ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΠΟΥΤΣΗΣ Η Αριστερά είναι η απάντηση

«Λάβρος» κατά της Κεντροαριστεράς είναι ο Έλληνας επίτροπος Χρήστος

Παπουτσής, αφήνοντας παράλληλα πολλές αιχμές για «τις πραγματικές προθέσεις

ορισμένων υποστηρικτών της» ­ αλλά και ερωτηματικά μήπως πρόκειται για «σχέδιο

υπέρβασης του ΠΑΣΟΚ και γενικότερης ανακατάταξης του αριστερού χώρου».

Στη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ», ο κ. Παπουτσής δεν κρύβει το ενδιαφέρον του

για τις δύο μεγάλες αγάπες του στην πολιτική ­ τις οποίες κάποιοι θεωρούν

αντιτιθέμενες: την Ευρώπη και το ΠΑΣΟΚ. Ένας επίτροπος ­ ο μόνος Έλληνας

επίτροπος ­ στην «κόντρα» με το κόμμα του; Ο ίδιος χαμογελά ­ πιστεύει πως η

Κομισιόν και η Χαριλάου Τρικούπη δεν είναι ασύμβατες.

Η ΣΥΖΗΤΗΣΗ με τον κ. Παπουτσή ­ δύο 24ωρα μετά την εμφάνισή του με τον Αλέκο

Αλαβάνο του ΣΥΝ ­ ξεκινά… αιχμηρά:

«Μέχρι τώρα, έχετε αντιμετωπίσει την Κεντροαριστερά ­ είτε ως όρο είτε ως

περιεχόμενο ­ κατά τρόπον από επικριτικό έως ειρωνικό. Μήπως, τελικά, οι

ενστάσεις σας δεν αφορούν την έννοια, αλλά αυτούς που την υποστηρίζουν (του

Πρωθυπουργού περιλαμβανομένου)»;

Ο επίτροπος δεν δυσανασχετεί ­ είναι εμφανές πως πρόκειται για ερώτηση που

περιμένει… από καιρό:

«Ο προβληματισμός μου προφανώς δεν αφορά τους φορείς αυτών των απόψεων. Αφορά

όμως το περιεχόμενο και τη σκοπιμότητα αυτής της συζήτησης.

Σήμερα, όλοι αποδεχόμαστε την ανάγκη μιας μεγάλης ιδεολογικής συζήτησης για

την ταυτότητα του δημοκρατικού σοσιαλισμού και της Αριστεράς στον 21ο αιώνα.

Τα νέα δεδομένα μάς υποχρεώνουν να αναζητήσουμε τις κατάλληλες πολιτικές

απαντήσεις, αλλά και νέες μεθόδους παρέμβασης στις εξελίξεις.

Σε μια περίοδο αναζήτησης, δεν μπορώ να αποδεχθώ την αυθαίρετη αναγόρευση της

Κεντροαριστεράς, με τον τρόπο που προβάλλεται, ως της μόνης σύγχρονης και

προοδευτικής πρότασης που απαντά στις προκλήσεις της εποχής μας. Δεν μπορώ να

αποδεχθώ τη χάραξη διαχωριστικών γραμμών εντός του ΠΑΣΟΚ και του ευρύτερου

αριστερού χώρου».

Ο όρος «αυθαίρετη» γεννά, όπως είναι φυσικό, νέα ερωτηματικά και ο Χρήστος

Παπουτσής δεν δυσκολεύεται να γίνει πιο σαφής:

«Η πρόταση αυτή δεν αποτελεί το καταστάλαγμα ενός ουσιαστικού διαλόγου στις

οργανώσεις του ΠΑΣΟΚ. Ούτε στην Κεντρική Επιτροπή έχει γίνει σχετική συζήτηση.

ΕΡΩΤΗΜΑΤΙΚΑ

Γι’ αυτό και υπάρχουν πολλά ερωτηματικά για το περιεχόμενό της, αλλά και για

τις πραγματικές προθέσεις ορισμένων υποστηρικτών της.

