Πέπη Ραγκούση

Δύσκολοι καιροί για πρώην. Ειδικά όταν έχεις συστηθεί ως τιμονιέρης της δρακογενιάς και αποδεικνύεται ότι, τελικά, έπαιζες με τρενάκια σε «δωμάτια» ενηλίκων. Να θυμηθούμε τι έγραφε πριν από τέσσερα χρόνια, με αφορμή τα γενέθλια του Αλέξη Τσίπρα στις 28 Ιουλίου, ο Στέλιος Παππάς, πατέρας του ισχυρού άνδρα της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ. «Η Ανατολή που ροδίζει / […]

Συνέβη πριν από λίγα χρόνια, καλοκαίρι καλή ώρα. Τελευταία εργάσιμη Παρασκευή του Ιουλίου, κατά τις τέσσερις το απόγευμα, στον δρόμο του Πειραιά που βγάζει στην προβλήτα 7, απ’ όπου τις επόμενες δύο ώρες θα απέπλεαν περισσότερα από οκτώ ακτοπλοϊκά. Η θερμοκρασία είχε χτυπήσει 45άρια και η κυκλοφορία κόκκινο. Σε ένα σημείο όμως είχε φρακάρει εντελώς. […]

Το έλεγε ο Λουί Αραγκόν, το υποστηρίζει και ο Τίτος Πατρίκιος. Οι μεταφράσεις των κλασικών έργων, είτε αυτά είναι θεατρικά είτε λογοτεχνικά, θα έπρεπε κάθε τριάντα χρόνια να αλλάζουν. Ο λόγος είναι προφανής. Μέσα σε αυτόν τον κύκλο του χρόνου αλλάζουν οι αναφορές της γλώσσας, το σημαινόμενο των λέξεων, ακόμη και οι σύγχρονοι ανθρωπότυποι στους […]

Σήμερα, 20 Ιουνίου, 16 λεπτά πριν από τις 10 το βράδυ, θα έχουμε στην Ελλάδα το θερινό ηλιοστάσιο, δηλαδή ο ήλιος θα περνά από το ζενίθ, σε σχέση με τη χώρα μας. Μη μπερδευόμαστε με αστρονομικούς όρους. Με απλά λόγια, σήμερα είναι η μεγαλύτερη μέρα και η μικρότερη νύχτα του χρόνου. Αυτή που, στο δάσος […]

Ας μου συγχωρεθεί το βιωματικό κείμενο, αλλά κάποια πράγματα μόνο όταν τα ζήσεις μπορείς να συνειδητοποιήσεις τις πραγματικές διαστάσεις τους. Είχα την τύχη να πάω σε ένα σχολείο, το Αρσάκειο, όπου τα καλλιτεχνικά ήταν βασικό μάθημα. Και ωδική κάναμε, και ιστορία της μουσικής, και ελεύθερο σχέδιο, και βιογραφίες μεγάλων καλλιτεχνών και συγγραφέων. Από παιδί ήμουν, […]

«Τα γεγονότα αγαπητέ μου, τα γεγονότα». Η πασίγνωστη φράση αποδίδεται στον συντηρητικό πολιτικό Μακ Μίλαν, που διετέλεσε πρωθυπουργός της Μ. Βρετανίας (1957 – 1963) όταν σε μια συνέντευξη, ο δημοσιογράφος τον ρώτησε τι είναι αυτό που φοβάται περισσότερο. Το γεγονός, σήμερα, είναι η δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ. Ηταν η πρώτη φορά, στις ΗΠΑ, που λευκός αστυνομικός […]

Το ιταλικό ρήμα mostrare σημαίνει εκθέτω. Εξού και mostra, δηλαδή έκθεση. Λέξη που την έχουμε αφομοιώσει και στην ελληνική γλώσσα, κυρίως με την έννοια της επίδειξης, της δημόσιας εικόνας και του εντυπωσιασμού. Με δυο λόγια, αυτό που φαίνεται και καθορίζει έναν άνθρωπο, ένα πράγμα, μια κατάσταση. Η πρόσοψη που, πολύ συχνά, κρύβει την πραγματικότητα. Και […]

Καλοκαίρι, κάπου προς τα πίσω της δεκαετίας του 1960. Μια παραλία στη Σύρο. Αναμνήσεις αποσπασματικές, εικόνες που τις διατηρεί περισσότερο η αίσθηση παρά η «φωτογραφική μηχανή» της μνήμης. (Ο Φελίνι, όταν διηγούνταν ιστορίες από τα παιδικά καλοκαίρια του και η μητέρα του τού έλεγε ότι τα πράγματα δεν ήταν ακριβώς έτσι, της απαντούσε «Αφού έτσι […]

