Συννεφιασμένη… έκλειψη

Κανείς δεν κατάλαβε πώς σκοτείνιασε… Το φως άρχισε να πέφτει σιγά σιγά κι

όλοι νόμισαν πως τη σκοτεινιά την έφερναν τα σύννεφα που μαζεύονταν πυκνά στον

ουρανό, πάνω από το Βουκουρέστι. Μέχρι που το σκοτάδι, εκείνο το σκοτάδι που

βλέπουμε τα μεσάνυχτα, έπεσε πια για τα καλά, στην καρδιά του μεσημεριού.

Εκείνη την ώρα ο Ήλιος είχε πια «βασιλέψει» πίσω από τη Σελήνη και, αν και

ήταν κρυμμένος μέσα στα σύννεφα, άφησε να φανούν στον ουρανό… αστέρια. Ήταν

η Αφροδίτη η πρώτη που έλαμψε, κάτω από την εκλειπτική τροχιά του Ηλίου,

σκορπώντας μακριά την απογοήτευση που έφερε η συννεφιά.

Μέσα και έξω από το παλιό Αστρονομικό Παρατηρητήριο της πόλης, η αγωνία ήταν

μεγάλη. Και οι προσδοκίες των ανθρώπων που έφτασαν ως εκεί, από κάθε γωνιά της

γης, κυνηγώντας την τελευταία ολική της χιλιετίας δεν ευοδώθηκαν ­ τουλάχιστον

όχι τόσο εντυπωσιακά όσο περίμεναν.

Ελάχιστα λεπτά πριν από τις δύο το μεσημέρι, τα λεπτά σύννεφα που υπήρχαν από

νωρίς πάνω από το Βουκουρέστι γίνονταν ολοένα και πιο πυκνά. Για να καλύψουν,

τελικά, εκείνα τα κρίσιμα δύο λεπτά και 23 δευτερόλεπτα, τη μαγεία του

μοναδικού φαινομένου της ολικής έκλειψης. Ακόμη κι έτσι όμως, το στέμμα του

Ηλίου άστραψε πίσω τον νεφελώδη ουρανό. Ξαφνικά, απρόσμενα και ντροπαλά, ίσα

για να κάνει τους εκατοντάδες ανθρώπους που είχαν συγκεντρωθεί από νωρίς στο

Παρατηρητήριο, λίγα χιλιόμετρα έξω από το Βουκουρέστι, να βγάλουν χαρούμενες

φωνές και κραυγές ενθουσιασμού. Γιατί, ακόμη κι έτσι, πίσω από τα σύννεφα, η

ολική έκλειψη εκείνα τα δύο λεπτά που ο Ήλιος κρύφτηκε τελείως πίσω από το

φεγγάρι κατάφεραν να κλέψουν την ψυχή και τον νου των ανθρώπων…

Για εκείνα τα λίγα λεπτά, κανείς δεν μιλούσε. Όλοι είχαν βγάλει τα

προστατευτικά γυαλιά κι είχαν στραμμένο το βλέμμα στον ουρανό. Όλοι. Μηδενός

εξαιρουμένου. Ο πρόεδρος της Ρουμανίας Εμίλ Κονσταντινέσκου, ο Αμερικανός

πρέσβης Τζέιμς Ρόζαπετ, ο αστροφυσικός της NASA Ντάνιελ Γκόλντιν, ο Ζαν Πολ

Ζαν από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Αστρονόμων, ο Ρουμάνος πρέσβης στις ΗΠΑ

Μίρτσια Γκεοάμα, όλοι ­ «επίσημοι» και μη ­ αφέθηκαν στη μαγεία της

συννεφιασμένης έκλειψης. Κι όταν κατέβαζαν τα μάτια, ήταν μόνο για να

κοιτάξουν εκστασιασμένοι τριγύρω, για να παρατηρήσουν το σκοτάδι και τα

χρώματα ­ όλα, τελείως διαφορετικά από καθετί που είχαν ζήσει πρωτύτερα.

