μέσα από τον παραμορφωτικό φακό της κρίσης. Τώρα μπορείς και τους παρατηρείς στο πραγματικό τους μέγεθος.
Ο star της ημέρας
Ο Θοδωρής Αθερίδης δέχθηκε ψηφιακό λιντσάρισμα, επειδή τόλμησε κι έκανε ένα θετικό σχόλιο για τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη. Είπε, δηλαδή, την άποψή του. Και του επιτέθηκαν με χυδαιότητα αυτοί που, κατά τα λοιπά, αυτοπροσδιορίζονται ως δημοκράτες, προοδευτικοί και υπέρμαχοι των δικαιωμάτων, ειδικά της ελευθερίας στην έκφραση. Κυρίως αυτή. Μην τους θίξεις την ελευθερία στην έκφραση, θα τους βρεις απέναντί σου.
