Δύο μήνες έχουν περάσει από τότε που εντοπίστηκε το πρώτο κρούσμα αφθώδους πυρετού στη Λέσβο, και οι κτηνοτρόφοι εξακολουθούν μέχρι και σήμερα να κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τον τρόπο διαχείρισης των θανατωμένων ζώων. Οι ίδιοι ζητούν από τις αρμόδιες Αρχές να λάβουν άμεσα ουσιαστικά μέτρα βιοασφάλειας, στον απόηχο των έντονων αντιδράσεων που προκλήθηκαν τις τελευταίες ημέρες για το θέμα της ρύπανσης του υδροφόρου ορίζοντα από τις ανεξέλεγκτες ταφές χιλιάδων ζώων σε περιοχή στο Σκαλοχώρι.
Όπως εξηγεί στο tanea.gr ο κ. Στρατής Κόμβος, γραμματέας της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου, το προηγούμενο διάστημα είχε βρεθεί στο επίκεντρο της συζήτησης το να βρεθεί ένας συγκεκριμένος χώρος, που θα χρησιμοποιούνταν ως σημείο ταφής των ζώων. «Υπάρχουν εκτροφές που έχουν πετρώδες έδαφος και δεν γινόταν να πραγματοποιηθεί η ταφή. Για αυτόν τον λόγο, όπως γνωρίζω μέχρι στιγμής, αποφασίστηκε να θάβονται τελικά σε ένα σημείο δίπλα στον ΧΥΤΑ του νησιού».
«Όλα γίνονταν πρόχειρα»
Ο σάλος ξέσπασε τις προηγούμενες ημέρες, οπότε και είδαν το φως της δημοσιότητας φωτογραφίες από κατοίκους του νησιού, που τις απέστειλαν στην τοπική ιστοσελίδα stonisi.gr, στις οποίες φαίνονταν να πραγματοποιείται μεταφορά ζώων που φέρουν τον ιό, με ανοιχτά φορτηγά χωρίς μέτρα βιοασφάλειας, ενώ την ίδια στιγμή οι κτηνοτρόφοι είναι υποχρεωμένοι να τηρούν αυστηρά μέτρα περιορισμού για τα κοπάδια τους.
«Δύο φορές παρατηρήθηκε αυτό το φαινόμενο. Κάποιος που η εκτροφή του ήταν σε πετρώδες έδαφος, υπέδειξε άλλο κτήμα, σε άλλο χωράφι για την ταφή, και τα πήγαν εκεί. Το θέμα είναι ότι υπάρχουν γύρω και άλλες υγιείς εκτροφές, και για αυτό οι κτηνοτρόφοι διαμαρτυρήθηκαν και ξεσηκώθηκε θύελλα αντιδράσεων, αφού όλα γίνονταν πρόχειρα. Τώρα από όσο άκουσα, θα υπάρχει φορτηγό-“ψυγείο”, δηλαδή θα είναι κλειστό. Εμείς θα παρακολουθήσουμε την διαδικασία».
«Εμείς είχαμε επισημάνει πως πρέπει να διασφαλιστεί η ασφαλής μεταφορά των νεκρών ζώων και η απολύμανση γύρω από τον χώρο ταφής, γιατί υπάρχουν και υγιή κοπάδια. Βοηθάει και ο κλίβανος που υπάρχει, ένας ιδιωτικός αποτεφρωτήρας, αλλά είναι πάρα πολλά τα ζώα και δεν προλαβαίνει να εξυπηρετήσει».
Οι κτηνοτρόφοι ζητούν μέτρα προστασίας για την μεταφορά και ταφή των ζώων
Παράλληλα, μέσω ανακοίνωσής τους, οι Αγροτοκτηνοτροφικοί Σύλλογοι Μανταμάδου, Αγίας Παρασκευής και Λουτρόπολης Θερμής κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τον τρόπο διαχείρισης των θανατωμένων ζώων από τον αφθώδη πυρετό, ζητώντας από τις αρμόδιες αρχές να λάβουν άμεσα ουσιαστικά μέτρα βιοασφάλειας.