Ακόμη και οι πιο διστακτικοί, άνθρωποι, όπως η Ιρένε Ντίβου, που δήλωνε

νωρίτερα πως δεν περιμένει να την ενθουσιάσει και τόσο πολύ το θέαμα της

έκλειψης, εκείνα τα δύο λεπτά έμειναν καθηλωμένοι στις θέσεις τους, απόλυτα

παραδομένοι στη μαγεία της στιγμής. «Ήταν πράγματι ό,τι πιο ιδιαίτερο έχω δει

ποτέ μου. Δεν υπάρχουν λόγια να το περιγράψω… Σκέψου δηλαδή να ήταν καθαρός

ο ουρανός…».

Και ξαφνικά… εγένετο φως. Εντελώς απροσδόκητα, μέσα σε κλάσματα του

δευτερολέπτου, η νύχτα έγινε και πάλι μέρα. Καταμεσήμερο και πάλι και

μάλιστα… χωρίς σύννεφα. Τότε ήταν που άρχισαν όλα μαζί, τα παράπονα, οι

εξηγήσεις, οι ερμηνείες. «Ήταν τα… σύννεφα της έκλειψης εκείνα που μας

χάλασαν το θέαμα» εξηγεί η Μάγδα Σταβίνσκι, επικεφαλής του Ινστιτούτου Ηλιακής

Φυσικής στο Αστρονομικό Παρατηρητήριο της Ρουμανίας. «Λόγω της ξαφνικής

αλλαγής της θερμοκρασίας που σημειώνεται στα υψηλά στρώματα της ατμόσφαιρας

αυξάνεται η υγρασία και δημιουργούνται σύννεφα. Είναι ένα καιρικό φαινόμενο

που το προκαλεί η ίδια η έκλειψη και που μάλιστα επιτείνεται μέσα στις πόλεις,

λόγω των συνθηκών που επικρατούν εκεί».

Όσες εξηγήσεις όμως κι αν έδινε η κ. Σταβίνσκι, δεν θα μπορούσε να

καταλαγιάσει την απογοήτευση των ανθρώπων που είχαν έρθει από κάθε σημείο του

πλανήτη, από τις ΗΠΑ, από τον Καναδά, από την Ελλάδα, ακόμη και από την

Ουκρανία, για να παρατηρήσουν την ολική έκλειψη, να δουν το ηλιακό στέμμα να

αποκαλύπτεται, να κοιτάξουν από κοντά τις «εκρήξεις» στην ατμόσφαιρα του

Ηλίου… Τα σύννεφα της έκλειψης τούς χάλασαν, σε μεγάλο βαθμό, τα σχέδια.

Όμως, το Βουκουρέστι προσέφερε πράγματι την ευκαιρία να ζήσει κανείς την

ατμόσφαιρα μιας ολικής έκλειψης, εκείνα τα λίγα δευτερόλεπτα που το πρόσωπο

του Ηλίου κρύβεται από τη Σελήνη για να αναδειχθεί το σκοτάδι σε… απόλυτο κυρίαρχο.

«Ρεζερβέ» η ταράτσα του Κοινοβουλίου

Στην ταράτσα του Κοινοβουλίου, στην κορυφή του ψηλότερου κτιρίου στο

Βουκουρέστι, αστρονόμοι, φωτογράφοι και οπερατέρ είχαν πάρει θέση από νωρίς το

πρωί. Εκεί, η είσοδος για το κοινό δεν επιτρεπόταν. Ο χώρος ­ ένα από τα

καλύτερα σημεία της πόλης για να παρακολουθήσει κανείς την έκλειψη ­ ήταν

«ρεζερβέ» εδώ και μήνες. Μαζί με τους ερασιτέχνες και επαγγελματίες

αστρονόμους, καλεσμένος ήταν και ένας επαγγελματίας… ζωγράφος, ο Σίλβιου

Ιβάντσεα. Του είχε ζητήσει να βρίσκεται εκεί ο ίδιος ο διευθυντής του

Αστρονομικού Παρατηρητηρίου της πόλης, του κρατικού κέντρου «Vasile Ursenou»,

Χάραλντ Αλεξαντρέσκου.

