Σε μια σημαντική εξέλιξη για την αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, το Ιράν αποδέχθηκε πρόταση του Ντόναλντ Τραμπ για εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων. Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν δημιουργεί συγκρατημένη αισιοδοξία και περιορίζει – έστω προσωρινά – τον κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης του πολέμου.
Η συμφωνία, που χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα εύθραυστη, φαίνεται πως επιτεύχθηκε έπειτα από πυρετώδεις διπλωματικές επαφές των τελευταίων ωρών, με το Πακιστάν να διαδραματίζει ρόλο-κλειδί ως διαμεσολαβητής μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Όπως μεταδίδει το BBC, οι διαβουλεύσεις ΗΠΑ-Ιράν συνεχίζονταν μέχρι την τελευταία στιγμή με ταχύτατους ρυθμούς, ενώ το Πακιστάν λειτουργούσε ως ενδιάμεσος, μεταφέροντας μηνύματα μεταξύ των δύο πλευρών.
Σύμφωνα με ανώνυμη πηγή που επικαλείται το βρετανικό δίκτυο, στις συνομιλίες συμμετείχε «ένας πολύ μικρός κύκλος» αξιωματούχων. Το κλίμα περιγράφεται ως «σοβαρό και συγκρατημένο, αλλά με την ελπίδα ότι θα υπάρξει παύση των εχθροπραξιών».
Ο ρόλος του Πακιστάν
Το δημοσίευμα επισημαίνει ότι το Πακιστάν διατηρεί ιστορικά στενές σχέσεις με το Ιράν, με το οποίο μοιράζεται κοινά σύνορα και χαρακτηρίζει τη σχέση του «αδελφική». Παράλληλα, η χώρα διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας και με τις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που της επέτρεψε να λειτουργήσει ως αξιόπιστος διαμεσολαβητής τις τελευταίες εβδομάδες.
Το BBC αναφέρει πως ο Τραμπ έχει αναφερθεί στον αρχηγό των ενόπλων δυνάμεων του Πακιστάν, στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ, ως τον «αγαπημένο» του στρατάρχη και έχει δηλώσει ότι γνωρίζει το Ιράν «καλύτερα από τους περισσότερους».
Η επίτευξη συμφωνίας δεν θεωρούνταν δεδομένη, καθώς οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών περιέπλεξαν περαιτέρω την κατάσταση.
Η ένταση και οι διπλωματικές προσπάθειες
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η επίθεση του Ισραήλ κατά του Ιράν, αλλά και οι επιθέσεις του Ιράν στη Σαουδική Αραβία, αύξησαν την ένταση και δημιούργησαν νέα εμπόδια στις διπλωματικές προσπάθειες.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν, Ισάκ Νταρ, δήλωσε στο κοινοβούλιο ότι μέχρι πρόσφατα υπήρχε αισιοδοξία για θετική εξέλιξη των συνομιλιών, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα κρίσιμη.
Αυστηρό τόνο υιοθέτησε και ο επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων του Πακιστάν, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, ο οποίος επισήμανε πως οι επιθέσεις κατά της Σαουδικής Αραβίας υπονομεύουν τις προσπάθειες ειρηνικής επίλυσης της κρίσης.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η στάση αυτή ενδέχεται να αυξήσει την πίεση προς το Ιράν, δεδομένης της αμυντικής συμφωνίας που διατηρεί το Πακιστάν με τη Σαουδική Αραβία, η οποία μέχρι στιγμής δεν έχει ενεργοποιηθεί.
Η ανακοίνωση της εκεχειρίας
Λίγο μετά τα μεσάνυχτα στο Πακιστάν, ο πρωθυπουργός της χώρας ανέφερε σε ανάρτησή του στο X ότι «οι διπλωματικές προσπάθειες προχωρούν σταθερά, δυναμικά και ισχυρά, με τη δυνατότητα να οδηγήσουν σε ουσιαστικά αποτελέσματα στο άμεσο μέλλον».
Παράλληλα, ζήτησε από τον Τραμπ να παρατείνει την προθεσμία για δύο εβδομάδες και από το Ιράν να ανοίξει το Στενό του Ορμούζ για το ίδιο χρονικό διάστημα.
Σύμφωνα με το BBC, λίγο πριν τις 05:00 το πρωί ανακοινώθηκε η επίτευξη της εκεχειρίας. Το Πακιστάν κάλεσε τις δύο πλευρές να συναντηθούν στο Ισλαμαμπάντ στις 10 Απριλίου, με στόχο την επίτευξη μιας πιο μόνιμης συμφωνίας.
Όπως καταλήγει το BBC, παρά την προσωρινή εκεχειρία, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη, καθώς δεν υπάρχει ακόμη εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο πλευρών και οι θέσεις τους παραμένουν βαθιά εδραιωμένες.
