Τι είναι µια γέφυρα; Και πολύ περισσότερο: τι είναι µια πράσινη γέφυρα; Ο καθηγητής Σχεδιασµού, Τεχνολογίας και Διαχείρισης στο Πανεπιστήµιο του Χάρβαρντ, που τα τελευταία χρόνια έχει γράψει χιλιάδες µίλια στον αέρα
για να σχεδιάσει ορισµένες από τις πόλεις του µέλλοντος, έχει εµµονή µε το θέµα. Τους επόµενους µήνες όµως καλείται να γεφυρώσει πολλά αντικρουόµενα συµφέροντα για το Ελληνικό, την αξιοποίηση του οποίου έχει αναλάβει.


Το βιβλίο του Σπύρου Πολλάλη µε τίτλο «What is a bridge» αναφέρεται και στις ιδιαίτερες γέφυρες – γλυπτά του Σαντιάγκο Καλατράβα, µε τον οποίο υπήρξε συνεργάτης, και έχει εισπράξει εξαιρετικές κριτικές. O ίδιος ασχολείται όχι µόνο θεωρητικά, αλλά και πρακτικά µετο θέµα. «∆ικές του» είναι οι φιλικές προς τους πεζούς γέφυρες στο Κολόµπους του Οχάιο και τη Βοστώνη, ενώ µια άγνωστη αλλά πολύ ελληνική πτυχή του είναι ότι έχει σχεδιάσει γέφυρες στον Αραξο και το Μέτσοβο.

Η ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ. Αν οι γέφυρες είναι το πάθος, ο σχεδιασµός νέων πόλεων µε καινοτόµα και οικολογικά χαρακτηριστικάείναι η ειδικότητα του Σπύρου Ν. Πολλάλη.Για αυτήν τηνειδίκευσηείναι πουη ελληνική κυβέρνηση του έδωσε τα ηνία της Ελληνικό Α.Ε., της εταιρείας που θα υλοποιήσει το έργο αξιοποίησης του πρώην αεροδροµίου. Ωστόσο η υπογραφή Πολλάλη βρίσκεται ήδη στην Αθήνα πολύ πριν ο καθηγητής αναλάβει ναφέρει εις πέρας το έργο αξιοποίησης του πρώην αεροδροµίου: είναι η πεζογέφυρα στη Λ. Κηφισίας στο ύψος του Κολλεγίου Αθηνών, την οποία έχει σχεδιάσει ωςδωρεά µαζί µε τον Αλέξανδρο Σαµαρά και οµάδα µηχανικών.Η πεζογέφυρα κατασκευάζεται ήδη στη µνήµη του µαθητή που έχασε στο σηµείο εκείνο τη ζωή του από τροχαίο, όταν Ι.Χ. παραβίασε το κόκκινο.

Ο κ. Πολλάλης δεν περίµενε να αναλάβει ταηνία τηςΕλληνικόν Α.Ε. για να βλέπει συχνότερα την αγαπηµένη του Αθήνα – το κάνει ήδη από πέρυσι όταν του ανατέθηκε η θέση του προέδρου του Κολλεγίου Αθηνών-Ψυχικού.

Η έδρα του τακτικού καθηγητή στο Χάρβαρντ, το ισχυρότερο πανεπιστήµιο στον κόσµο, είναι ένα από τα πολλά πειστήρια του κοσµοπολιτισµού του. Η υπογραφή του βρίσκεται σε πρότζεκτ στη Νότια Κορέα και τοΠακιστάν, ενώεπιβλέπει ερευνητικές οµάδες µε αντικείµενο που επηρεάζει την καθηµερινότητα εκατοµµυρίων ανθρώπων στις ΗΠΑ. Τίποτεαπό αυτά ωστόσο δεν µοιάζει τόσο δύσκολοόσο το Ελληνικό.

«Το Ελληνικό συζητιέται πολλά χρόνια σε λάθος βάση και έχει δηµιουργήσει λάθος προσδοκίες. Υπάρχουν πολλοί που έχουν µικρότερα ή µεγαλύτερα συµφέροντα, θεωρούν ότι έχουν κάτι να λάβουν από εκεί και διάφορες προτάσεις που είναι αδύνατο ναικανοποιηθούνόλες. Και τρίτη δυσκολία στην αξιοποίησή του, ότι είναι µοναδικό στην Αθήνα η οποία έχει αναπτυχθεί µε λανθασµένο τρόπο ως πόλη». Οµως, όπως υπογραµµίζει ο ίδιος «είναι µοναδική ευκαιρία να ανακάµψουµε από τη λανθασµένη ανάπτυξη. Αυτό θέλει γενναίες αποφάσεις. Και γίνεται ακόµα πιοιδιαίτερο στις σηµερινές συνθήκες πουτο κράτος δεν έχει χρήµατα καιαναγκαστικά θα πρέπεινα αποταθεί σε επενδυτή».

Ολα αυτά είναι γνωστά για τον εκ Πόρου καταγόµενο καθηγητή που πιστεύει ότιεξίσου σηµαντικό µε το έργο είναι το ανθρώπινο δυναµικό. «∆είτε τι έκαναν οι Ισπανοί στο Μπιλµπάο. Ανέθεσαν στον Γκέρι το Γκουγκενχάιµ, όµως τον πλαισίωσαν µε ισπανούς µηχανικούς και αρχιτέκτονες», είναι µια αγαπηµένη του φράση όταν διδάσκει Μεταφορά Τεχνογνωσίας.

