Η έλλειψη του φωτός το βράδυ μπορεί να περιορίσει την ικανότητα ορισμένων ανθρώπων να δουν τι υπάρχει γύρω τους, αλλά η νυκταλωπία (nyctalopia), δηλαδή η αδυναμία να βλέπουμε καλά τη νύχτα ή σε συνθήκες χαμηλού φωτισμού, δεν είναι ασθένεια αλλά σύμπτωμα υποκείμενης πάθησης.

Αναλόγως με την αιτία της, η νυκταλωπία μπορεί να είναι ή όχι αντιμετωπίσιμη. Πέντε δυνητικές αιτίες της είναι οι εξής:

1. Μυωπία, υπερμετρωπία ή/και αστιγματισμός. Είναι ο πιο συχνός λόγος. Και οι τρεις διαταραχές της οράσεως μπορεί να δυσχεράνουν την νυκτερινή όραση,ιδίως αν ο πάσχων δεν φορά τα σωστά γυαλιά ή φακούς επαφής. Σε αυτή την περίπτωση, μια νέα συνταγή από τον οφθαλμίατρο θα μπορούσε να είναι το μόνο που χρειάζεται για να διορθωθεί το πρόβλημα.

2. Λήψη ορισμένων φαρμάκων. Ορισμένα φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν προσωρινά προβλήματα με τη νυχτερινή όραση, είτε διότι αλλάζουν το μέγεθος της κόρης των ματιών, είτε επειδή επιβραδύνουν την ικανότητα του ματιού να προσαρμόζεται από τις συνθήκες έντονου φωτισμού στις συνθήκες χαμηλού φωτισμού.

Αν ακολουθείτε κάποια φαρμακευτική αγωγή και παρουσιάζετε νυκταλωπία, συζητήστε με τον γιατρό σας εάν τα φάρμακά σας επηρεάζουν την όρασή σας.

3. Καταρράκτης. Η φυσική θόλωση του φακού του ματιού, που αναπτύσσεται στο πλαίσιο της φυσιολογικής γήρανσης του φακού του ματιού, επιτρέπει σε λιγότερο φως να εισέλθει στο μάτι, με συνέπεια να χρειάζεται ο πάσχων περισσότερο φως για να δει. Αυτός είναι ο λόγος που οι ασθενείς συχνά παραπονούνται λ.χ. για δυσκολία στην οδήγηση τη νύχτα. Η χειρουργική αφαίρεση του καταρράκτη μπορεί να επιλύσει αυτό το πρόβλημα.

4. Διατροφικές ελλείψεις. Η έλλειψη ορισμένων θρεπτικών συστατικών μπορεί να μειώσει την ικανότητα να βλέπει κανείς στο σκοτάδι, ενώ η αναπλήρωσή τους συχνά αποκαθιστά τη νυκτερινή όραση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ανεπάρκεια βιταμίνης Α (καλές φυσικές πηγές της είναι το μουρουνέλαιο, το συκώτι, τα καρότα, οι γλυκοπατάτες κ.ά.)

5. Μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια. Είναι μία από τις πολλές κληρονομούμενες ασθένειες που προκαλούν μείωση της νυχτερινής όρασης. Επειδή είναι γενετική, μπορεί να επηρεάσει ακόμα και μικρά παιδιά.

Πρόκειται για μία σοβαρή ασθένεια των ματιών η οποία έχει ως αποτέλεσμα την εκφύλιση των κυττάρων-υποδοχέων του φωτός στον αμφιβληστροειδή χιτώνα που βρίσκεται στο οπίσθιο τμήμα του ματιού.

Επειδή τα κύτταρα αυτά φυσιολογικά ανιχνεύουν το φως, είναι απολύτως απαραίτητα για να βλέπουμε. Η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια επηρεάζει συνήθως την περιφερική όραση, ενώ σε προχωρημένα στάδια εμποδίζει την όραση ακόμα και σε κανονικές συνθήκες φωτισμού.

Τα μέσα που αυτή τη στιγμή διαθέτουμε, αν και είναι πολλά υποσχόμενα για το μέλλον, δεν μπορούν να δώσουν άμεση λύση. Οι ασθενείς θα πρέπει να προσαρμόσουν τον τρόπο ζωής τους, ούτως ώστε να διευκολύνουν την κατάστασή τους.

Δεν θα είναι, όμως, σε θέση να οδηγούν τη νύκτα, επομένως πρέπει να βρουν εναλλακτικούς τρόπους μετακινήσεων.

Μπορεί επίσης να είναι απαραίτητο να έχουν πάντοτε μαζί τους μία πηγή φωτός (λ.χ. ένα φακό), ώστε να είναι αμέσως διαθέσιμο όταν το χρειάζονται.

Επειδή πολλές παθήσεις των ματιών δεν έχουν άμεσα αντιληπτά συμπτώματα, είναι απαραίτητος ένας πλήρης οφθαλμολογικός έλεγχος μία φορά τον χρόνο, είτε αντιμετωπίζει κανείς κάποια διαταραχή στην όρασή του, είτε όχι.

Ο Αναστάσιος-Ιωάννης Κανελλόπουλος είναι χειρουργός οφθαλμίατρος, καθηγητής Οφθαλμολογίας στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από