Ο κοινός τραπεζικός λογαριασμός (joint account) επιτρέπει σε δύο ή περισσότερους καταθέτες να διαχειρίζονται από κοινού τα χρήματά τους. Ένα συχνό ερώτημα αφορά το τι συμβαίνει με την κατάθεση όταν ένας από τους δικαιούχους πεθάνει.
Τι ορίζει η νομοθεσία
Σύμφωνα με το άρθρο 2 του Ν. 5638/1932, είναι δυνατή η πρόβλεψη ότι, σε περίπτωση θανάτου ενός δικαιούχου, η κατάθεση μεταβιβάζεται αυτοδικαίως στους επιζώντες. Στην περίπτωση αυτή:
-
Οι κληρονόμοι του θανόντος δεν μπορούν να διεκδικήσουν το ποσό της κατάθεσης από την τράπεζα.
-
Ο επιζών δικαιούχος μπορεί να εισπράξει ολόκληρη την κατάθεση χωρίς τη συγκατάθεση των άλλων δικαιούχων ή κληρονόμων.
Αν δεν έχει προβλεφθεί ο όρος αυτός, οι κληρονόμοι μπορούν να ζητήσουν το αναλογούν μέρος της κατάθεσης από τον επιζώντα συνδικαιούχο, αλλά όχι από την τράπεζα.
Νομολογία
Η Απόφαση Αρείου Πάγου 381/2018 διευκρινίζει ότι:
-
Οι κληρονόμοι δεν μπορούν να στραφούν κατά της τράπεζας για να εισπράξουν το ποσό.
-
Η μεταβίβαση γίνεται αυτοδικαίως, χωρίς ενέργειες από τους υπόλοιπους δικαιούχους ή κληρονόμους.
Κατάσχεση τραπεζικών καταθέσεων
Σύμφωνα με το άρθρο 24 του Ν. 2915/2001 και το άρθρο 4 του Ν. 5638/1932:
-
Το τραπεζικό απόρρητο αίρεται μόνο για το ποσό που απαιτείται για την ικανοποίηση δανειστή.
-
Σε περίπτωση κατασχέσεως κοινού λογαριασμού από δανειστή ενός από τους δικαιούχους, μπορεί να κατασχεθεί μόνο το τμήμα που αναλογεί στον οφειλέτη.
-
Το υπόλοιπο ποσό των άλλων δικαιούχων παραμένει προστατευμένο και δεν μπορεί να κατασχεθεί.
-
Δημιουργείται, ουσιαστικά, ειδική μορφή ακατασχέτου για τα υπόλοιπα κεφάλαια των συνδικαιούχων.
Με λίγα λόγια, η νομοθεσία προστατεύει τους επιζώντες δικαιούχους και διευκολύνει τη διαχείριση των κοινών λογαριασμών μετά τον θάνατο ενός καταθέτη.