Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ Πάσι Σάλμπεργκ παρουσιάζει το εκπαιδευτικό σύστημα που έβγαλε τη χώρα από τη φτώχεια

Αν η Φινλανδία τα τελευταία τριάντα χρόνια βρίσκεται μονίμως πρώτη στην κατάταξη Pisa που μετρά την ποιότητα της εκπαίδευσης σε περισσότερες από εξήντα χώρες, το success story της δεν είναι μια εύκολη εξίσωση για φερέλπιδες λύτες.

Πολύ περισσότερο όταν ξέρουμε ότι η χώρα αυτή τη δεκαετία του '70 αλλά και μετά την κατάρρευση της γειτονικής Σοβιετικής Ενωσης - ας μην ξεχνάμε πως διατηρούσαν οι δυο τους στενές οικονομικές σχέσεις - ανήκε στις πιο φτωχές της Ευρώπης.
Τι ήταν εκείνο που έφερε τη Φινλανδία στην κορυφή των εκπαιδευτικών συστημάτων (και μαζί στο οικονομικό της θαύμα), κάτι που πυροδότησε και έναν... τουρισμό παιδαγωγών, πολιτικών και δασκάλων που την επισκέπτονται συνεχώς αναζητώντας τη «συνταγή της επιτυχίας»; Ενα βιβλίο 330 σελίδων δίνει τις απαντήσεις. Εδώ βέβαια χρειάζεται μια διευκρίνιση: δεν έχουμε να κάνουμε με ένα λυσάρι που μπορεί να μεταφυτεύσει προτάσεις στις υπόλοιπες χώρες.
Μιλάμε για ένα δοκίμιο που διατρέχει ιστορικά τη βόρεια χώρα και σκιαγραφεί κρίκο κρίκο μια αλληλουχία τομών και μεταρρυθμίσεων που συναρμολόγησαν το φινλανδικό θαύμα (εδώ ο αστυνομικός και ο δάσκαλος είναι οι δύο πιο καλά αμειβόμενες κατηγορίες λειτουργημάτων και μάλιστα ο τελευταίος το πιο δημοφιλές επάγγελμα με κύρος, ανταγωνιστικότητα και υψηλή διαρκή κατάρτιση - τόσο, που η αξιολόγηση να μη χρειάζεται και να θεωρείται σχεδόν ύβρις). Το μοντέλο εκπαίδευσης μάλιστα, που περιγράφει βιωματικά στα «Φινλανδικά Μαθήματα» ο πανεπιστημιακός Πάσι Σάλμπεργκ (σημερινός γενικός διευθυντής του CIMO, Κέντρου για τη Διεθνή Κινητικότητα και Συνεργασία), κλονίζει μια σειρά «αυτονόητων» παραδοχών σε θέματα εκπαίδευσης. Κρατήστε το όνομα του παιδαγωγού-καθηγητή, αφού αποτελεί μια από τις «ψυχές» του φινλανδικού θαύματος και αυτές τις ημέρες θα αναπτύξει τις θέσεις του ως προσκεκλημένος της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών.
Στο ψητό όμως. Πώς οικοδόμησε η Φινλανδία το κορυφαίο παγκοσμίως εκπαιδευτικό της σύστημα; Σημαντικότερη τομή θεωρείται η καθιέρωση του ενιαίου εννεαετούς σχολείου, δηλαδή η κοινή φοίτηση όλων των παιδιών στο ίδιο σχολείο από την πρώτη δημοτικού έως την τρίτη γυμνασίου. Οι σχολικές μονάδες από χρόνια λειτουργούν ως δημοκρατίες μικρής κλίμακας και το αποτέλεσμα είναι οι ανισότητες και το χάσμα στις επιδόσεις όλο και να μειώνονται. Από νωρίς επίσης υπήρξε κοινός εκπαιδευτικός τόπος ότι το καλό σχολείο για κάθε παιδί πρέπει να χρηματοδοτείται από το Δημόσιο (σχεδόν δεν υπάρχουν ιδιωτικά σχολεία) και να διοικείται από την Τοπική Αυτοδιοίκηση, οι σχολικές ημέρες να είναι μικρότερες με ενθάρρυνση των δραστηριοτήτων μετά το τέλος των μαθημάτων, με λιγότερες εξετάσεις και σε φόντο πολιτικής συναίνεσης. Η Φινλανδία ακολούθησε στα εκπαιδευτικά έναν ιδιότυπο Τέταρτο Δρόμο (διαφορετικό του ευρωπαϊκού ή του αγγλοσαξονικού) που βασίζεται σε καλά καταρτισμένους εκπαιδευτικούς με μεταπτυχιακά και συνεχή ερευνητική εργασία, στρατηγική για την ειδική εκπαίδευση που παρέχεται όταν χρειαστεί πριν από τη συμπλήρωση της εννεαετούς βασικής εκπαίδευσης και στη σύνδεση του σχολείου με τη δημιουργική ανάπτυξη της οικονομικής ανταγωνιστικότητας.
INFO
Την Τρίτη 6 Μαΐου στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών (Λεωφόρος Συγγρού 107-109), στις 19.00, μιλούν για το «Σχολείο του αύριο - μια ανάγκη του σήμερα» οι: Πάσι Σάλμπεργκ καθηγητής, Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, Γιώργος Τσιάκαλος ομότιμος καθηγητής Παιδαγωγικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Νατάσα Μερκούρη επόπτρια φιλολόγων στη Νέα Γενιά Ζηρίδη, μέλος του ΔΣ της Νέας Παιδείας. Συντονίζει η Χριστίνα Κουλούρη καθηγήτρια Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας
Ακολουθήστε τα ΝΕΑ στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στα ΝΕΑ