Σε μια εξέλιξη που αλλάζει δραματικά τα δεδομένα της σύγκρουσης στην Ουκρανία και προκαλεί σοβαρό προβληματισμό στη Συμμαχία, ρωσικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος τύπου Shahed έπληξε πολυκατοικία στην πόλη Γκαλάτσι της νοτιοανατολικής Ρουμανίας, τραυματίζοντας δύο ανθρώπους, ανάμεσά τους και έναν ανήλικο. Πρόκειται για την πρώτη επιβεβαιωμένη περίπτωση κατά την οποία ρωσική επίθεση προκαλεί θύματα σε έδαφος κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ, γεγονός που ανεβάζει κατακόρυφα το επίπεδο έντασης ανάμεσα στη Ρωσία και τη Δύση.

Το περιστατικό σημειώθηκε κατά τη διάρκεια μαζικών ρωσικών επιδρομών εναντίον ουκρανικών λιμανιών στον Δούναβη και ειδικότερα της πόλης Ιζμαήλ, που βρίσκεται πολύ κοντά στα σύνορα με τη Ρουμανία. Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας της Ρουμανίας, το drone εισήλθε στον ρουμανικό εναέριο χώρο και κατέληξε πάνω στην οροφή πολυκατοικίας σε πυκνοκατοικημένη περιοχή του Γκαλάτσι, προκαλώντας ισχυρή έκρηξη και πανικό στους κατοίκους.

Αμέσως μετά το συμβάν, οι ρουμανικές ένοπλες δυνάμεις έθεσαν σε συναγερμό την αεράμυνα της χώρας και δύο μαχητικά F-16 απογειώθηκαν για επιτήρηση και αναχαίτιση πιθανών νέων απειλών. Το Βουκουρέστι έκανε λόγο για «σοβαρή και ανεύθυνη κλιμάκωση», ενώ τα τοπικά μέσα ενημέρωσης περιέγραψαν το χτύπημα ως το πιο επικίνδυνο περιστατικό από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία για τη ρουμανική επικράτεια.

Η αντίδραση του ΝΑΤΟ ήταν άμεση και ιδιαίτερα σκληρή. Ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας Μαρκ Ρούτε επικοινώνησε με τον πρόεδρο της Ρουμανίας Νίκουσορ Νταν και υπογράμμισε ότι το ΝΑΤΟ «είναι έτοιμο να υπερασπιστεί κάθε εκατοστό συμμαχικού εδάφους». Παράλληλα, τόνισε ότι η Ρωσία με τη συμπεριφορά της δημιουργεί κινδύνους για ολόκληρη τη Συμμαχία και ότι η επιχειρησιακή ετοιμότητα θα ενισχυθεί περαιτέρω απέναντι στις απειλές από drones και υβριδικές επιθέσεις.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Αμερικανός πρέσβης στο ΝΑΤΟ Μάθιου Γουίτακερ καταδίκασε την «απερίσκεπτη εισβολή» στο ρουμανικό έδαφος και επανέλαβε πως η Ουάσιγκτον παραμένει απολύτως προσηλωμένη στην υπεράσπιση των συμμάχων της. Η δήλωσή του θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς έρχεται σε μια στιγμή που αυξάνονται οι ανησυχίες για ενδεχόμενο ατύχημα ή ακόμα και εσκεμμένη πρόκληση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη σύγκρουση.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε το περιστατικό «νέο ξεπέρασμα ορίων» από τη Μόσχα, σημειώνοντας ότι ρωσική επίθεση έπληξε κατοικημένη περιοχή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια εξέφρασε την πλήρη αλληλεγγύη της προς τη Ρουμανία και τους πολίτες της, τονίζοντας ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να ανεχθεί επιθέσεις που θέτουν σε κίνδυνο αμάχους σε ευρωπαϊκό έδαφος.

Έντονη ήταν και η αντίδραση της Γαλλίας. Ο υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό ανακοίνωσε την άμεση κλήση του Ρώσου πρέσβη στο Παρίσι, καταγγέλλοντας τη Μόσχα για μια σειρά ενεργειών που, όπως είπε, αποσκοπούν στην αποσταθεροποίηση και στον εκφοβισμό της Ευρώπης. Το Παρίσι συνδέει το περιστατικό με τους μαζικούς ρωσικούς βομβαρδισμούς εναντίον ουκρανικών πόλεων αλλά και με τις αυξανόμενες πιέσεις προς ευρωπαίους διπλωμάτες στη Ρωσία.

Σαφές μήνυμα έστειλε και η Ιταλία. Ο υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροσέτο χαρακτήρισε το χτύπημα «απαράδεκτη και επικίνδυνη κλιμάκωση» και τόνισε ότι η ασφάλεια κάθε κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί κοινή υπόθεση όλων των συμμάχων. Η Ρώμη, όπως και άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, εκφράζει πλέον ανοιχτά φόβους ότι οι συνεχείς ρωσικές επιθέσεις κοντά στα σύνορα της Συμμαχίας αυξάνουν δραματικά την πιθανότητα άμεσης εμπλοκής.

Από την πλευρά της Ουκρανίας, ο υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σίμπιχα δήλωσε ότι το περιστατικό αποδεικνύει πως η ρωσική επιθετικότητα δεν απειλεί μόνο την Ουκρανία αλλά ολόκληρη την Ευρώπη και ειδικά την περιοχή της Μαύρης Θάλασσας. Το Κίεβο ζήτησε περαιτέρω ενίσχυση της ουκρανικής αντιαεροπορικής άμυνας και αυστηρότερες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, υποστηρίζοντας ότι η προστασία της Ουκρανίας λειτουργεί ταυτόχρονα ως ασπίδα ασφαλείας και για τις γειτονικές χώρες του ΝΑΤΟ.

Το περιστατικό στο Γκαλάτσι επαναφέρει με τον πιο δραματικό τρόπο το ζήτημα της ασφάλειας στη Μαύρη Θάλασσα και της ευαλωτότητας των ανατολικών συνόρων της Συμμαχίας. Από την έναρξη του πολέμου, ρωσικά drones και συντρίμμια πυραύλων έχουν επανειλημμένα εντοπιστεί σε ρουμανικό έδαφος, ωστόσο ποτέ μέχρι σήμερα δεν είχαν καταγραφεί τραυματισμοί αμάχων. Η νέα αυτή εξέλιξη θεωρείται κομβική, καθώς μετατρέπει έναν μέχρι πρότινος θεωρητικό κίνδυνο σε πραγματική κρίση ασφαλείας για το ΝΑΤΟ.

Διπλωματικοί και στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι οι επόμενες ώρες θα είναι κρίσιμες για τον τρόπο με τον οποίο η Συμμαχία θα επιλέξει να απαντήσει. Παρότι δεν υπάρχουν ενδείξεις άμεσης στρατιωτικής αντίδρασης κατά της Ρωσίας, θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι θα αυξηθούν οι περιπολίες, η επιτήρηση και η ανάπτυξη αμυντικών συστημάτων στη Ρουμανία και γενικότερα στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.

Η Μόσχα μέχρι στιγμής δεν έχει σχολιάσει επίσημα το περιστατικό.