Σε θέση μάχης βρίσκονται όλα τα στρατόπεδα που θα λάβουν μέρος στη μεγάλη
αναμέτρηση του Σιάτλ, για τον νέο γύρο πολυμερών διαπραγματεύσεων του ΠΟΕ.
Είναι μόνο η αρχή μιας πολύ διαφορετικής εποχής για τη γεωργική δραστηριότητα
και το αγροτοδιατροφικό εμπόριο και θα σφραγίσει τις εξελίξεις τουλάχιστον για
τα επόμενα δέκα χρόνια.
Τα προβλήματα που θα τεθούν επί τάπητος είναι σύνθετα και πολύπλοκα, τα
συμφέροντα πολλά και διαπλεκόμενα. Όλοι θα μιλούν με όλους και όλοι θα
υποψιάζονται όλους.
Η κύρια, όμως, αντιπαράθεση θα γίνει μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και ΗΠΑ
συνεπικουρούμενων από τον Καναδά και τις 15 χώρες της ομάδας CAIRNS και, κατά
περίπτωση, και από τις αναπτυσσόμενες χώρες, κυρίως για τον φάκελο της
γεωργίας που θα είναι από τους πιο δύσκολους φακέλους.
Στόχος η ΚΑΠ
Στο στόχαστρο των ΗΠΑ θα βρίσκεται η κοινή αγροτική πολιτική της Ε.Ε., όπως
την ξέρουμε μέχρι σήμερα. Οι Αμερικανοί είναι αποφασισμένοι να ασκήσουν
τρομακτικές πιέσεις για κατάργηση κάθε βαθμού στήριξης (εσωτερικής και
εξωτερικής) της ευρωπαϊκής γεωργίας, με στόχο να εξασφαλίσουν μεγαλύτερη
πρόσβαση στην αγορά της Ε.Ε.
Η στάση αυτή των Αμερικανών είναι υποκριτική και συγχρόνως προκλητική. Πρέπει
να αποκαλυφθεί και να καταγγελθεί απ’ όλους.
Είναι αδιανόητο να πιέζουν την Ε.Ε. να καταργήσει την παρεχόμενη στήριξη στη
γεωργία της, την ίδια στιγμή που οι ίδιοι επιδοτούν τη δική τους γεωργία με
πρόσθετες ενισχύσεις (τύπου Πράσινου Κουτιού) ύψους 6 δισ. δολαρίων το 1998
και 8,7 δισ. δολαρίων το 1999.
Είναι αλήθεια ότι η Ε.Ε. κατεβαίνει στις διαπραγματεύσεις περισσότερο
προετοιμασμένη (απ’ ό,τι έγινε στην GATT) με επεξεργασμένες θέσεις, τις οποίες
είναι αποφασισμένη να προασπίσει έναντι οποιουδήποτε τιμήματος, μια που η ίδια
η Ε.Ε. κατέβαλε ήδη το δικό της τίμημα με την αναθεώρηση της ΚΑΠ στα πλαίσια
της AGENDA 2000.
Το μοντέλο γεωργίας
Πρόκειται για τη διασφάλιση του ευρωπαϊκού μοντέλου γεωργίας, όπως αυτό
περιγράφηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου (Δεκέμβριος ’97) και
εξειδικεύθηκε στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας (Σεπτέμβριος ’99).
Πολυλειτουργικότητα της γεωργίας, οικογενειακής μορφής εκμεταλλεύσεις και
αειφόρος ανάπτυξη είναι τα κεντρικά στοιχεία αυτού του μοντέλου γεωργίας.
Θεωρητικά, η Ε.Ε. διατείνεται ότι είναι αποφασισμένη να υπερασπίσει αυτά τα
στοιχεία.
Το πόσο το εννοεί, θα φανεί στην πράξη. Άλλωστε, δεν πρέπει να παραβλέπουμε το
γεγονός ότι πολλές φορές στους υπόλοιπους της Ε.Ε. λειτουργούν διάφοροι
«Δούρειοι Ίπποι» που υπονομεύουν την κοινή θέση και στην προκειμένη περίπτωση
δεν είναι άλλοι από εκείνες τις χώρες (Ηνωμένο Βασίλειο, Σουηδία, Ολλανδία,
Δανία) που υποστηρίζουν ότι χρειάζεται περισσότερη φιλελευθεροποίηση του
παγκόσμιου εμπορίου στον χώρο των αγροτικών προϊόντων και μεγαλύτερη μείωση
της στήριξης που χορηγείται στους Ευρωπαίους αγρότες.
Αναθεώρηση
Από ελληνικής πλευράς, στον τομέα της γεωργίας, διαμορφωμένη η θέση της Ε.Ε.
καλύπτει πλήρως τις ελληνικές θέσεις.
Το μόνο που πρέπει να προσεχθεί και να προστεθεί, είναι η τύχη των μεσογειακών
προϊόντων (καπνός, βαμβάκι, ρύζι, ελαιόλαδο και οπωροκηπευτικά), τα οποία
τελούν υπό αναθεώρηση στο μέσον των διαπραγματεύσεων στον ΠΟΕ.
Τυχόν υπαναχώρηση της Commission ή αυτονόμησή της πέρα από τη δέσμευση του
Συμβουλίου Υπουργών είναι απόλυτα βέβαιο ότι θα έχει επιπτώσεις στην
αναθεώρηση αυτή των προϊόντων.
Μια που οι οργανώσεις αγορών των προϊόντων των βόρειων χωρών (γάλα, βόειο
κρέας, σιτηρά) έχουν χρονικό ορίζοντα αναθεώρησης το 2006, η Ελλάδα και οι
υπόλοιπες μεσογειακές χώρες μπορεί να επιτρέψουν στην Ε.Ε. να θυσιάσει τα
μεσογειακά προϊόντα στον βωμό της επίτευξης συμφωνίας στον ΠΟΕ;
Αυτό το ερώτημα δεν μπορεί να απαντηθεί σήμερα με βεβαιότητα. Όλοι
υποπτευόμαστε, όμως, την απάντηση…
Ο Βαγγέλης Αργύρης είναι αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας
Γεωργίας (CEA), βουλευτής ΠΑΣΟΚ.