Σήμερα στο ΚΥΣΕΑ δόθηκε το πράσινο φως για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» τον περίφημο θόλο, αλλά η Ελλάδα δεν παραμελεί και τους χαλύβδινους θώρακες που μέχρι σήμερα αποτελούσαν ένα σημαντικό στοιχείο αποτροπής.
Η συζήτηση για τη γεωπολιτική ισχύ της Ελλάδας εστιάζει συχνά στις προμήθειες της πολεμικής αεροπορίας και του πολεμικού ναυτικού, όμως η πραγματική αποτρεπτική ισχύς στον Εβρο και τα νησιά κρίνεται στο έδαφος.
Ο ελληνικός στρατός διαθέτει σήμερα έναν από τους μεγαλύτερους και πιο ικανούς στόλους αρμάτων μάχης στην Ευρώπη, ωστόσο η ανάγκη για τεχνολογική ανανέωση έχει καταστεί επιτακτική. Μέσα στο 2026, το Γενικό Επιτελείο Στρατού (ΓΕΣ) λαμβάνει κρίσιμες και ρεαλιστικές αποφάσεις προκειμένου να διατηρήσει την αρματική υπεροχή στην περιοχή, προσαρμοζόμενο στα σύγχρονα διδάγματα των πολεμικών συγκρούσεων.
Αγκάθι το κόστος
Το μεγάλο «αγκάθι» για τη θωρακισμένη γροθιά της χώρας ήταν πάντα το κόστος. Η πλήρης αναβάθμιση του συνόλου των 353 αρμάτων μάχης Leopard 2 που διαθέτει η Ελλάδα θα απαιτούσε κονδύλια που ξεπερνούσαν τα 2,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Με δεδομένες τις παρούσες δημοσιονομικές συνθήκες και τις προτεραιότητες σε άλλα εξοπλιστικά προγράμματα, το ΓΕΣ κατέληξε σε μια πιο στοχευμένη και οικονομικά βιώσιμη λύση.
Το επιχειρησιακό βάρος πέφτει πλέον στην αναβάθμιση περίπου 170 αρμάτων μάχης Leopard 2A4 (LEO 2A4). Πρόκειται για μια παρέμβαση που εκκρεμούσε από το 2005, όταν τα συγκεκριμένα άρματα εντάχθηκαν στο ελληνικό οπλοστάσιο. Ο φάκελος του προγράμματος βρίσκεται πλέον στα ανώτατα κλιμάκια λήψης αποφάσεων, με στόχο τη ριζική ανανέωση των δυνατοτήτων τους.
Ο πυρήνας του ελληνικού σχεδίου δεν αφορά μια απλή συντήρηση, αλλά τη βαθιά ψηφιακή μεταμόρφωση των Leopard 2A4. Το βασικότερο στοιχείο του προγράμματος είναι η ολοκληρωτική αντικατάσταση του συστήματος ελέγχου πυρός (FCS) με την πιο σύγχρονη ψηφιακή εκδοχή του. Η αναβάθμιση αυτή θα επιτρέψει στα ελληνικά πληρώματα να εντοπίζουν και να πλήττουν στόχους με απόλυτη ακρίβεια, μέρα και νύχτα, σε πολύ μεγαλύτερες αποστάσεις και κάτω από οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες.
Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ενσωμάτωση προηγμένων συστημάτων παθητικής προστασίας. Τα άρματα αναμένεται να εξοπλιστούν με δέκτες προειδοποίησης λέιζερ (Laser Warning Receivers). Τα συστήματα αυτά θα ειδοποιούν αμέσως το πλήρωμα όταν το άρμα στοχοποιείται από εχθρικά κατευθυνόμενα βλήματα, επιτρέποντας την αυτόματη ρίψη καπνογόνων και την άμεση εκτέλεση ελιγμών διαφυγής, αυξάνοντας κατακόρυφα την επιβίωση στο σύγχρονο πεδίο μάχης.
Τα διεθνή μαθήματα
Οι πρόσφατες συγκρούσεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή έχουν αποδείξει ότι η θωράκιση των αρμάτων πρέπει να εξελίσσεται συνεχώς για να αντιμετωπίζει νέες απειλές, όπως τα περιπλανώμενα πυρομαχικά (loitering munitions) και τα φθηνά FPV drones. Για τον λόγο αυτό, ο ελληνικός στρατός προσαρμόζει τα άρματα μάχης τοποθετώντας ειδικούς κλωβούς προστασίας (anti-drone cages) στο πάνω μέρος του πύργου, θωρακίζοντας τα ευάλωτα σημεία από επιθέσεις από ψηλά.
Παρά την οικονομική στενότητα που περιορίζει, σε πρώτη φάση, την εγκατάσταση πανάκριβων συστημάτων ενεργού αυτοπροστασίας (APS), η προσθήκη αυτών των παθητικών μέτρων κρίνεται ως μια άμεση και αποτελεσματική λύση «χαμηλού κόστους».
Ενα από τα πιο σημαντικά πλεονεκτήματα του νέου αρματικού σχεδιασμού είναι η αξιοποίηση της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο εκσυγχρονισμός των Leopard 2A4 δεν θα πραγματοποιηθεί στο εξωτερικό, αλλά εντός των ελληνικών συνόρων, με τη συμμετοχή εγχώριων εταιρειών. Η επιλογή αυτή διασφαλίζει ότι ένα σημαντικό μέρος των κονδυλίων θα επιστρέψει στην ελληνική οικονομία, ενώ παράλληλα δημιουργείται πολύτιμη τεχνογνωσία και εξασφαλίζονται η εγχώρια υποστήριξη και η επάρκεια ανταλλακτικών για τις επόμενες δεκαετίες.
