Οι Θεσμοί έφυγαν, ποια «αγκάθια» έμειναν

Σχεδόν… αθόρυβα και χωρίς τη συνήθη ένταση που διέκρινε αντίστοιχες διαδικασίες στο πρόσφατο παρελθόν, ολοκληρώθηκε την περασμένη εβδομάδα η 12η αξιολόγηση. Στο επίκεντρο των διήμερων διαπραγματεύσεων ανάμεσα στους δανειστές και το οικονομικό επιτελείο βρέθηκαν όλα τα ανοιχτά μέτωπα, ωστόσο στο «μικροσκόπιο» μπήκαν κυρίως τα δημοσιονομικά, τα φέσια του Δημοσίου στους ιδιώτες, οι πλειστηριασμοί και ο πτωχευτικός νόμος. Σύμφωνα με πληροφορίες, το πρόσημο της 12ης αξιολόγησης είναι θετικό, αποτυπώνοντας την πρόοδο που διαγράφει η ελληνική οικονομία τους τελευταίους μήνες. Ικανοποίηση εκφράστηκε για την πορεία των μεταρρυθμίσεων και των εσόδων, ωστόσο δεν έλειψαν και οι «γκρίνιες» για τα φέσια του Δημοσίου προς τους ιδιώτες. Το τελευταίο ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο των διήμερων διαπραγματεύσεων, με τους εκπροσώπους των Θεσμών να ασκούν αυξημένη πίεση για την επίλυση του προβλήματος. Η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών ύψους 2,3 δισ. ευρώ του Δημοσίου προς τους ιδιώτες αποτελεί δέσμευση που έμεινε πίσω λόγω της πανδημίας. Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, στόχος είναι να μειωθούν αυτές οι οφειλές  στο πρώτο τετράμηνο του 2022. Υπενθυμίζεται ότι η συμφωνία με τους Θεσμούς προβλέπει οι υποχρεώσεις να μην ξεπερνούν σε ετήσια βάση το 0,2% του ΑΕΠ (350 εκατ. ευρώ). Ενδεικτικά οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων ανέρχονται στα περίπου 547 εκατ. ευρώ, στους οργανισμούς ασφάλισης στα 470 εκατ. ευρώ, ενώ τη μερίδα του λέοντος κατέχουν τα νοσοκομεία με οφειλές τέλη Ιουλίου στα 927 εκατ. ευρώ.

Ψηλά στην ατζέντα βρέθηκε και ο πτωχευτικός νόμος, και συγκεκριμένα ο Φορέας Απόκτησης Ακινήτων που αναμένεται να λειτουργήσει το φθινόπωρο του 2022. Στο τραπέζι μπήκε και το ξεπάγωμα των πλειστηριασμών που μπορεί να ξεπεράσουν το 2022 το επίπεδο των 20.000. Στους συγκεκριμένους πλειστηριασμούς δεν θα περιλαμβάνονται ακίνητα από ευάλωτα νοικοκυριά. Ο Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων θα αποκτά τα ακίνητα που ανήκουν σε ευάλωτα νοικοκυριά και βγαίνουν σε πλειστηριασμό και θα προχωρά στην επαναμίσθωσή τους. Σημειώνεται ότι το 2009 είχαν πραγματοποιηθεί 52.000 πλειστηριασμοί συνολικής αξίας 4,2 δισ. ευρώ, μία χρονιά-ρεκόρ.

ΣΗΜΑ ΓΙΑ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ. Παράλληλα με την πρόοδο που καταγράφηκε στα διάφορα «ανοιχτά μέτωπα» οι διαβουλεύσεις με τους Θεσμούς εξέπεμψαν θετικά σήματα και για την πορεία του ΑΕΠ. Δίνοντας έτσι σήμα για νέα, τρίτη αναθεώρηση του πήχη για τον ρυθμό ανάπτυξης το 2021, ο οποίος φαίνεται να τίθεται στο 7%, από 6,1% που είναι τώρα η εκτίμηση του υπουργείου Οικονομικών (η προηγούμενη ήταν στο 4,8%). Οι ευοίωνες προοπτικές του ΑΕΠ και τα αυξημένα φορολογικά έσοδα του 9μήνου (900 εκατ. ευρώ πάνω από τον στόχο) σηματοδοτούν περιθώρια για πρόσθετες παροχές (π.χ. έκτακτο επίδομα σε συνταξιούχους, υγειονομικούς κ.λπ.) αλλά και νέες, ενδεχόμενες φοροελαφρύνσεις από το 2022. Καθοριστικά θα είναι τα στοιχεία για τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο, ώστε να διαπιστωθεί αν η ανάκαμψη των εσόδων οφείλεται σε μόνιμους παράγοντες. Πάντως, οι αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν σε μερικές εβδομάδες από το κυβερνητικό επιτελείο και τα νέα δεδομένα θα αποτυπωθούν στο τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού για το 2022 το οποίο θα ψηφιστεί τον Δεκέμβριο. Η «ετυμηγορία» των Θεσμών για τη 12η αξιολόγηση θα δημοσιευθεί στα μέσα Νοεμβρίου και στη συνέχεια θα συζητηθεί στο Eurogroup της 6ης Δεκεμβρίου – προκειμένου να εκταμιευθεί η δόση 747 εκατ. ευρώ από τα κέρδη των κεντρικών τραπεζών. Απομένουν δύο ακόμα αξιολογήσεις – υπό το καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας με βάση τη συμφωνία του 2018 – και άλλη μία δόση για την έξοδο από τη μεταμνημονιακή εποπτεία, ώστε η χώρα μετά τον Αύγουστο να αξιολογείται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου, όπως κάθε κράτος-μέλος της Ενωσης.