Η εµπειρία του κ.Πολλάλη είναι σηµαντική. ΣτηνΚορέα, εκατό χιλιόµετρα µακριά από την πρωτεύουσα Σεούλ,εκεί όπουχτίζεται η περίφηµη Happy City στηνοποία θα µετακοµίσουν όλα τα κυβερνητικά κτίρια της χώρας, έχει αναλάβει (ύστερα από διεθνή διαγωνισµό) να φτιάξει τα περίφηµα information pavillions. Σε κάθε γειτονιά της νέας πόλης ανά 20.000 κατοίκους θα υπάρχει ένα ειδικόκτίριο «όπως οι εκκλησίες παλιά», στο οποίο θα προσφέρονταιόλες οι αναγκαίες υπηρεσίεςενηµέρωσης των πολιτών γιανα επικοινωνούν µετο κράτος, ο ένας µε τον άλλο, καθώς και οι υπηρεσίες µεταξύ τους µέσω οθόνης και κινητών τηλεφώνων.

Αν στην Κορέα το ζητούµενο είναι η τεχνολογία, στο Καράτσι είναι η αειφορία. Για λογαριασµό του πακιστανικού DHA (Defense Housing Authority) έχει σχεδιάσει ως επικεφαλής µια καινούργια πόλη σε έκταση 50.000 στρεµµάτων (9 φορές µεγαλύτερη από το Ελληνικό). Μέχρι στιγµής έχουν πουληθεί 27.000 οικόπεδα σε πολίτες, ενώ άλλα 2.000

θα δοθούν για εµπορικές χρήσεις. Εάν τα δύο προηγούµενα πρότζεκτ είναι καθαρά επαγγελµατικά για τον καθηγητή του Χάρβαρντ, η σχέση του µε το Κατάρ, για την οποία επικρίθηκε έντονα στην Αθήνα, είναι διαφορετική. «Πρόκειται γιακαθαρά ερευνητικό εγχείρηµα σχετικά µε την ανάπτυξη των πόλεων στον Κόλπο το οποίο ανετέθη στο Χάρβαρντ.Τους απασχολεί πολύ πώς αναπτύχθηκανπόλεις σαν το Ντουµπάι και η Ντόχα. Το πρόβληµα είναι ότι η πόλη δεν έχει τοπικά στοιχεία και καταναλώνεται πολλή ενέργεια στακτίρια ταοποία δεν είναι φιλικά προς τους ανθρώπους. Είναι γυάλινοι πύργοι που δεν ταιριάζουν πουθενά.

Η βασίλισσατου Κατάρ µέσω του Qatar Foundation ζήτησε νατης κάνουµε µιαανάλυση γιατο πώς πρέπει αναπτυχθούν οι πόλεις στο µέλλον. Κιόχι µόνογια το Κατάρ αλλά για όλες τις χώρες του Αραβικού Κόλπου: Οµάν, Εµιράτα, Σαουδική Αραβία, Ντουµπάι, Μπαχρέιν, Κουβέιτ, Ιράκ και Ιράν. Ξεκινήσαµε τον Φεβρουάριο του 2011 µε το παρελθόν. Ψάξαµε πώς ήταν οι πόλεις τότε που το πετρέλαιο δεν έρρεε, τηνδεκαετία του ‘60. Πώς έχτιζαν τότε. Και τώραδεν έχουν οικονοµικά προβλήµατα για να ψύξουν τα κτίρια, όµως βλέπουν πως το πετρέλαιο τελειώνει. Ε, λοιπόν τους ενδιαφέρει πολύ να το µελετήσουν αυτό, να βρουν λύσεις».

Απαντώνταςστις επικρίσεις που δέχτηκε στην Ελλάδα για τη σχέση του µε το Κατάρ, το οποίο είναι πιθανό νααναλάβει τοΕλληνικό, ο καθηγητήςαπαντά ευθέως:«Το πρότζεκτ αυτό είναι υπό την αιγίδα του Χάρβαρντ. Εγώ είµαι εργαζόµενος εκεί και τοΧάρβαρντ µε προστατεύειπλήρως γιατο τι θα γράψω και τι θα πω.Εχω πλήρη ακαδηµαϊκή ελευθερία».

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ. Η σχέση του µε τον Αλέξανδρο Σαµαρά, την ψυχή του Κολλεγίου Αθηνών και αδελφό του σηµερινού προέδρου της Ν.∆. Αντώνη Σαµαρά, ήταν η αρχή του νήµατος της σχέσης του µε το Ελληνικό. «Ο κ. Σαµαράς διοργάνωσε το 1996 ένα µάθηµαστο Χάρβαρντ µε θέµα τι θα γίνει στο Ελληνικό κι έγινε µια µελέτη µε µεταπτυχιακούς αρχιτέκτονες και πολεοδόµους. Το δίδαξε µάλιστα ο Πίτερ Ρόου, ο τότε πρύτανης τηςΑρχιτεκτονικής Σχολής τουΧάρβαρντ. Τότε πρότεινα να µεταφερθούν εκεί κυβερνητικά κτίρια και να γίνουν πάρκα σε πυκνοδοµηµένες γειτονιές της Αθήνας. Ετσιάρχισε η σχέση µου µε το Ελληνικό».

ΕΙΠΕ

Με πιάνει απογοήτευση που στην Ελλάδα βλέπαµε τα προβλήµατα και δεν κάναµε τίποτα για να τα λύσουµε

ΕΙΠΑΝ ΓΙ’ΑΥΤΟΝ

Οι αρχιτέκτονες δεν είναι ζωγράφοι.

Απαιτείται να καταλαβαίνουµε πως τα έργα θα πραγµατοποιηθούν.

Γι’ αυτό πρέπει να συνεργαστούµε

ςΑΝΤΙΑΓΚΟ ΚΑΛΑΤΡΑΒΑ, ΤΟ 1988 ΓΙΑ Τη ςΥΝΕΡΓΑςΙα ΤΟΥς ςΤη ΓΕΦΥΡΑ Της ςΕΒΙΛΛΗς