ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΑ «ΧΑΣΤΟΥΚΙΑ» ΣΤΗ ΧΟΥΝΤΑ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 21/04/2017 08:00 |

Απρίλιος 1967. Η ξενόδουλη δικτατορία έχει επιβληθεί και οι στρατιωτικοί ελέγχουν τα πάντα στην Ελλάδα. Ο Τύπος έχει φιμωθεί και η λογοκρισία στις εφημερίδες είναι αυστηρή. Τίποτα δεν μπορεί να περάσει. Οι τηλεπικοινωνίες ελέγχονται και η πληροφόρηση στα μέσα ενημέρωσης του εξωτερικού είναι αδύνατη. Ολοι ζουν στο σκοτάδι. Μάταια στο εξωτερικό μπορούν να μάθουν τι ακριβώς συμβαίνει και ποιες είναι οι εξελίξεις. Οι δημοσιογράφοι - Ελληνες και ξένοι - βρίσκονται σε ασφυκτικό κλοιό. Η χώρα ζει ένα στυγνό καθεστώς τρόμου. Οι συλλήψεις από την Αστυνομία γίνονται κατά εκατοντάδες καθημερινά και όλοι οδηγούνται στα κρατητήρια της Ασφάλειας ή εξορία στα ξερονήσια.
Εκείνη την περίοδο ο Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη (εκτός από «Το Βήμα», «ΤΑ ΝΕΑ», την «Ομάδα», τον «Ταχυδρόμο», τον «Οικονομικό Ταχυδρόμο», την «Αρχαιολογία», τη «Μόδα» και τα άλλα έντυπα) είχε και ένα πρακτορείο ειδήσεων. Είχε την ονομασία Πρακτορείο Ελληνικού Τύπου (Greek Press Agency) και συνεργαζόταν με μεγάλες εφημερίδες του εξωτερικού και άλλα ξένα πρακτορεία τα οποία ενημέρωνε με καθημερινές ειδήσεις, ρεπορτάζ και φωτογραφίες από την Ελλάδα. Τα γραφεία στεγάζονταν σε κτίριο της πλατείας Καρύτση και το πρακτορείο διηύθυνε ο γνωστός δημοσιογράφος Νίκος Καμπάνης με συνεργάτες πολλούς δημοσιογράφους που δούλευαν τότε στις εφημερίδες και τα περιοδικά του Συγκροτήματος Λαμπράκη.
Λίγες μέρες μετά την επιβολή της δικτατορίας μού τηλεφώνησε ο Νίκος Καμπάνης και μου ζήτησε να ανέβω αμέσως από τη Ρόδο στην Αθήνα. Του απάντησα ότι αυτό δεν μπορεί να γίνει αμέσως αλλά έπειτα από μερικές μέρες γιατί «είχα μια φιλενάδα από τη Δανία και θα πήγαινα στην Αθήνα μόλις τελείωναν οι διακοπές της και θα έφευγε από τη Ρόδο!..». Του είπα ακόμη ότι εκείνες τις μέρες γίνονταν ο γάμος του συναδέλφου και παιδικού μου φίλου Κώστα Τσαλαχούρη και έπρεπε οπωσδήποτε να παραβρεθώ.
«Παράτα τον γάμο και έλα τώρα στην Αθήνα μαζί με τη δανέζα φιλενάδα σου. Είναι απόλυτη ανάγκη. Ολα τα έξοδα πληρωμένα» ήταν η «διαταγή» του Καμπάνη!.. Δεν είχα πλέον άλλη επιλογή και ζήτησα από τη δανέζα φιλενάδα μου - Εντιθ Αντερσεν την έλεγαν, καλή της ώρα όπου και να είναι - και την έπεισα ότι θα ήταν ευκαιρία για να δει και την Ακρόπολη των Αθηνών!.. Το δέχτηκε με χαρά και το ίδιο μεσημέρι βρισκόμασταν στην Αθήνα.

