Γιατί εξαφανίστηκε ο άνθρωπος του Νεάντερταλ; Εξαιτίας της επιμειξίας του με τον πρόγονό μας, τον Ηomo Sapiens; Ή μήπως οι πρόγονοί μας τους εξολόθρευσαν; Ένα απολίθωμα μπορεί να λύσει το αίνιγμα.


Τ ο μυστήριο γύρω από το τι σκότωσε τους Νεάντερταλ πριν από περίπου 30.000

χρόνια ήρθε ένα βήμα πιο κοντά στην επίλυσή του χάρη σε μια έρευνα η οποία δείχνει πως σχημάτιζαν έναν μικροσκοπικό πληθυσμό ο οποίος παρέπαιε στα όρια της εξαφάνισης.

Οι Νεάντερταλ πρωτοεμφανίστηκαν στην Ευρώπη πριν από τουλάχιστον 300.000 χρόνια, αλλά εξαφανίστηκαν μετά την άφιξη του ανατομικά σύγχρονου ανθρώπου, του Ηomo sapiens, ο οποίος πρωτοέφτασε στην Ευρώπη πριν από 50.000 χρόνια. Το γεγονός αυτό

ΤΑ ΣΕΝΑΡΙΑ

Μπορεί οι Νεάντερταλ να εξαφανίστηκαν οπισθοχωρώντας στο τελευταίο καταφύγιό τους στην Ευρώπη ή τα δύο είδη να συνεπλάκησαν

οδήγησε σε εικασίες σχετικά με το αν οι Νεάντερταλ ήρθαν σε επιμειξία με τους νεοαφιχθέντες και σχηματίστηκε ένας υβριδικός πληθυσμός που χάθηκε μέσα στη λίμνη των ανθρώπινων γονιδίων ή αν αντίθετα εξαλείφθηκαν απ΄ αυτούς, είτε μέσω του ανταγωνισμού για την τροφή είτε με τη βία.

Τα πιο πρόσφατα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας, μια ανάλυση του DΝΑ που ανακτήθηκε από ένα απολιθωμένο οστό μηρού ηλικίας 38.000 ετών, δείχνουν πως οι Νεάντερταλ δεν ήρθαν σε επιμειξία με τους σύγχρονους ανθρώπους, αλλά εξαλείφθηκαν απ΄ αυτούς. Επίσης, DΝΑ από έναν ενήλικα άνθρωπο του Νεάντερταλ, ο οποίος έζησε κοντά σε σπηλιές που βρίσκονται τώρα στην Κροατία, αποκάλυψε ότι οι Νεάντερταλ πιθανόν να μην αριθμούσαν στην Ευρώπη πάνω από 10.000 άτομα σε οποιαδήποτε στιγμή- πρόκειται για έναν πολύ μικρό πληθυσμό ο οποίος δεν μπορεί να διατηρηθεί.

Τα νέα στοιχεία για την εξάλειψη των Νεάντερταλ προέρχονται από την πλήρη ακολουθία του μιτοχονδριακού DΝΑ, που κληρονομείται από τη μητέρα και είναι ευκολότερο να απομονωθεί σε αρχαία οστά απ΄ ό,τι το συμβατικό DΝΑ που βρίσκεται μέσα στον πυρήνα του κυττάρου. «Για πρώτη φορά φτιάξαμε μια ακολουθία αρχαίου DΝΑ που ουσιαστικά δεν έχει σφάλματα», λέει ο Ρίτσαρντ Γκριν, ο οποίος ηγήθηκε της έρευνας στο γερμανικό Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ Εξελικτικής Ανθρωπολογίας στη Λειψία.

Αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν πως οι Νεάντερταλ και οι ανατομικά σύγχρονοι άνθρωποι, γνωστοί ως Κρο Μανιόν, κατείχαν τα ίδια οικοσυστήματα και περιοχές σε επικαλυπτόμενες χρονικές περιόδους, αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία πως υπήρξε οποιαδήποτε άμεση επαφή μεταξύ τους. «Αυτό που κάναμε είναι ότι επιβεβαιώσαμε πως το μιτοχονδριακό DΝΑ των Νεάντερταλ και των σύγχρονων ανθρώπων ήταν τόσο διαφορετικό ώστε συνιστά ισχυρή απόδειξη ότι υπήρξε πολύ λίγη, αν όχι καθόλου, επιμειξία μεταξύ των δύο ειδών», δήλωσε ο Άντριαν Μπριγκς, ερευνητής στο Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ που πήρε μέρος στην έρευνα.

Μπορεί να μη μάθουμε ποτέ τι συνέβη όταν σύγχρονοι άνθρωποι ήρθαν να ζήσουν στον χώρο στον οποίο κατοικούσαν οι Νεάντερταλ. Μπορεί απλώς να απέφευγαν οι μεν τους δε και οι Νεάντερταλ να οπισθοχώρησαν στο τελευταίο καταφύγιό τους στην Ευρώπη- σύστημα σπηλαίων στο Γιβραλτάρ όπου βρέθηκαν τα πιο πρόσφατα οστά των Νεάντερταλ. Ή τα δύο είδη μπορεί να ενεπλάκησαν σε μια βίαιη σύγκρουση, όπως συμβαίνει συνήθως στην ανθρώπινη ιστορία διαμέσου των αιώνων.