ΗΠΑ: Κινεζικές εταιρείες σχεδιάζουν πωλήσεις όπλων μέσω τρίτων χωρών στο Ιράν, λένε αξιωματούχοι

Αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εντόπισαν ότι κινεζικές εταιρείες είχαν συνομιλίες με Ιρανούς αξιωματούχους για πιθανές συμφωνίες πώλησης όπλων, σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times. Οι συνομιλίες φέρονται να περιλάμβαναν σχέδια μεταφοράς στρατιωτικού εξοπλισμού μέσω τρίτων χωρών, ώστε να αποκρύπτεται η πραγματική προέλευση του υλικού.

Αμερικανοί αξιωματούχοι που έχουν γνώση των σχετικών πληροφοριών ανέφεραν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες συγκέντρωσαν στοιχεία για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές αν πραγματοποιήθηκαν αποστολές ή αν υπήρξε επίσημη έγκριση από την κινεζική κυβέρνηση.

Η αποκάλυψη έρχεται λίγο πριν από τις συνομιλίες του Ντόναλντ Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο, όπου ο Αμερικανός πρόεδρος επιδιώκει την επανεκκίνηση των σχέσεων με την Κίνα.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, Αμερικανοί αξιωματούχοι διαφωνούν ως προς το αν τα όπλα έφτασαν σε ενδιάμεσες χώρες. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι κινεζικά όπλα χρησιμοποιήθηκαν εναντίον αμερικανικών ή ισραηλινών δυνάμεων από την έναρξη του πολέμου με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.

Προηγούμενη έκθεση είχε αναφέρει το ενδεχόμενο μεταφοράς στο Ιράν φορητών αντιαεροπορικών πυραύλων MANPADS, ικανών να πλήξουν αεροσκάφη χαμηλού ύψους, καθώς και άλλων πιθανών στρατιωτικών αποστολών.

Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να πιέσει το Πεκίνο, άμεσα και έμμεσα, ώστε να περιορίσει τη στήριξή του προς την Τεχεράνη. Παράλληλα, Αμερικανοί αξιωματούχοι σημείωσαν ότι η αποκάλυψη των New York Times δεν αναμένεται να επισκιάσει την επίσκεψη Τραμπ στο Πεκίνο, αν και η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί «απαράδεκτη» κάθε κινεζική στρατιωτική υποστήριξη προς το Ιράν.

Στην Αφρική ο ενδιάμεσος σταθμός

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, μία από τις πιθανές χώρες-ενδιάμεσους για τη μεταφορά εξοπλισμού βρίσκεται στην Αφρική, χωρίς όμως να υπάρχει επιβεβαίωση ότι έχουν πραγματοποιηθεί αποστολές όπλων.

Η ιρανική αποστολή στον ΟΗΕ δεν απάντησε στα αιτήματα για σχόλιο. Τον περασμένο Μάρτιο, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών είχε δηλώσει ότι η χώρα του συνεργάζεται στρατιωτικά με την Κίνα και τη Ρωσία, χωρίς να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.

Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι συνομιλίες τέτοιου επιπέδου ανάμεσα σε κινεζικές εταιρείες και το Ιράν δύσκολα θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν χωρίς να έχει γνώση το Πεκίνο, ακόμη κι αν δεν υπήρξε επίσημη κρατική έγκριση.

Πρόσβαση σε κατασκοπευτικό δορυφόρο

Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν ότι από την έναρξη του πολέμου η Κίνα έχει παράσχει στο Ιράν πληροφορίες και πρόσβαση σε κατασκοπευτικό δορυφόρο, ο οποίος βοήθησε στον εντοπισμό θέσεων αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή.

Παράλληλα, φέρεται να έχει προμηθεύσει την Τεχεράνη με εξαρτήματα «διπλής χρήσης», όπως ημιαγωγούς και αισθητήρες, που μπορούν να αξιοποιηθούν σε πολιτικές και στρατιωτικές εφαρμογές για την παραγωγή drones και πυραύλων.

Η εξαγωγή τέτοιων εξαρτημάτων θεωρείται λιγότερο εμφανής από την πώληση ολοκληρωμένων οπλικών συστημάτων – μια τακτική που, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, το Πεκίνο έχει εφαρμόσει και στην υποστήριξη της Ρωσίας στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Η Κίνα παραμένει ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, απορροφώντας περίπου το 80% των εξαγωγών της Τεχεράνης σε τιμές χαμηλότερες της αγοράς, παρά τις αμερικανικές κυρώσεις. Ωστόσο, η εξάρτηση του Πεκίνου από τις ενεργειακές ροές μέσω των Στενών του Ορμούζ αποτελεί βασικό λόγο για τη διατήρηση στενών σχέσεων με το Ιράν.