Η συνάντηση με τον Νίκο Καμπάνη έγινε αμέσως σε μια ταβέρνα της Πλάκας με φόντο την Ακρόπολη. Και εκεί ο Καμπάνης μάς έσκασε το μυστικό. «Επειδή δεν μπορούμε λόγω της λογοκρισίας να ενημερώσουμε τα ξένα πρακτορεία και τις εφημερίδες με τις οποίες συνεργάζεται το πρακτορείο, έχουμε γράψει μια επιστολή στην οποία εξηγούμε αναλυτικά την πολιτική κατάσταση που επικρατεί τώρα στην Ελλάδα με την επιβολή της δικτατορίας», μας έλεγε χαμηλόφωνα (μη τυχόν και μας ακούσει κανένας διπλανός) πότε στα ελληνικά και πότε στα αγγλικά για να καταλαβαίνει και η κοπέλα. Και συνέχισε: «Εάν θέλει η κοπέλα να πάρει μαζί της φεύγοντας από την Ελλάδα τις επιστολές και να τις ταχυδρομήσει από τη Δανία, γιατί αυτό δεν μπορεί να γίνει από την Ελλάδα».
Η Εντιθ άκουσε με πολλή προσοχή όσα έλεγε ο Καμπάνης. Δεν έφερε καμιά απολύτως αντίρρηση γιατί είχε αντιληφθεί το τι τραβούσε η Ελλάδα εκείνες τις μέρες. Και μάλιστα το θεώρησε και πολύ τιμητικό, δεδομένου ότι η Δανία και γενικά όλες οι σκανδιναβικές χώρες από την πρώτη στιγμή είχαν ταχθεί εναντίον του στρατιωτικού καθεστώτος στην Ελλάδα.
Από την ταβέρνα φύγαμε κατευθείαν για τα γραφεία του πρακτορείου όπου η Δανέζα παρέλαβε τις επιστολές με τις διευθύνσεις των ξένων πρακτορείων και εφημερίδων για να τις ταχυδρομήσει από την πατρίδα της. Μάλιστα ο Καμπάνης τής πρόσφερε και 20 δολάρια για τα ταχυδρομικά τέλη, τα οποία όμως αρνήθηκε να πάρει η Εντιθ γιατί - όπως μας είπε - ήθελε και αυτή να συμβάλει στον αντιδικτατορικό αγώνα.
Επιστρέψαμε στη Ρόδο - χωρίς φυσικά η κοπέλα να δει από κοντά την Ακρόπολη και τον Παρθενώνα - και την άλλη μέρα η Δανέζα με τις επιστολές στη βαλίτσα της έφυγε αεροπορικώς για την Κοπεγχάγη. Είχαμε συνεννοηθεί ότι μόλις θα ταχυδρομούσε τις επιστολές να μου έγραφε συνθηματικά ότι «το ταξίδι ήταν υπέροχο» (the journey was magnificent). Λίγες μέρες αργότερα μάθαμε ότι ο ξένος Τύπος είχε εκτενή ρεπορτάζ για την κατάσταση στην Ελλάδα, χωρίς φυσικά να αναφέρει την πηγή των πληροφοριών του. Ηταν ένα δυνατό χαστούκι στο χουντικό καθεστώς.
Η ενέργεια της Δανέζας ήταν μια σημαντική βοήθεια στη συμβολή του Συγκροτήματος Λαμπράκη στην ενημέρωση της κοινής γνώμης του εξωτερικού για τη δραματική κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει η Ελλάδα μετά την επιβολή της στρατιωτικής δικτατορίας στις 21 Απριλίου. Ενα μήνα αργότερα, τον Μάιο του 1967, και πάλι από τη Ρόδο, δημοσιογράφοι από το Συγκρότημα αποκάλυψαν την υπόθεση της δολοφονίας του Νικηφόρου Μανδηλαρά και έτσι κατόρθωσαν και χάλασαν τα σχέδια των χουντικών οι οποίοι προσπάθησαν να κρύψουν το τραγικό γεγονός.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