Οι γητευτές των γερακιών

Στις άγριες και αχανείς ερημικές εκτάσεις της Αφρικής, όπου γεννήθηκε και

μεγάλωσε, γοητεύθηκε από το πέταγμα των γερακιών και τους εκγυμναστές τους,

τους Άραβες γερακάρηδες.

Στη Σχολή Ικάρων και στη συνέχεια στις πολεμικές μοίρες έμαθε να πετάει ο

ίδιος με βομβαρδιστικά και καταδιωκτικά κυνηγώντας το «θήραμα» – εισβολέα

στους αιθέρες του Αιγαίου.

Αργότερα, ως εκπαιδευτής νεαρών πιλότων τους δίδαξε τακτικές αερομαχίας με

βάση τα «κόλπα» των γερακιών και των άλλων αρπακτικών κατά την αναζήτηση της

λείας τους.

Εδώ και 10 ημέρες ο 42χρονος πιλότος – αντισμήναρχος Δημήτρης Αντωνίου έχει

βρει τον καλύτερο τρόπο να συνδυάζει, όπως λέει ο ίδιος, τις δύο μεγάλες του

αγάπες, τα αεροπλάνα και τα πουλιά: Εκπαιδεύει στο Κορωπί τα πρώτα οκτώ

πανάκριβα γεράκια που απέκτησε πριν από λίγες ημέρες η Πολεμική Αεροπορία με

επιχειρησιακή αποστολή την προστασία των μαχητικών F-16, Μιράζ, Φάντομ κ.λπ.

από άλλα… πουλιά!

Οδυνηρή εμπειρία

Οι «αερομαχίες» αεροσκαφών – πουλιών είναι μια πολύ παλιά και πολύ οδυνηρή

εμπειρία για όλες τις Αεροπορίες του κόσμου, καθώς δεκάδες πιλότοι έχουν

σκοτωθεί εξαιτίας των πτηνών που ρουφάνε οι κινητήρες των αεροσκαφών. Στην

Ελλάδα, μόνο τα τελευταία 7-8 χρόνια έχουν πέσει τρία αεροσκάφη από εισρόφηση

πουλιών στους κινητήρες τους ή θραύση της καλύπτρας του πιλοτηρίου, ευτυχώς

χωρίς ανθρώπινα θύματα. Πρόκειται για ένα Μιράζ 2000 στην Τανάγρα, ένα F-5

στην Καβάλα και ένα «ιπτάμενο ραντάρ» του ΝΑΤΟ στο Άκτιο, ενώ δεκάδες

κινητήρες αεροσκαφών της Πολεμικής και Ολυμπιακής Αεροπορίας έχουν οδηγηθεί

για πολυδάπανες γενικές επισκευές όταν οι τουρμπίνες τους ρούφηξαν πουλιά.

Μέχρι τώρα η αντιμετώπιση των πουλιών που πετούσαν κοντά σε αεροδρόμια γινόταν

είτε με… δίκαννα κυνηγών, είτε με κανονάκια και ηχογραφημένους… κρωγμούς

αρπακτικών που τα τρόμαζαν. Η επιτυχής χρησιμοποίηση και σε μια βάση των ΗΠΑ

μιας πρακτικής που εδώ και 20-30 χρόνια εφαρμοζόταν σε ευρωπαϊκές και πρώην

ανατολικές χώρες σμηνών εκπαιδευμένων γερακιών, οδήγησε την Πολεμική Αεροπορία

στην εφαρμογή ενός πιλοτικού προγράμματος και στην Ελλάδα. Με βάση αυτή την

οικολογική τεχνική, όπως λένε οι ειδικοί, τα εκπαιδευμένα από τους γερακάρηδες

αξιωματικούς και υπαξιωματικούς γεράκια θα διώχνουν τα άλλα πουλιά και θα

«ελευθερώνουν» τους ουρανούς γύρω από τα αεροδρόμια από την επικίνδυνη

παρουσία τους. Κι αυτό καθώς οι στατιστικές δείχνουν ότι περίπου το 80% των

ατυχημάτων αυτού του είδους γίνονται κατά τις φάσεις απογείωσης και προσγείωσης.

Η εκπαίδευση

«ΤΑ ΝΕΑ» παρακολούθησαν στο Κορωπί, στο Κέντρο Ανάπτυξης Γερακοτροφίας, που

λειτουργεί πιλοτικά εδώ και 15 ημέρες, την α’ φάση εκπαίδευσης των γερακιών

από τον αντισμήναρχο Αντωνίου και τον καθηγητή Σωματικής Αγωγής Νίκο

Παπακωνσταντίνου που ξεκίνησαν την εκγύμναση γερακιών από χόμπι. Ο

αντισμήναρχος αγάπησε τα γεράκια όταν μικρός τα έβλεπε να κυνηγούν στην Αντίς

Αμπέμπα και το Τζιμπουτί της γαλλικής Σομαλίας υπό την καθοδήγηση των

γερακάρηδων, ενώ ο κ. Παπακωνσταντίνου έμαθε την «τέχνη» όταν σπούδαζε στη

Σόφια από Ρώσους και Βούλγαρους κυνηγούς.

