Μια εντυπωσιακή ανακάλυψη που συνδέει τη σύγχρονη επιστήμη με την προϊστορία αποκάλυψε ότι ερευνητές κατάφεραν να χρησιμοποιήσουν μαγιά που βρέθηκε στα έντερα του Ότσι, του γνωστού «Ανθρώπου των Πάγων», για την παρασκευή ψωμιού με προζύμι. Οι επιστήμονες εξετάζουν πλέον και το ενδεχόμενο παραγωγής μπίρας με βάση τους ίδιους αρχαίους μικροοργανισμούς.
Η μουμιοποιημένη σορός του Ότσι εντοπίστηκε το 1991 από Γερμανούς πεζοπόρους στη βόρεια Ιταλία, περίπου 5.300 χρόνια μετά τον θάνατό του. Σύμφωνα με επιστημονικά περιοδικά, ο άνδρας της Εποχής του Χαλκού σκοτώθηκε από βέλος ενώ διέσχιζε τις Άλπεις. Το σώμα του διατηρήθηκε σε εξαιρετική κατάσταση χάρη στις παγετώδεις συνθήκες, προσφέροντας στους ερευνητές μια μοναδική εικόνα της ζωής εκείνης της περιόδου.
Αρχαία μικρόβια, σύγχρονες εφαρμογές
Τα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Microbiome αποκάλυψαν ότι οι επιστήμονες εντόπισαν μεγάλη ποικιλία αρχαίων και σύγχρονων μορφών μικροβιακής ζωής στο σώμα του Ότσι. Ανάμεσά τους βρέθηκαν βακτήρια του εντέρου που ανήκαν στο μικροβίωμά του όσο ζούσε, μικροοργανισμοί προσαρμοσμένοι στο ψύχος από τον παγετώδη τάφο του, αλλά και σύγχρονα μικρόβια που προέρχονται από τις δεκαετίες συντήρησης της μούμιας.
«Η μελέτη μάς αποκαλύπτει ότι ο Ότσι δεν είναι ένα στατικό, βιολογικά αδρανές λείψανο, είναι ένα δυναμικό οικοσύστημα», δήλωσε στο Reuters ο μικροβιολόγος και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Μοχάμεντ Σαρχάν, από το Ινστιτούτο Μελετών Μουμιών του Eurac Research στο Μπολτσάνο της Ιταλίας.
Ψωμί από την Εποχή του Χαλκού
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι στελέχη ζυμομυκήτων είχαν επιβιώσει στις θερμοκρασίες υπό το μηδέν στα έντερα και στο δέρμα του Ότσι, καθώς και στο «καφετί νερό» που προέκυψε κατά την απόψυξη του σώματος. Σύμφωνα με το AFP, το εύρημα αυτό άνοιξε τον δρόμο για τη χρήση των αρχαίων στελεχών στην παραγωγή ψωμιού.
«Αν πεις σε κάποιον ότι έχεις μαγιά, η πρώτη ερώτηση είναι αμέσως: Μπορούμε να τη χρησιμοποιήσουμε για ψωμί;», ανέφερε ο Σαρχάν στο πρακτορείο. Οι πρώτες προσπάθειες παρασκευής προζυμιού δεν στέφθηκαν με επιτυχία, όμως μετά από τρεις μήνες δοκιμών, η ομάδα κατάφερε να δημιουργήσει ένα καρβέλι με «πολύ, πολύ καλό προζύμι», όπως δήλωσε ο ίδιος.
Επόμενος στόχος: αρχαία μπίρα
Παράλληλα, οι επιστήμονες εξετάζουν την πιθανότητα παραγωγής μπίρας από μικροοργανισμούς που προέρχονται από τη μούμια. Η έρευνα αυτή, όπως σημειώνουν, θα μπορούσε να ανοίξει νέους δρόμους στη βιοτεχνολογία και τη μελέτη της μικροβιακής εξέλιξης.
Διατροφικά ίχνη από το παρελθόν
Τα εξαιρετικά διατηρημένα μικρόβια του εντέρου αποκάλυψαν επίσης ότι ο Ότσι ακολουθούσε διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες. Όπως ανέφερε ο Σαρχάν στο Reuters, «η εξαφάνισή τους από τα… “δυτικά έντερα” πιθανότατα συνδέεται με διατροφικές αλλαγές, τη χρήση αντιβιοτικών και τη μειωμένη έκθεση σε φυσικά περιβάλλοντα».
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι «ο Ότσι ουσιαστικά μας δείχνει τι έχουμε χάσει και ενδεχομένως τι θα θέλαμε κάποια ημέρα να αποκαταστήσουμε για λόγους υγείας».