Δεν έχω προκατάληψη απέναντι στις ιδέες που προβάλλονται, χρειάζεται όμως

συζήτηση. Χρειάζεται να δοθούν σαφείς απαντήσεις σε ορισμένα ερωτήματα σχετικά

με την Κεντροαριστερά. Αποτελεί μία νέα ιδεολογική προσέγγιση; Το πολιτικό

πλαίσιο για μια ευρύτερη προοδευτική συμμαχία ή μήπως ένα σχέδιο υπέρβασης του

ΠΑΣΟΚ και γενικότερης ανακατάταξης του αριστερού χώρου; Και τελικά σε ποιες

κοινωνικές δυνάμεις απευθύνεται;

Σε κάθε περίπτωση, ο τρόπος που διεξάγεται αυτή η συζήτηση περιορίζεται σε

έναν στενό κύκλο ατόμων και αδικεί τον στόχο ενός διαλόγου ανάμεσα στις

δυνάμεις της ελληνικής Αριστεράς».

Προσφάτως, ο κ. Παπουτσής αντιπαρέθεσε στην Κεντροαριστερά, την Αριστερά. Αυτή

η Αριστερά, όμως, ποιες αρχές και ποιες δυνάμεις μπορεί να έχει; Και ­ εν πάση

περιπτώσει ­ πόσο ρεαλιστική μπορεί να είναι η έμπρακτη υλοποίησή της;

«Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι τα νέα δεδομένα οδηγούν σε έναν πολιτικό

μονόδρομο, που επιβάλλεται σε μεγάλο βαθμό από το διεθνές και το ευρωπαϊκό

πλαίσιο. Η συζήτηση είναι ανοικτή. Αλλά τα ερωτήματα είναι προφανή. Πού

οδηγούμαστε τελικά; Στον εκσυγχρονισμό των θέσεων της Αριστεράς ή στον

φιλελευθερισμό με αριστερή νομιμοποίηση;

Ποια είναι σήμερα η διαφορά ανάμεσα στη συντηρητική πολιτική και την αριστερή πρόταση;

Πιστεύω ότι όλες οι πολιτικές δυνάμεις της Αριστεράς μπορούν να συνεισφέρουν

σ’ αυτόν τον διάλογο, χωρίς αποκλεισμούς και προκαταλήψεις. Αυτή η συζήτηση

αφορά όλους στο ΠΑΣΟΚ, το ΔΗΚΚΙ, τον Συνασπισμό, το ΚΚΕ και τις άλλες

αριστερές δυνάμεις».

Με τον δρόμο που έχει πάρει η συζήτηση, η επόμενη ερώτηση μοιάζει… λογική ­

δηλαδή, η Αριστερά για να υπάρξει πρέπει να είναι…

«Πρώτα απ’ όλα πρέπει να πιάνει τον σφυγμό της εποχής μας, αλλά να διατηρεί το

όραμα της αλλαγής και τη δυναμική τής ανατροπής. Δεν νοείται Αριστερά της

διαχείρισης και του κατεστημένου. Η έννοια και οι αξίες της Αριστεράς είναι

βαθιά ριζωμένες στη συνείδηση του λαού μας. Με τις όποιες εκφράσεις της, ο

αγώνας ήταν πάντα για την ελευθερία, τη Δημοκρατία, την κοινωνική δικαιοσύνη,

την απελευθέρωση του ανθρώπου από την εκμετάλλευση και την αλλοτρίωση.

Αλλά, κυρία Καρανασοπούλου, δεν αρκούν τα συνθήματα και τα ωραία λόγια.

Χρειάζεται πραγματική βούληση για την υλοποίησή τους. Χρειάζονται ιδέες, τομές

και ανατροπές που θα εμπνέουν τον λαό να κινητοποιηθεί. Η Δημοκρατία για να

επιβιώσει, χρειάζεται δημοκράτες.

Η Αριστερά δεν αποδέχεται η πολιτική λειτουργία να εξαντλείται στις δημόσιες

σχέσεις. Να θεωρείται αναβάθμιση της πολιτικής ζωής η μετατροπή του ενεργού

πολίτη σε τηλεθεατή πολιτικών talk-show. Δεν νοείται να προσδιορίζεται η

ιδεολογική ταυτότητα και η πολιτική πρόταση από τις ανάγκες της πολιτικής

επικοινωνίας και το πολιτικό κόμμα να εξελίσσεται σε διαφημιστική εταιρεία».

ΧΩΡΙΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

­ Και μετά… η προσγείωση. Πατριωτικό ΠΑΣΟΚ ή πατριωτική

Αριστερά. Εύλογο το ερώτημα: υπήρχε και… μη

πατριωτικό ΠΑΣΟΚ ή μη πατριωτική Αριστερά;

«Μην ψάχνετε να βρείτε και άλλες διαχωριστικές γραμμές… Για τα πολιτικά

χαρακτηριστικά μιας αριστερής πρότασης συζητάμε… Κι εγώ πιστεύω ότι μια

σύγχρονη αριστερή πρόταση πρέπει να αναδεικνύει μια πατριωτική πολιτική, που,

σε αντίθεση με τον εθνικισμό, είναι προσανατολισμένη στη φιλία και τη

συνεργασία των λαών, αλλά ταυτόχρονα είναι προσανατολισμένη στη σθεναρή

υπεράσπιση των δικαίων του Ελληνισμού, όπου αυτά αμφισβητούνται.

Και δεν δέχομαι την προσπάθεια ορισμένων να ενοχοποιήσουν εκείνους που

υποστηρίζουν μια σθεναρή πολιτική της Ελλάδας στα εθνικά θέματα.

Η ίδια η Ιστορία της πατρίδας μας και το διεθνές πλαίσιο επιβάλλουν να

ισχυροποιήσουμε τη θέση μας, να υπερασπίζουμε με αποφασιστικότητα και σθένος

τα κυριαρχικά μας δικαιώματα και να οικοδομούμε σχέσεις ειρήνης και καλής

γειτονίας με όλους τους λαούς».

­ Από… ενάρξεως Μάαστριχτ αναζητείται το κοινωνικό πρόσωπο

του ΠΑΣΟΚ, αλλά και της Ευρώπης. Μήπως,

τελικά, αυτό είναι ανέφικτο και αποτελεί απλώς ρητορικό

άλλοθι; Η Αριστερά, όπως την ορίζει ο κ.

Παπουτσής, χωράει στην… Κομισιόν; Και μήπως

έχει εξοβελισθεί από το ίδιο το οικοδόμημα της Ε.Ε.;

«Εάν είναι ανέφικτο το κοινωνικό πρόσωπο της Ευρώπης, τότε είναι ανέφικτη η

ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση. Γιατί το ευρωπαϊκό σχέδιο δεν μπορεί να προχωρήσει εάν

δεν είναι αποδεκτό από τους λαούς της.

ΣΤΑΘΕΡΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ

Η πολιτική και κοινωνική διάσταση της παγκοσμιοποίησης, η δημοκρατική οργάνωση

των διεθνών σχέσεων πρέπει να γίνει υπόθεση της Αριστεράς. Η ευρωπαϊκή πορεία

είναι ο σταθερός προσανατολισμός μας. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ιδεολογική

ισοπέδωση και πολιτική ακύρωση. Σημαίνει αγώνα, για να αναδείξουμε την

κοινωνική και οικολογική Ευρώπη, παράλληλα με την Οικονομική και Νομισματική

Ένωση. Να αναδείξουμε τις πολιτικές της ανάπτυξης και της απασχόλησης, της

αλληλεγγύης και της κοινωνικής συνοχής. Και πέραν αυτών, η Αριστερά πρέπει να

έχει ως προτεραιότητα τον καθορισμό του πλαισίου και των σχέσεων της πολιτικής

και των οικονομικών συμφερόντων, για τη γνώση, την ενημέρωση και την

επικοινωνία. Ιδιαίτερα για τη γνώση, που αποτελεί αδιαπραγμάτευτο δικαίωμα για

όλους. Αλλά το ίδιο μπορώ να πω για την ενημέρωση. Γιατί όταν δημιουργούνται

φραγμοί και φίλτρα στην ενημέρωση, θίγονται ο πλουραλισμός και η δημοκρατία.

Κι ας μην ξεχνάμε, ότι για την Αριστερά η οικονονική και κοινωνική δημοκρατία

είναι αλληλένδετες με την πολιτική δημοκρατία, με τον συνεχή αγώνα για τα

κοινωνικά δικαιώματα και τις ελευθερίες του λαού.