Το φετινό σποτ του ΕΟΤ δεν είχε ασβεστωμένα σοκάκια της Ανάφης και της Αμοργού. Ούτε ζευγάρια που κυνηγιούνται σε παραλία ή, έστω, ζωγραφίζουν μια καρδιά πάνω στην άμμο την ξανθή. Δεν έχει χορούς πανηγυριώτικους και κυκλωτικούς που να υπενθυμίζουν ότι στην Ελλάδα – τη χώρα που, σημειωτέον, έχει την παγκόσμια, ιστορική πατέντα του εμφυλίου πολέμου – «γινόμαστε […]

Θυμήθηκα αυτό το τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι, που του άρεσε μάλιστα να το τραγουδά ο ίδιος. «Τα παιδιά κάτω στον κάμπο» λοιπόν, αφού έκαναν σημεία και τέρατα, κυνηγήσαν τους αστούς και πετσοκόψαν τα κεφάλια από εχθρούς κι από πιστούς, τελικά «…δεν έχουν μνήμη / τους προγόνους τους πουλούν / και ό,τι αρπάξουν δεν θα μείνει […]

Πριν από λίγες εβδομάδες είχα ρωτήσει τον καλό της φίλο Θανάση Νιάρχο πώς είναι η Αμαλία Μεγαπάνου. «Μού λέει ότι είναι καλά αλλά έχω την εντύπωση ότι το λέει για να πιστέψουμε ότι είναι καλά» απάντησε. Η φράση του μοιάζει να φωτογραφίζει ένα ιδιαίτερο, σπάνιο και ακριβό είδος αξιοπρέπειας. Που δεν επιτρέπει, σε αυτόν τον […]

Καμπύλες. Που ανεβαίνουν, που φουσκώνουν, που εξακοντίζονται, που ισιώνουν. Τόσα τα κρούσματα, τόσα τα τεστ, οι νεκροί, οι διασωληνωμένοι. Τόσα τα ποσοστά, επί τόσων κατοίκων, επί απόλυτων αριθμών. Σαν τα πρωτάκια, προσπαθούμε να κατανοήσουμε το αλφαβήτα επιστημών με τις οποίες δεν είμαστε εξοικειωμένοι. Παρακολουθούμε τον ουσιαστικό λόγο της επίκουρης καθηγήτριας Επιδημιολογίας και Στατιστικής (δεν είχα […]

Πόσες μέρες έχουμε ήδη περάσει μέσα στο σπίτι; Δεκαπέντε; Είκοσι; Είκοσι πέντε; Εχει σημασία; Ούτως ή άλλως ο χρόνος έγινε πολτός. Οι Δευτέρες που μισούσαμε έγιναν σαν τα Σάββατά μας και, επειδή karma is a bitch, τα μελαγχολικά απογεύματα της Κυριακής μοιάζουν πλέον με εκείνα τα ξεσηκωτικά της Παρασκευής. Θυμάμαι την αποφασιστικότητά μας τις πρώτες […]

Η Ελόνα Αγκόλι ήρθε οικογενειακώς από την Κορυτσά της Αλβανίας στην Ελλάδα τη δεκαετία του 1990 με το όνειρο μίας καλύτερης ζωής. Δηλαδή μίας, στοιχειωδώς, υποφερτής ζωής. Δεν γνωρίζω ιδιαίτερες λεπτομέρειες για την προσωπική της ιστορία αλλά όλες οι ιστορίες εκείνης της εποχής που ξεκίνησαν από κάποια αλβανικά κατσάβραχα, πέρασαν παράνομα τα σύνορα και συνεχίστηκαν […]

Σιγά σιγά οι αναφορές, οι προβλέψεις, οι εκτιμήσεις, οι αναλύσεις που αφορούν το «μετά» την πανδημία αρχίζουν και καταλαμβάνουν μεγαλύτερο τμήμα της ειδησεογραφίας σε σχέση με την εξάπλωση του κορωνοϊού. Πώς θα είναι ο κόσμος μας; Τι θα αλλάξει στην οικονομία, τις επαγγελματικές σχέσεις, τις προσωπικές μας επαφές, τις αρχές και τις αξίες μας; Ολοι […]