«Καλύτεροι αεροπόροι»

«Τα γεράκια είναι οι καλύτεροι αεροπόροι στον κόσμο», λέει με πάθος ο κ.

Αντωνίου, που για χρόνια παρατηρούσε με κιάλια την εναέρια συμπεριφορά, το

κυνήγι και το ζευγάρωμα των γερακιών.

«Κάνουν κι αυτά “μάουντιν” (απότομο ανέβασμα) μέχρι το “περς” (ανώτερο επίπεδο

πτήσης), ακολουθεί “σπουτ” (βύθιση) και μετά “πόρσετ” (κατ’ ευθείαν επίθεση),

όπως μάθαμε να κάνουμε κι εμείς οι αεροπόροι. Υπάρχει τρομακτική ομοιότητα:

ακόμα και ο ύστατος ελιγμός, το “μπρέικ” γίνεται με τον ίδιο τρόπο!».

Σ’ αυτή τη φάση και για λίγες ακόμη εβδομάδες, ο «Αλέξανδρος», ο «Αχιλλέας»

και τα υπόλοιπα γεράκια που θα πάρουν αρχαία ελληνικά ονόματα, εξημερώνονται

με ειδικό πρόγραμμα.

Είναι δεμένα, για λόγους ασφαλείας, μ’ ένα λεπτό σκοινί και για να μην

αγριεύουν τους φορούν μια μικρή κουκούλα.

Από απόσταση 20-30 μέτρων ο βασικός εκπαιδευτής σφυρίζει συνθηματικά και το

μικρό γεράκι, απ’ το οποίο ήδη έχει αφαιρεθεί η κουκούλα, σπεύδει στο

γαντοφορεμένο χέρι του για να γευτεί τον μεζέ του, ένα ορτύκι. Η διαδικασία

γίνεται βήμα – βήμα, δεκάδες φορές.

Σε μερικές ημέρες θα ολοκληρωθεί ο προγραμματισμός για τις ελεύθερες πτήσεις.

«Δεν είμαστε θηριοδαμαστές, ούτε προσπαθούμε να σπάσουμε τον τσαμπουκά τους.

Είναι το πιο περήφανο πουλί και η εκπαίδευσή του στηρίζεται στον κορεσμό της

πείνας του», λέει και προσθέτει ότι η εκγύμναση των γερακιών «είναι ένα

ευγενές σπορ».

Κι όσο για τα ίδια τα γεράκια ­ συμπληρώνει ­ θέλουν μετά την εκπαίδευσή τους

την δική τους περιποίηση: τους κάνουμε μπάνιο, τα χαϊδεύουμε, τους μιλάμε, τα

πάμε βόλτα.

Το ίδιο προσεκτικά ετοιμάζονται και τα επιχειρησιακά σχέδια… αεράμυνας. Σε

κάθε αεροδρόμιο θα «υπηρετούν» 4 γεράκια που προγραμματίζεται να κάνουν 4

πτήσεις την ημέρα. Κάθε πτήση διαρκεί 20 λεπτά και έτσι θα υπάρχουν

περιπολίες… αεράμυνας και καθαροί από τα άλλα πουλιά ουρανοί όλη την ημέρα!

Το κόστος

«Δεν είναι πανάκεια η ασφάλεια πτήσεων μ’ αυτόν τον τρόπο», λέει ο κ.

Αντωνίου, «αλλά βοηθάει.

Θα δούμε την απόδοση και τα αποτελέσματα και η ηγεσία θα αποφασίσει αν το

πρόγραμμα, που είναι πιλοτικό, θα συνεχισθεί».

Τα δικά της γεράκια η Πολεμική Αεροπορία τα αγόρασε από το αγγλικό εκτροφείο

«Μάρτιν Τζόουνς» έναντι περίπου 450.000 δρχ. το ένα. Το πιλοτικό πρόγραμμα θα

κοστίσει 5 εκατ. δρχ. (αξία πουλιών και ειδικός εξοπλισμός).

Ανάλογα με την χλωρίδα και την πανίδα της περιοχής γύρω από το αεροδρόμιο, θα

χρησιμοποιείται και άλλη διασταύρωση γερακιού ­ π.χ. στην Καλαμάτα, που το

πρόβλημα είναι οι γλάροι, ο κ. Αντωνίου σχεδιάζει να στείλει ένα διπλό σάινο.

Αλλού θα στείλει πετρίτες κ.ο.κ. Στις εγκαταστάσεις στο Κορωπί σχεδιάζεται να

γίνει και αναπαραγωγή γερακιών.