Η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε μια νέα ιστορική καμπή. Όχι μόνο εξαιτίας των εσωτερικών της προβλημάτων, αλλά επειδή αλλάζει ριζικά το διεθνές περιβάλλον. Η τεχνολογία, η γεωπολιτική αστάθεια και η πρωτοφανής συγκέντρωση οικονομικής ισχύος αναδιαμορφώνουν τους όρους με τους οποίους λειτουργούν η οικονομία, η δημοκρατία και η ίδια η πολιτική. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η πολιτική θα εξακολουθήσει να υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον ή αν θα υποχωρεί απέναντι στις επιδιώξεις ολιγαρχικών κέντρων. Όταν η γνώση, η τεχνολογία και το κεφάλαιο συγκεντρώνονται σε λίγους, η δημοκρατία αποδυναμώνεται, οι θεσμοί χάνουν την αυτονομία τους και οι κανόνες του ανταγωνισμού παραχωρούν τη θέση τους στις ολιγοπωλιακές ισορροπίες.
Το αποτέλεσμα είναι γνωστό: μεγαλύτερες ανισότητες, περιορισμένες ευκαιρίες για τους νέους και τις παραγωγικές δυνάμεις, υποβάθμιση των δημόσιων αγαθών. Η ελληνική πραγματικότητα επιβεβαιώνει αυτή την εικόνα. Η περιφέρεια συρρικνώνεται, το δημογραφικό επιδεινώνεται, η εγχώρια παραγωγική βάση αποδυναμώνεται και μεγάλα τμήματα της επιχειρηματικότητας στην πράξη αποκλείονται από την καινοτομία και τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία. Κυρίως, η χώρα εξακολουθεί να στερείται ενός συνεκτικού παραγωγικού σχεδίου που να αξιοποιεί τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα.
Την ίδια στιγμή, το πολιτικό σύστημα δείχνει να εγκλωβίζεται σε φαύλο κύκλο εναλλαγής προσώπων και όχι πολιτικών. Κυριαρχεί ο αντικυβερνητισμός χωρίς διακριτή εναλλακτική αντιπαράθεση. Τα κόμματα αναλώνονται σε εσωκομματικούς εξουσιοδοτισμούς, με συγκολλήσεις περιφερόμενων, την ώρα που η κοινωνία αναζητά συμμετοχή και λύσεις. Η αυξανόμενη αποχή δεν αποτελεί ένδειξη αδιαφορίας· είναι ένδειξη βαθιάς δυσπιστίας.
Οι επόμενες εκλογές δεν θα κριθούν μόνο από τη φθορά της κυβέρνησης. Θα κριθούν από το αν θα διαμορφωθεί μια πειστική προοδευτική πλειοψηφία διακυβέρνησης, με συγκεκριμένες προγραμματικές συγκλίσεις! Καθαρό πολιτικό ορίζοντα πως αν χρειαστούν επαναληπτικές θα υπηρετήσουν ΜΟΝΟ τη διαμόρφωση προοδευτικής πλειοψηφίας. Οι πολίτες δεν ζητούν απλώς αλλαγή διαχειριστή. Ζητούν αλλαγή πορείας.
Η νέα εποχή με τις σύγχρονες κοινωνικές διαστρωματώσεις καθώς και οι γεωστρατηγικές αλλαγές επαναπροσδιορίζουν τον ρόλο της χώρας στην περιοχή και την Ευρώπη. Με δεδομένο, όπως καταγράφουν όλα τα ευρήματα, ότι κανένα κόμμα του προοδευτικού τόξου δεν μπορεί μόνο του, το θέμα της διαμόρφωσης προοδευτικής πλειοψηφίας διακυβέρνησης σ’ αυτές τις εκλογές γίνεται μείζον! Γίνεται ανάγκη να στηριχθούν εκλογικά δυνάμεις που δεσμεύονται πως θα λειτουργήσουν ως καταλύτες την επόμενη μέρα για πρωτοβουλίες προοδευτικής πλειοψηφίας. Γι’ αυτό και το στίγμα κομμάτων δεν μπορεί να αφορά σενάρια εκλογών σειράς κατάταξης στην αντιπολίτευση.
Πρέπει να αφορά τον ανταγωνισμό προγραμμάτων για: το νέο παραγωγικό μοντέλο, τον ρόλο του κράτους, τη δημοκρατική λειτουργία των θεσμών και τη δίκαιη ανάπτυξη. Με επαναφορά της πολυδιάστατης, ωφέλιμης για τη χώρα και τους πολίτες εξωτερικής πολιτικής.
Η χώρα χρειάζεται μια σύγχρονη μεταπολίτευση: μια νέα κοινωνική και πολιτική συμφωνία που θα επαναφέρει την πολιτική στον φυσικό της ρόλο, ως δύναμη δημοκρατίας, παραγωγής και κοινωνικής συνοχής. Γι’ αυτό το διακύβευμα όλοι και όλες θα κριθούν.
Ο Χάρης Τσιόκας είναι πρώην βουλευτής, πολιτικό στέλεχος
