Για ποιον λόγο οι Κυκλαδίτες της προϊστορικής εποχής σέβονταν ιδιαιτέρως το κρανίο; Ποια είναι η τραγική μοίρα του θρυλικού Καιάδα; Πού έχει τη ρίζα του το συχνό όνομα για γαϊδάρους «Μέντιος»; Και ποιος έβαζε πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη για μια κηδεία; Ενας Αθηναίος του 5ου αι. π.Χ. ή μήπως ένας του 21ου αι.;
Μια γοητευτική ματιά σε εν πολλοίς άγνωστες πτυχές της αρχαιότητας που συνδέονται άρρηκτα με το παρόν, παράλληλα με ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις για τη σχέση του πολιτισμού με άλλα δύο σπουδαία «π», την πολιτική και το περιβάλλον, έχει καταφέρει να χωρέσει στα 90 και πλέον σύντομα, πλήρη, εύληπτα και γεμάτα ερεθίσματα για προβληματισμό κείμενά του ο ομότιμος καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και σχεδόν επί τρεις δεκαετίες ανασκαφέας της αρχαίας Μεσσήνης Πέτρος Θέμελης. Κείμενα που γράφτηκαν την περίοδο 2004-2010 και στην πλειονότητά τους δημοσιεύτηκαν ως επιφυλλίδες στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ».
Χωρισμένο σε δύο μέρη, το βιβλίο σχολιάζει τόσο ζητήματα που αφορούν το πολιτιστικό μας παρελθόν και αγγίζουν το σήμερα όσο και θέματα από τον Μεσαίωνα ώς τη σύγχρονη πραγματικότητα με αναφορές στην πολιτική και τους πολιτικούς. «Στα περισσότερα κείμενα αποτυπώνονται βιώματα που πηγάζουν από τη μίζερη καθημερινότητα και φυσικά από τον χώρο της αρχαιολογίας και της ιστορίας» επισημαίνει στον πρόλογο της έκδοσης ο Πέτρος Θέμελης και συνεχίζει: «Οι αρχαιολόγοι δεν είναι πια μονόπλευροι κλασικιστές, έχουν διευρύνει τον ορίζοντά τους στην εκτίμηση των μνημείων όλων των εποχών κι έχουν αναγνωρίσει τη μεγάλη οικονομική αξία του πολιτισμού. Μέσα στο πνεύμα αυτό κινούνται και τα μικρά κείμενά μου» καταλήγει.

Πέτρος Θέμελης
Το παρελθόν και το σήμερα
Εκδ. Εταιρεία Μεσσηνιακών Αρχαιολογικών Σπουδών, 2015, σελ. 128 
Τιμή: 5 ευρώ