ΑΝΑΓΚΑΙΑ ΠΟΡΕΙΑ

Η Ευρώπη δημιουργήθηκε και θα συνεχίσει να οικοδομείται στο μέλλον μέσα από

ιδεολογικές συγκρούσεις, πολιτικές αντιπαραθέσεις και κοινωνικούς αγώνες. Και

σ’ αυτή την πορεία είναι αναγκαία η πρόταση και η παρέμβαση των σοσιαλιστικών

δυνάμεων, της ευρωπαϊκής Αριστεράς. Για μία Ευρώπη με δημοκρατία, ανάπτυξη και

απασχόληση, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς.

Κι αυτές οι απόψεις εκφράζονται σε όλα τα θεσμικά όργανα της Ένωσης

συμπεριλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι σοσιαλιστές επίτροποι,

μάλιστα, συμμετέχουμε αυτοδίκαια στο προεδρείο του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος».

­ Η τελευταία ερώτηση δεν μπορεί παρά να αφορά την εκδήλωση της

Νεολαίας ΠΑΣΟΚ, όπου διαπιστώθηκαν συμφωνίες ανάμεσα στον κ.

Παπουτσή και τον κ. Αλαβάνο. Πώς τις εξηγεί αυτές ο επίτροπος;

«Με τον Αλέκο Αλαβάνο, όπως και με πολλά στελέχη που προέρχονται από

διαφορετικούς χώρους της Αριστεράς, μάς συνδέουν τα τελευταία 25 χρόνια κοινοί

αγώνες και κοινές προσπάθειες. Ειδικότερα, με τον Αλέκο, έχουμε μία παράλληλη

πολιτική και κοινοβουλευτική πορεία τα τελευταία 14 χρόνια στα ευρωπαϊκά

θεσμικά όργανα και συμμετείχαμε και οι δύο ενεργά στις πολιτικές ομάδες της

ευρωπαϊκής Αριστεράς. Λοιπόν, πολλές κοινές εμπειρίες και αναζητήσεις…».

ΑΚΡΑΙΦΝΗΣ «προεδρικός» ­ δηλαδή, «παπανδρεϊκός». Είναι μερικές από τις…

ταμπέλες του Χρήστου Παπουτσή. Τελικά, ο επίτροπος νομίζει ότι σήμερα το

«πιστεύω» του Ανδρέα Παπανδρέου «έχει μπει στο ράφι»; Θέλω να ξεκαθαρίσω κάτι.

Ο Ανδρέας Παπανδρέου ως ιστορική προσωπικότητα και ως πολιτικός ηγέτης δεν

μπορεί να αμφισβητηθεί σήμερα. Έχει βρει τη θέση του στην καρδιά και τη μνήμη

του ελληνικού λαού, καθώς και στην ιστορία αυτού του τόπου.

Αυτό που επιχειρείται σήμερα, αφορά κυρίως την ακύρωση της πολιτικής

παρακαταθήκης του Ανδρέα Παπανδρέου, ως βασικών αρχών και του περιεχομένου της

πολιτικής του.

Δεν γίνεται τυχαία η ταύτιση με το παρελθόν όσων στελεχών συνεχίζουν να

επικαλούνται αυτές τις αρχές.

Κατ’ αυτόν τον τρόπο διευκολύνεται η αλλαγή της ιδεολογικής και πολιτικής

φυσιογνωμίας του ΠΑΣΟΚ.

Αλλά και εξυπηρετούνται συγκεκριμένες φιλοδοξίες στο πλαίσιο της ανακατανομής

της σημερινής και της μελλοντικής εσωκομματικής εξουσίας. Αυτή η προσπάθεια,

όμως, θα εξαντληθεί γρήγορα. Γιατί δεν βασίζεται σε πολιτικές θέσεις, αλλά σε

πολιτικές προθέσεις. Γιατί σε μία κρίσιμη περίοδο για τον λαό και τον τόπο δεν

επικεντρώνεται στα μεγάλα προβλήματα της κοινωνίας, αλλά θέτει σε αμφισβήτηση

τη συνοχή του ΠΑΣΟΚ.

Σήμερα, το ζητούμενο δεν είναι να χαρακτηρίσουμε κάτι ως παπανδρεϊκό ή

εκσυγχρονιστικό. Αλλά να συζητήσουμε την ουσία της πολιτικής μας στην

κυβέρνηση και την κοινωνία. Να διατυπώσουμε μία προοδευτική ριζοσπαστική

πρόταση για την Ελλάδα και την Ευρώπη. Για μία κοινωνία πιο δημοκρατική, πιο

ελεύθερη και πιο δίκαιη.