Μετά το τέλος της πασχαλινής περιόδου, κατά την οποία η κατάσταση στα ράφια και τα ψυγεία των σούπερ μάρκετ παρέμεινε σχετικά ομαλή παρά τους αρχικούς φόβους, η αγορά εισέρχεται πλέον σε ζώνη υψηλού κινδύνου. Έξι εβδομάδες πολέμου στη Μέση Ανατολή και η κατάρρευση των τελευταίων ειρηνευτικών συνομιλιών σκιάζουν το διεθνές περιβάλλον και εντείνουν την αβεβαιότητα.
Η συνεχής άνοδος της τιμής του πετρελαίου και οι πιέσεις στην αγορά ενέργειας επιβαρύνουν σημαντικά τις επιχειρήσεις. Οι προμηθευτικές εταιρείες καταναλωτικών προϊόντων είχαν αποφύγει να προχωρήσουν σε ανατιμήσεις πριν από το Πάσχα, συμμετέχοντας στον «πόλεμο των προσφορών» της εποχής. Ωστόσο, είχαν ήδη απορροφήσει μεγάλο μέρος του αυξημένου κόστους λειτουργίας και μεταφορών λόγω της ενεργειακής κρίσης.
Οι επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή
Για πολλές επιχειρήσεις, η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί από το πολεμικό μέτωπο της Μέσης Ανατολής είναι ιδιαίτερα σύνθετη, αναφέρει ο Δημήτρης Χαροντάκης στον Οικονομικό Ταχυδρόμο. Η εξαγωγική δραστηριότητα προς την περιοχή έχει ουσιαστικά ανασταλεί. Παρότι το μεγαλύτερο μέρος των ελληνικών εξαγωγών αφορά καύσιμα, οι εταιρείες άλλων κλάδων που δραστηριοποιούνται εκεί βλέπουν σημαντικά έσοδα να χάνονται.
Έτσι, από τη μία πλευρά οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν απώλειες στις εξωτερικές πωλήσεις και από την άλλη αυξημένα κόστη. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι ανατιμήσεις θεωρούνται αναπόφευκτες. Ακόμη και για όσες δεν έχουν εξαγωγική δραστηριότητα, η απορρόφηση του υπερβάλλοντος κόστους έχει φτάσει στα όριά της. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, οι επόμενες εβδομάδες αναμένονται ως περίοδος αυξήσεων τιμών, χωρίς ωστόσο να αλλάζει το μικτό περιθώριο κέρδους, καθώς ισχύει η σχετική Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου που επιβάλλει πλαφόν.
Τέλος εποχής για τις προσφορές
Παράλληλα, η ισχύουσα ρύθμιση ορίζει ότι μια εταιρεία που προχωρά σε ανατιμήσεις δεν μπορεί να προβάλει ως «προσφορά» τυχόν μετέπειτα μείωση τιμών. Το αυξημένο κόστος παραγωγής και μεταφοράς καθιστά τις ανατιμήσεις πιο ισχυρό εργαλείο από τα προγράμματα προσφορών, όπως σημειώνουν πηγές της αγοράς.
Έλεγχοι στο μικτό περιθώριο κέρδους
Η ανεξάρτητη Αρχή Εποπτείας της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή έχει ζητήσει από 110 επιχειρήσεις – εκ των οποίων οι 57 είναι βιομηχανίες τροφίμων – να αποστείλουν αναλυτικά στοιχεία για το μικτό περιθώριο κέρδους ανά κωδικό προϊόντος και τον τρόπο υπολογισμού του.
Η προθεσμία για την αποστολή των φακέλων εξέπνευσε σήμερα, με τις επιχειρήσεις να ζητούν παράταση έως την προσεχή Δευτέρα. Μετά την εκπνοή της νέας προθεσμίας, θα ξεκινήσουν οι έλεγχοι. Πηγές της Αρχής αμφισβητούν το μέγεθος της κοστολογικής επιβάρυνσης που επικαλούνται οι προμηθευτικές εταιρείες, εκτιμώντας ότι παραμένει διαχειρίσιμη στο πλαίσιο της προστασίας του καταναλωτικού εισοδήματος.
Όλα τα παραπάνω δείχνουν πως η αγορά των καταναλωτικών προϊόντων εισέρχεται σε μια κρίσιμη φάση, όπου οι ισορροπίες ανάμεσα σε κόστος, τιμές και καταναλωτική πίστη θα δοκιμαστούν έντονα.