Γιατί, όπως εξηγεί ο ίδιος, «θέλαμε από αυτή την έκλειψη να κρατήσουμε κάτι

περισσότερο από απλές φωτογραφίες και βίντεο. Θέλαμε να κρατήσουμε την

ανθρώπινη σκοπιά και έκφραση της ηλιακής έκλειψης». Το «μοντέλο» όμως, για τον

Ρουμάνο ζωγράφο, κρύφτηκε στα… σύννεφα και η ευκαιρία χάθηκε για εκείνον,

όπως και για πολλούς επιστήμονες ή ερασιτέχνες αστρονόμους που είχαν

ετοιμαστεί να φωτογραφίσουν και να κινηματογραφήσουν την ολική έκλειψη στο Βουκουρέστι…

Παρά τη συννεφιά, τα καταστήματα σε ολόκληρη την πόλη «έβαλαν λουκέτο» χθες το

μεσημέρι. Οι κάτοικοι της πόλης, εφοδιασμένοι με τα ειδικά προστατευτικά

γυαλιά, που μοιράζονταν δωρεάν τις προηγούμενες ημέρες, αλλά και χθες το πρωί,

όπου κι αν βρίσκονταν έστρεψαν το κεφάλι προς τον ουρανό. Ορισμένοι μάλιστα

εμφάνισαν ακόμη και αυτά τα… συμπτώματα της έκλειψης. Όπως ο Κονσταντάν

Ρομάν, εικονολήπτης σε κανάλι της ρουμανικής τηλεόρασης, ο οποίος, ενώ

βρισκόταν στο ξενοδοχείο «Ιντερκοντινένταλ» στο κέντρο του Βουκουρεστίου,

δέθηκε με ένα σκοινί και κρεμάστηκε στο κενό, πετώντας προκηρύξεις σχετικές με

το… επικείμενο τέλος του κόσμου (που τελικά δεν ήρθε). Ο Ρουμάνος οπερατέρ

οδηγήθηκε στο νοσοκομείο, αφού πρώτα ενημέρωσε τους συναδέλφους του για τις…

προφητείες του Νοστράδαμου.

Εκεί και οι Έλληνες ειδικοί

Οι Έλληνες ειδικοί δεν θα μπορούσε να λείπουν από τη γιορτή του Ηλίου, στο

Αστρονομικό Παρατηρητήριο του Βουκουρεστίου. Κοντά στους Ρουμάνους αστρονόμους

και αστροφυσικούς, παρακολούθησαν τη χθεσινή ολική έκλειψη Ηλίου και δύο

Έλληνες, συνεργάτες τους από χρόνια. Ο κ. Πέτρος Ροβίθης, ερευνητής Α’ στο

Αστεροσκοπείο Αθηνών, και η σύζυγός του κ. Ελένη Λιβανίου-Ροβίθη, επίκουρος

καθηγήτρια Αστροφυσικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, παραβρέθηκαν για λίγες ημέρες

στο Βουκουρέστι, για να έχουν την ευκαιρία να ζήσουν από κοντά τις μαγικές

στιγμές μιας ολικής έκλειψης.

Η σχέση των Ελλήνων επιστημόνων με τους Ρουμάνους κρατά από το 1990, όμως ποτέ

μέχρι σήμερα δεν τους είχε δοθεί η ευκαιρία να παρακολουθήσουν μαζί μια ολική

έκλειψη Ηλίου. Χθες, που τα κατάφεραν, η Γκαμπριέλα Οπρπέσκου, πρώην

αναπληρώτρια διευθύντρια στο Αστρονομικό Παρατηρητήριο του Βουκουρεστίου και

επικεφαλής στη φωτομετρική ομάδα, ήταν πανευτυχής που «ανάμεσα σε εκατοντάδες

επιστήμονες από ολόκληρο τον κόσμο» είχε κοντά της «και Έλληνες φίλους,

ειδικούς και συνεργάτες από παλιά».