Αφορμή για τη νέα παρέμβαση αποτέλεσε ο ορισμός του χώρου υγειονομικής ταφής στη θέση «Κλεφτόβιγλα», μια περιοχή που, όπως επισημαίνουν, βρίσκεται στο επίκεντρο έντονης κτηνοτροφικής δραστηριότητας και εξυπηρετεί εκτροφές από τρεις πρώην δημοτικές ενότητες.
Οι σύλλογοι υπενθυμίζουν ότι η ευθύνη για τη μεταφορά και την ταφή των ζώων που δεν μπορούν να θαφτούν εντός των εκτροφών τους ανήκει αποκλειστικά στην Περιφέρεια και την Κτηνιατρική Υπηρεσία, σημειώνοντας πως μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί σοβαρές παραλείψεις.
Όπως αναφέρουν, έχουν παρατηρηθεί ανοιχτά φορτηγά να μεταφέρουν τόσο ζωντανά όσο και νεκρά ζώα, ενώ κάνουν λόγο και για πρόχειρες ταφές, καταγγέλλοντας ότι οι ίδιοι οι αρμόδιοι που συχνά επιρρίπτουν ευθύνες στους κτηνοτρόφους για ελλιπή μέτρα βιοασφάλειας, δεν εφαρμόζουν στην πράξη τα απαιτούμενα πρωτόκολλα.
Οι κτηνοτρόφοι ζητούν συγκεκριμένα μέτρα προστασίας κατά τη μεταφορά και την ταφή των ζώων, όπως η χρήση κλειστών φορτηγών ή ειδικών σάκων μεταφοράς, ο άμεσος ψεκασμός των οχημάτων μετά την εκφόρτωση, καθώς και απολυμάνσεις σε ασφαλή ακτίνα γύρω από τα σημεία ταφής.
Παράλληλα, τονίζουν ότι δεν θα πρέπει να μεταφέρονται νεκρά ή θετικά ζώα σε διαφορετικές ζώνες, καθώς αυτό αυξάνει τον κίνδυνο περαιτέρω διασποράς της ζωονόσου στο νησί.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνουν και στην ανάγκη προμήθειας φορητών αποτεφρωτήρων, τους οποίους θεωρούν απαραίτητους για την ασφαλή διαχείριση των θανατωμένων κοπαδιών.
«Ζούμε καθημερινά με τον εφιάλτη της ζωονόσου. Μην μας κάνετε να χάσουμε τον ύπνο μας και μην παίζετε με τις αντοχές μας. Κάντε σωστά τη δουλειά σας», αναφέρουν χαρακτηριστικά στην ανακοίνωσή τους, αποτυπώνοντας την έντονη αγωνία που επικρατεί στον κτηνοτροφικό κόσμο της Λέσβου.
Η παραίτηση του Εκτελεστικού Γραμματέα της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου
Την ίδια ώρα, η παραίτηση του Άρη Ελευθερίου από τη θέση του Εκτελεστικού Γραμματέα της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου ανοίγει ένα νέο και ιδιαίτερα σοβαρό κεφάλαιο στην ήδη εκρηκτική υπόθεση διαχείρισης του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο. Με πολυσέλιδη επιστολή που απέστειλε στην ιστοσελίδα stonisi.gr, ο πρώην πλέον Εκτελεστικός Γραμματέας εξηγεί αναλυτικά τους λόγους που τον οδήγησαν στην αποχώρηση, εξαπολύοντας σφοδρή κριτική για τους χειρισμούς της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας της Περιφέρειας.
Όπως αναφέρει, αισθάνθηκε την υποχρέωση να ενημερώσει δημόσια τους πολίτες του Βορείου Αιγαίου για τους λόγους της απόφασής του, υπογραμμίζοντας ότι από την πρώτη στιγμή της θητείας του είχε ως βασική προτεραιότητα τη λειτουργία των υπηρεσιών προς όφελος της τοπικής κοινωνίας.
