Ερχεται ήπια παγκόσμια συρρίκνωση {LF}της οικονομίας

Αυτή τη στιγμή υπάρχουν τέσσερα σενάρια για τις παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές. Τρία από αυτά συνεπάγονται δυνητικά σοβαρούς κινδύνους με εκτεταμένες επιπτώσεις για τις αγορές. Το πιο θετικό είναι μια «ήπια προσγείωση», όπου οι κεντρικές τράπεζες στις προηγμένες οικονομίες καταφέρνουν να επαναφέρουν τον πληθωρισμό στους στόχους του 2% χωρίς να προκαλέσουν ύφεση. Υπάρχει επίσης η πιθανότητα μιας ήπιας προσγείωσης. Εδώ επιτυγχάνεται ο στόχος για τον πληθωρισμό, αλλά μέσω μιας σχετικά ήπιας (σύντομης και ρηχής) ύφεσης. Το τρίτο σενάριο είναι μια σκληρή προσγείωση, όπου η επιστροφή στο 2% του πληθωρισμού απαιτεί μια παρατεταμένη ύφεση με δυνητικά σοβαρή χρηματοπιστωτική αστάθεια (όπως μεγαλύτερη τραπεζική δυσπραγία και παράγοντες υψηλής μόχλευσης που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες εξυπηρέτησης χρέους). Εάν η προσπάθεια εξομάλυνσης του πληθωρισμού πυροδοτήσει σοβαρή οικονομική και χρηματοπιστωτική αστάθεια, ένα τέταρτο σενάριο καθίσταται δυνατό: οι κεντρικές τράπεζες εξαφανίζονται και αποφασίζουν να επιτρέψουν πληθωρισμό πάνω από τον στόχο, διακινδυνεύοντας την αποδέσμευση των προσδοκιών για τον πληθωρισμό και μια επίμονη σπείρα μισθών – τιμών.

Εάν όντως πραγματοποιηθεί μια ήπια ύφεση, μπορεί να διαβρώσει περαιτέρω το καταναλωτικό και επιχειρηματικό κλίμα, δημιουργώντας έτσι τις προϋποθέσεις για μια πιο σοβαρή και παρατεταμένη ύφεση και αυξάνοντας τον κίνδυνο χρηματοοικονομικής και πιστωτικής πίεσης. Αντιμέτωπες με την πιθανότητα το δεύτερο σενάριο να εξελιχθεί στο τρίτο, οι κεντρικές τράπεζες ενδέχεται  να επιτρέψουν στον πληθωρισμό να παραμείνει πολύ πάνω από το 2%, αντί να κινδυνεύουν να πυροδοτήσουν μια σοβαρή οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση. Ετσι, το τρίλημμα της νομισματικής πολιτικής στις αρχές της δεκαετίας του 2020 παραμένει. Οι κεντρικές τράπεζες αντιμετωπίζουν το εξαιρετικά δύσκολο έργο της επίτευξης σταθερότητας τιμών, σταθερότητας ανάπτυξης (χωρίς ύφεση) και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας ταυτόχρονα.

Ποιες είναι οι επιπτώσεις για τις τιμές των περιουσιακών στοιχείων σε αυτά τα σενάρια; Μέχρι στιγμής, οι αμερικανικές και οι παγκόσμιες μετοχές έχουν αντιστρέψει την bear market τους για το 2022 και οι αποδόσεις των ομολόγων έχουν κινηθεί ελαφρώς χαμηλότερα – ένα μοτίβο που συνάδει με μια ήπια προσγείωση για την παγκόσμια οικονομία, όπου ο πληθωρισμός πέφτει προς το ποσοστό στόχο και αποφεύγεται η συρρίκνωση της ανάπτυξης. Επιπλέον, οι αμερικανικές μετοχές – κυρίως μετοχές τεχνολογίας – έχουν ενισχυθεί από τη διαφημιστική εκστρατεία γύρω από τη γενετική τεχνητή νοημοσύνη. Αλλά ακόμη και μια σύντομη και ρηχή ύφεση – πόσο μάλλον μια σκληρή προσγείωση – θα προκαλούσε σημαντική πτώση στις αμερικανικές και παγκόσμιες μετοχές. Και αν τότε οι κεντρικές τράπεζες κάνουν πίσω, η προκύπτουσα αύξηση των προσδοκιών για τον πληθωρισμό θα ανέβαζε τις αποδόσεις των μακροπρόθεσμων ομολόγων και τελικά θα έπληττε τις τιμές των μετοχών, λόγω του υψηλότερου προεξοφλητικού παράγοντα που θα εφαρμοζόταν στα μερίσματα. Ενώ ένας ισχυρός τυφώνας για την παγκόσμια οικονομία φαίνεται λιγότερο πιθανός από ό,τι πριν από λίγους μήνες, είναι ακόμα πιθανό να αντιμετωπίσουμε μια τροπική καταιγίδα που θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές οικονομικές και χρηματοοικονομικές ζημιές.

Ο Νουριέλ Ρουμπινί είναι επίτιμος καθηγητής Οικονομικών στο Stern School of Business του New York University Stern School of Business και επικεφαλής οικονομολόγος Atlas Capital Team.