Ηταν εκείνα τα υπέρλαμπρα καλοκαίρια στην ακμή της δεκαετίας του 1980 και της νιότης μας. Νυχτερινές βόλτες με τσίτα τα γκάζια και το κασετόφωνο του αυτοκινήτου στο διαπασών. Η πανδαισία των κρουστών και της «μπότας» στην εισαγωγή και μετά, η φωνή του Χάρη και του Πάνου Κατσιμίχα. «Ζούμε τις μικρές μας ιστορίες στο κέντρο και […]

Μέσα σε αυτήν τη μεταλλαγμένη καθημερινότητα που ζούμε έχουμε τουλάχιστον χρόνο όχι μόνο να ακούσουμε τις λέξεις αλλά να αφουγκραστούμε και το φορτίο τους. Για να συνειδητοποιήσουμε διάφορα που, σε κανονικές συνθήκες, μπορεί και να τα «πασαλείβαμε». Ετσι, αφοσιώνομαι κάθε απόγευμα στις έξι στον λόγο του Σωτήρη Τσιόδρα. Και όχι μόνο για να ακούσω τον […]

Στον «Φαίδρο», διάλογο του Πλάτωνα, ο Σωκράτης μιλάει με τον μαθητή του περί έρωτα και ρητορικής. Εκεί λοιπόν αναφέρεται και η ιστορία του λύκου με το αρνί. Τα δύο ζώα πίνουν νερό από ένα ρυάκι στο δάσος. Ο λύκος από ψηλά, κοντά στην πηγή, και το αρνί πολλά μέτρα πιο κάτω. Παρ’ όλα αυτά ο […]

Είναι το πρόσωπο των ημερών. Ο καθηγητής και εκπρόσωπος του υπουργείου Υγείας Σωτήρης Τσιόδρας αναδείχθηκε στην επικαιρότητα λόγω κορωνοϊού αλλά κέρδισε τη γενική αποδοχή λόγω της προσωπικότητάς του. Στις τηλεφωνικές και διαδικτυακές κουβέντες με φίλους, γνωστούς και συγγενείς (πιο συχνές σε αυτές τις συνθήκες) η αναφορά στο όνομα του μοιάζει με ανακουφιστική όαση σιγουριάς σε […]

Τα παιδιά της φίλης μου, μαθητές Δημοτικού, την ημέρα που πέρασα από το σπίτι τους έπαιζαν το γνωστό επιτραπέζιο με τον τραπεζίτη. Πλησίασα για να ξαναθυμηθώ τα σπιτάκια που «χτίζαμε» σε «οικόπεδα» δυόμισι τετραγωνικών εκατοστών, τις εντολές, τις αποφάσεις, τον «σταθμό Πελοποννήσου». Ομως επρόκειτο για μια νέα βερσιόν – όπως μαθαίνω, κυκλοφορούν δεκάδες παραλλαγές. Η συγκεκριμένη […]

Αυτά είναι καλά νέα. Φοιτητές, καθηγητές και μέλη κορυφαίων πανεπιστημίων των ΗΠΑ, επιλέγουν τη χώρα μας ως εκπαιδευτικό προορισμό και τη φέρνουν στη δέκατη θέση της σχετικής λίστας. Η Ελλάδα ως έμπνευση, αιτία και αφορμή συγχρόνως, για επιστημονική διδασκαλία. Ευκαιρία μήπως και διδαχθούμε κι εμείς κάποια πράγματα. Για πολλές δεκαετίες, συγκεκριμένα μετά τον Β’ Παγκόσμιο […]

Θα ήταν πριν από δεκαπέντε χρόνια. Σε ένα δημοσιογραφικό ταξίδι μου στη Σκωτία την εποχή που στη χώρα εφαρμοζόταν πιλοτικά ο αντικαπνιστικός  νόμος ώστε, αργότερα, να ισχύσει για ολόκληρη τη Μεγάλη Βρετανία. Θυμάμαι διαδρομές στις υπέροχες εξοχές της, με βανάκι ιδιωτικής χρήσης στο οποίο οι ταμπέλες έγραφαν «Don’t even think about smoking» («Ούτε που να […]

Πρόκειται περί ενός σύγχρονου δόγματος. Ή, μάλλον, περί του επικρατέστερου σύγχρονου δόγματος. Με όλα τα χαρακτηριστικά της φιλοσοφικής, της πολιτικής αλλά και της θρησκευτικής του διάστασης. Η πιο ισχυρή αφορμή για μεγάλες κινητοποιήσεις, διαδηλώσεις, διαμαρτυρίες, ακτιβισμό. Το οικολογικό κίνημα είναι αυτό που πλέον συσπειρώνει και κατεβάζει τα πλήθη στους δρόμους. Είναι η νέα «επανάσταση» που […]

