Η Τυρινή Εβδομάδα, γνωστή και ως Τυροφάγος, αποτελεί την τελευταία εβδομάδα της Αποκριάς και προηγείται της Καθαράς Δευτέρας. Κατά τη διάρκειά της, οι χριστιανοί απέχουν από το κρέας, προετοιμάζοντας σταδιακά τον οργανισμό και το πνεύμα για τη νηστεία της Σαρακοστής.

Τι τρώμε – Ο τρόπος της νηστείας

Η Τυρινή Εβδομάδα εντάσσεται στην περίοδο του Τριωδίου, που αποτελεί τριεβδομαδιαία προετοιμασία για τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Οι εβδομάδες αυτές είναι:

  • Προφωνήσιμη εβδομάδα: Από την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου έως την Κυριακή του Ασώτου, όπου καταλύεται κάθε είδους τροφή.
  • Εβδομάδα της Αποκριάς ή Κρεατινή: Μέχρι την Κυριακή των Απόκρεω, με νηστεία την Τετάρτη και την Παρασκευή. Είναι η τελευταία εβδομάδα κατανάλωσης κρέατος.
  • Τυρινή ή Τυροφάγος εβδομάδα: Καταλύονται όλα εκτός από το κρέας.

Με την Κυριακή της Τυρινής ολοκληρώνεται η προπαρασκευαστική περίοδος και αρχίζει η Μεγάλη Τεσσαρακοστή.

Έθιμα της Τυρινής Εβδομάδας στην Αρκαδία

Στην Αρκαδία, κατά την Τυρινή, τα κρεατικά απομακρύνονταν από το σπίτι και οι οικογένειες προμηθεύονταν γάλα για να φτιάξουν γαλόπιτες, μακαρονόπιτες, τυρόπιτες και γιαούρτι. Οι νοικοκυρές ετοίμαζαν γαλακτερά φαγητά και γλυκίσματα για να κεράσουν συγγενείς και φίλους.

Το Σάββατο της Τυρινής παρασκευάζονταν τα λεγόμενα «ψυχούδια», μικρά στρογγυλά ψωμάκια με σφραγίδα στη μέση. Τα παιδιά τα μετέφεραν στο νεκροταφείο, όπου τελούνταν προσευχές για τις ψυχές των νεκρών. Μαζί με αυτά, οι γυναίκες έκαιγαν λιβάνι και άφηναν μια μπουκιά ψωμί μουσκεμένη σε κρασί.

Κυριακή της Τυρινής

Το πρωί της Κυριακής ήταν αφιερωμένο στον εκκλησιασμό. Το μεσημεριανό τραπέζι περιλάμβανε τυροζούμι, βακαλάο πλακί ή ψητό με σκορδαλιά και γαλόπιτα χωρίς φύλλο. Το βράδυ, σερβίρονταν μακαρόνια με μυζήθρα και χοιρινό λίπος, τηγανητός βακαλάος και κρασί.

Διατροφικά έθιμα της Κυριακής της Τυρινής

  • Στην Αρκαδία, τα ανύπαντρα νέα άτομα τοποθετούσαν ένα μακαρόνι κάτω από το μαξιλάρι τους για να ονειρευτούν τον μελλοντικό τους σύντροφο.
  • Στις ορεινές βλάχικες κοινότητες της κεντρικής Ελλάδας παρασκευάζονταν γαλατόπιτες, τυρόπιτες και πίτες με τραχανά.
  • Στην Κάρπαθο, οι κάτοικοι συγκεντρώνονταν στο σπίτι του δημάρχου, όπου προσφερόταν πλούσιος μπουφές με ψάρια, γαλακτοκομικά και γλυκά με μυζήθρα, ρυζόγαλο και σιτάκα με βούτυρο και μέλι.
  • Στη Μήλο και την Κέα, τα φαγητά της Τυροφάγου έμεναν στο τραπέζι όλη τη νύχτα, για την περίπτωση που «πεινούσε το φάντασμα του σπιτιού».

Ένα ακόμη χαρακτηριστικό έθιμο θέλει το βραδινό γεύμα να τελειώνει με αυγό, βραστό ή ψημένο στη θράκα. Σε πολλές περιοχές, οι οικογένειες παρατηρούσαν ποιο αυγό «ιδρώνει πρώτο», σημάδι καλής χρονιάς. Ο συμβολισμός θέλει το στόμα να «κλείνει» με αυγό πριν τη νηστεία και να «ανοίγει» ξανά με αυγό το Πάσχα.

Πηγή: argiro.gr