Ο Άρης Ελευθερίου περιγράφει πως οι κυβερνητικές οδηγίες προέβλεπαν τη θανάτωση ολόκληρων κοπαδιών όπου εντοπίζεται έστω και ένα κρούσμα, αλλά ταυτόχρονα απαιτούσαν ασφαλή υγειονομική ταφή είτε στις εκτροφές είτε σε κατάλληλους χώρους, με τήρηση όλων των περιβαλλοντικών κανόνων.
Υποστηρίζει ωστόσο ότι στην πράξη εφαρμόστηκε μόνο το πρώτο σκέλος των οδηγιών, δηλαδή οι μαζικές σφαγές, ενώ αγνοήθηκε το κρίσιμο ζήτημα της ασφαλούς διαχείρισης των νεκρών ζώων. Σύμφωνα με τον ίδιο, σε αρκετές περιπτώσεις πραγματοποιήθηκαν ταφές σε ακατάλληλες περιοχές, παρά τις αντιδράσεις κατοίκων, προέδρων κοινοτήτων και τοπικών φορέων, γεγονός που όπως τονίζει δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για το περιβάλλον και τον υδροφόρο ορίζοντα της Λέσβου.
«Ταφές ζώων σε ακατάλληλους χώρους»
Μεταξύ άλλων στην επιστολή αναφέρεται: «Οι εντολές της κυβέρνησης ήταν και εξακολουθούν να είναι ότι, σε όποια εκτροφή υπάρχει έστω και ένα κρούσμα αυθωδους πυρετού ,η κτηνιατρική υπηρεσία θα προβαίνει σε σφαγή ολόκληρης της εκτροφής,και σε άμεση υγειονομική ταφή στον χώρο της εκτροφής, η σε κατάλληλο χώρο πλησίον, τηρώντας πάντοτε τους κανόνες ασφαλείας και προστασίας του περιβάλλοντος. Σε περίπτωση ανυπαρξίας κατάλληλου χώρου, υπεύθυνη είναι η Αποκεντρωμένη Διοίκηση (κρατική υπηρεσία) να εκδώσει απόφαση για τον κατάλληλο χώρο.
Έχει γίνει σαφές πλεον, με την πορεία που έχει παρει η ασθένεια και την κάθετη άρνηση της κυβέρνησης να συζητήσει με σοβαρότητα και αποφασιστικότητα, την τροποποίηση των αποφάσεων της για τις σφαγές, και την άρνηση της να εφαρμόσει εναλλακτικές λύσεις που προτείνονται επιστημονικά, και εφαρμόζονται και αλλού, ότι θα φθάσουμε στην πλήρη εξαφάνιση του ζωικού κεφαλαίου, στην οικονομική καταστροφή των κτηνοτρόφων και του πρωτογενούς τομέα, στον οποίο στηρίζεται η οικονομία της Λέσβου, αλλά και άλλων συναφών επαγγελμάτων και δραστηριοτήτων, όπως των τυροκομικών μονάδων, των σφαγείων, της παραγωγής ζωοτροφών και εν τέλει σε ερήμωση των χωριών, σε μείωση του πληθυσμού του νησιού και ταυτόχρονη καταστροφή του περιβάλλοντος και του υδροφόρου ορίζοντα.
Ο αρμόδιος διευθυντής της κτηνιατρική υπηρεσία της Περιφέρειας ,παραβλέποντας αυτούς τους ορατους κινδύνους, προτίμησε να εφαρμόζει με απόλυτη αυστηρότητα, μόνο το ένα σκέλος της απόφασης του ΥΠΑΑ , προβαίνοντας σε σφαγή των ποιμνιων, ενώ αγνόησε το δεύτερο σκέλος, για την ασφαλή υγειονομική ταφή και προστασία του περιβάλλοντος ενεργώντας καταστροφικά για το περιβάλλον της Λέσβου, προβαίνοντας σε αρκετές περιπτώσεις, σε ταφή των ζώων σε ακατάλληλους χώρους , παρά τις αλλεπάλληλες καταγγελίες και διαμαρτυρίες από πολίτες, φορείς και προέδρους κοινοτήτων.