Μέχρι την περασμένη Τετάρτη το απόγευμα δεν ήξερα την Κατερίνα Σακελλαροπούλου. Ή, μάλλον, δεν ήξερα ότι την «ήξερα». Οσο μπορείς να «ξέρεις» ένα άτομο μέσω των σόσιαλ μίντια χωρίς η σχέση αυτή να έχει ρίζες ή κλαδιά στην πραγματική ζωή. Ενα συνηθισμένο όνομα από αυτά που, σε συνθήκες κοινωνικών δικτύων, δεν θυμάσαι με βεβαιότητα αν […]

Τα τελευταία χρόνια, το Brexit έφερε τη Μεγάλη Βρετανία στα ψηλά της παγκόσμιας ειδησεογραφίας. Οι πρόσφατες περιπέτειες στον οίκο των Ουίνδσορ όμως μας θύμισαν τους «σωστούς» ή, έστω, τους συνήθεις λόγους για τους οποίους ασχολούμαστε  με αυτήν τη χώρα. Ο πρίγκιπας Χάρι και η σύζυγός του Μέγκαν Μαρκλ ανακοίνωσαν ότι παραιτούνται από τα βασιλικά τους […]

Για ποια θέματα τσακωθήκαμε τις τελευταίες, σκάρτες, δεκαπέντε μέρες; Για τα ξεχειλωμένα εσώρουχα των διαδηλωτών, για τον χριστουγεννιάτικο στολισμό της Αθήνας, για τον Σημίτη, τα Εξάρχεια, το Santa Run, τα αρχαία του σταθμού της Βενιζέλου, τον Δημήτρη Ινδαρέ και την αστυνομική βία. Από σήμερα όμως είμαστε σε απόσταση αναπνοής από τα Χριστούγεννα. Και με τον […]

Πόσων ετών να ήμασταν όταν τους πρωτοδιαβάσαμε; Εκεί, στην εφηβεία. Και ντάλα μεταπολίτευση. Στον Τζορτζ Οργουελ και στον Ρέι Μπράντμπερι αναφέρομαι. Από αλλού και με διαφορετικό τρόπο και εκφραστικά μέσα ο καθένας (προσωπικά, θεωρούσα πάντα και με απόσταση κορυφαίο τον «θείο» Τζορτζ) μας εξοικείωσαν με αυτό που άλλοι το λένε πολιτική επιστημονική φαντασία και άλλοι […]

Η φίλη μένει στα Εξάρχεια. Από την αρχή της δεκαετίας του 1980, τότε που εγκαταστάθηκε, φοιτήτρια ακόμη, στην περιοχή. Εκεί ωρίμασε, εκεί απέκτησε συνείδηση του κόσμου, εκεί διαμόρφωσε την πολιτική της ταυτότητα, εκεί ερωτεύτηκε, δούλεψε, εκεί ξενύχτησε, εκεί ήπιε, μέθυσε, διασκέδασε. Από την εποχή της Ιντριγκας και του Νταντά, θρυλικών μπαρ της εποχής. Ποτέ δεν […]

Και γιατί να μη χρησιμοποιούσαν σκεύη μίας χρήσης πριν από 3,5 χιλιάδες χρόνια στον πρώτο αναπτυγμένο ευρωπαϊκό πολιτισμό; Βάζω στοίχημα ότι αν ζούσαμε μία ημέρα στην αρχαιότητα θα ανακαλύπταμε και άλλα στοιχεία που, σήμερα, είτε μας φαίνονται πρωτοπορία είτε σηματοδοτούν εξέλιξη. Και όχι διότι, ως Ελληνες, είμαστε πιο έξυπνοι ή πιο μάγκες όταν οι άλλοι […]

Ποια είναι η πιο γνωστή φωτογραφία του Ουίνστον Τσόρτσιλ; Αυτή από την υπογραφή της συνθήκης της Γιάλτας με τον Ρούζβελτ και τον Στάλιν. Η περισσότερο αποκαλυπτική της προσωπικότητάς του όμως; (Διότι στην εμβληματική φωτογραφία, όποιος ηγέτης και αν καθόταν στη θέση του, την ίδια περίπου στάση, την ίδια περίπου έκφραση θα είχε). Κατά την άποψή […]