Οχλαλοή

Η πολυφωνία μπορεί να μην έβλαψε ποτέ κανέναν, έβλαψε όμως όσους φαντάζονται ή υποτίθεται πως την εκφράζουν. Και για να μη φανεί πως προσπαθούμε να ξεφύγουμε ή πως διατυπώνουμε μια αόριστη κατηγορία, η παρατήρηση αφορά κυρίως πολιτικά πρόσωπα, ιδιαίτερα ή μάλιστα κατεξοχήν στις προεκλογικές περιόδους – όπως αυτή ακριβώς που διανύουμε. Προκειμένου να μην καταχωριστούν μέσα σε μια οχλαλοή και να υπάρξουν ως εξαίρεση, με έναν λόγο δυναμικό και διαφορετικό ο ένας σε σχέση με τον άλλο, το μόνο που κατορθώνουν είναι μετά την πάροδο 24 ωρών από τη στιγμή που τους άκουσε κανείς, να μη θυμάσαι πότε και ποιος ακριβώς είπε το καθετί. Ακριβώς γιατί εκφράζονται με έναν τρόπο που δεν θα τον μετέρχονταν ποτέ αν δεν ήταν για να κερδίσουν τις εντυπώσεις, ο άνθρωπος που τους ακούει, ακόμη και αν δεν μπορεί να αναλύσει το φαινόμενο, μένει με τη βεβαιότητα της αναυθεντικότητας, της ψευτιάς. Με λίγα λόγια, ότι ο πολιτικός που μιλάει στην πλατεία, στο γήπεδο ή στην τηλεόραση, είναι η συγκυρία που τον ωθεί να καταγγέλλει όσα τον κάνουν να εξανίσταται, χωρίς τίποτε βαθύτερα να τον απασχολεί, να τον συγκινεί ή να το πιστεύει.

Μια πολύ μικρή απόδειξη είναι πως όταν πραγματικά θλίβεσαι για όσα σε κάνουν να διαμαρτύρεσαι, θα ήταν αδύνατον να το κάνεις χαμογελαστός ή και γελώντας πλατιά, επειδή διεκδικείς την προοπτική με την εκλογή σου να πάψουν να υφίστανται τα καταγγελλόμενα κακώς κείμενα. Μακάρι ωστόσο να ήταν η μόνη ανακολουθία που με αυτή θα μπορούσε να χρεώσει κανείς τους πολιτικούς, αν δεν είχε σηκώσει κεφάλι ώστε να έχει εξελιχθεί σε ένα πανταχού παρόν καθεστώς μια ακόμη οδυνηρότερη αλλά και προσβλητική ακόμη και για έναν στοιχειωδώς νοήμονα άνθρωπο εκδοχή της. Να μην αντιλαμβάνονται και να μη συνειδητοποιούν οι πολιτικοί την ύπαρξη του λάθους παρά μόνον όταν αποκαλυπτόμενο τους προκαλεί μια περιορισμένη ή εκτεταμένη ζημιά. Γεγονός που σημαίνει πως θα συνέχιζαν να το διαπράττουν ανενόχλητοι, χωρίς να αναρωτιούνται για τις βαθύτερες επιπτώσεις του στον ψυχισμό των ανθρώπων και στη συγκρότηση μιας κοινωνίας, φτάνει που η ύπαρξή του δεν θα έθιγε μια «τάξη πραγμάτων» όπως συμφέρει αποκλειστικά τους ίδιους. Η εξοικείωση με αυτού του είδους την εξαχρείωση, το «κακό» να αναγνωρίζεται ως «κακό» μόνον όταν μας ζημιώνει, συνιστά την αχίλλειο πτέρνα τόσο των ανθρώπων όσο και των περισσότερων πολιτικών σχηματισμών, καθώς όσα επαγγέλλονται και οι μεν και οι δε, δεν είναι θέμα αρχών αλλά ένας λόγος που εκφράζεται «ευκαιρίας δοθείσης».

Και επειδή η ποίηση είναι πάντα ο αψευδέστερος καθρέφτης για όσα συμβαίνουν σε μια κοινωνία, για όσους πολιτικούς θα επικαλούνταν τα διαγκωνιζόμενα στις ομιλίες τους πλήθη, καλό θα ήταν αναλογιζόμενοι την ετυμηγορία του λαού στις περασμένες εκλογές, να ανατρέξουν στους τρομερούς στίχους του Γιάννη Ρίτσου «Ποτέ δεν μπορείς να ξέρεις τι σου ετοιμάζουν αυτοί που σε έχουν ανάγκη».