Η Περιφερειακή Αρχή, έχοντας διαπιστώσει το τεράστιο αυτό πρόβλημα, της έλλειψης χώρων κατάλληλων για ταφή, δια του Εκτελεστικού της Γραμματέα, την 8η Μαϊου, πριν ακόμη από τις διαδηλώσεις των κτηνοτρόφων της 11ης Μαϊου,και λόγω των υπαρχουσών διαμαρτυριών , ζήτησε κατά την τηλεδιάσκεψη για το θέμα αυτο, με τη συμμετοχή και του διευθυντής της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας , από το Υπουργείο και την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου , την άμεση παύση σφαγής μέχρις εξευρέσεως κατάλληλου χώρου και εκδόσεως σχετικής αποφάσεως .
Η διαπιστωμένη έλλειψη κατάλληλων χώρων για ταφή, θα αποτελούσε ένα επιπλέον βάσιμο λόγο να αποφασισθεί η παύση των σφαγών και ο προσανατολισμός σε άλλες επιστημονικές λύσεις για την αντιμετώπιση της ασθενείας και της σωτηρίας του ζωικού κεφαλαίου, καθώς και του περιβάλλοντος.
Αν και είχε μεσολαβήσει έκτοτε μια εβδομάδα, χωρίς να εκδοθεί οποιαδήποτε απόφαση των αρμοδίων κρατικών υπηρεσιών, η κτηνιατρική υπηρεσία της περιφέρειας συνέχιζε τις σφαγές και τις επικίνδυνες ταφές, όπως έδειχναν οι φωτογραφίες που δημοσιεύονταν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Κλήθηκε ως εκ τούτων ο διευθυντής της κτηνιατρικής υπηρεσίας από τον κ. Περιφερειαρχη ,και άλλους υπεύθυνους και του επισημάνθηκε , από όλους τους παριστάμενους, ότι η αποφάσεις του Υπουργείου , δεν περιλαμβάνουν μόνο τη σφαγή , αλλά και την ασφαλή υγειονομική ταφή και την προστασία του περιβάλλοντος και του ζητήθηκε να συμμορφωθεί με τις ισχύουσες διατάξεις.
Και ενώ συμφώνησε και εξέδωσε απόφαση για παύση των σφαγών την 13 Μαϊου και ώρα 14.00, σε δύο ώρες, την ανακάλεσε, χωρίς καμία ενημέρωση και έγκριση από τον Περιφερειαρχη.
Οι ενέργειες αυτές, που ήταν σε βάρος της τοπικής κοινωνίας, πέραν του ότι, έμειναν ατιμώρητες παρά τις αντίθετες εισηγήσεις μου, είναι βέβαιο ότι θα έχουν και περαιτερω συνεπειες και κατά πάσα πιθανοτητα θα δημιουργήσουν μελλοντικά, πολλά και δυσεπίλυτα προβλήματα στο Λεσβιακό λαό και το περιβάλλον , για τα οποία σε καμμία περίπτωση δεν θα ηθελα να είμαι συνεργός, ούτε και δια της σιωπής μου.
Αφού ενημέρωσα λοιπόν τον κ.Περιφερειάρχη, υπέβαλλα την παραίτηση μου, δεδομένου ότι, ως Εκτελεστικός Γραμματέας, δεν δικαιούμαι να λάβω αποφάσεις επί του θεματος, ούτε είμαι πειθαρχικος προϊστάμενος των υπηρεσιών . Έχω όμως υποχρεωση να προβάλλω τις αντιρρήσεις μου, όταν θεωρώ ότι από ενέργειες της υπηρεσιας βλάπτουν τα συμφέροντα του τόπου μου».
