Μια πιο καθαρή πολιτική αντίληψη συνεννόησης για τη Ρωσία, αλλά όχι ακόμη ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή φόρμουλα διαλόγου με τη Μόσχα. Αυτό είναι το βασικό αποτέλεσμα του άτυπου συμβουλίου των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στη Λεμεσό, στο σκέλος που αφορούσε την Ουκρανία και τις μελλοντικές σχέσεις με τη Ρωσία.
Οι υπουργοί συμφώνησαν ότι η Ρωσία δεν μπορεί να υποδείξει ποιος θα μιλήσει εκ μέρους της Ευρώπης σε πιθανές συνομιλίες για την Ουκρανία. Η συζήτηση άνοιξε μετά από ρωσικές κινήσεις και διαρροές περί προσώπων που θα μπορούσαν, κατά τη Μόσχα, να λειτουργήσουν ως ευρωπαϊκοί δίαυλοι. Η απάντηση της ΕΕ ήταν ότι το πρώτο ζήτημα δεν είναι το πρόσωπο, αλλά μια ενιαία ευρωπαϊκή γραμμή.
Η Κάγια Κάλας εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτική απέναντι στην ιδέα να αρχίσει τώρα η συζήτηση για ειδικό ευρωπαίο συνομιλητή ή απεσταλμένο. Κατά την ίδια λογική, εάν η Ευρώπη μπει πρώτα στη συζήτηση των ονομάτων, κινδυνεύει να πέσει στην παγίδα της Μόσχας: να συζητά ποιος είναι αποδεκτός από τη Ρωσία, αντί να καθορίζει η ίδια τι ακριβώς ζητά από τη Ρωσία.
Το παρασκήνιο δείχνει ότι δεν υπάρχει ακόμη πλήρης ευρωπαϊκή συναίνεση για το επόμενο στάδιο. Ορισμένες χώρες θέλουν συνέχιση της μέγιστης πίεσης, κυρώσεις και στρατιωτική στήριξη προς την Ουκρανία, χωρίς άνοιγμα που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ανταμοιβή της Μόσχας. Αλλες θεωρούν ότι η ΕΕ πρέπει να είναι προετοιμασμένη για ενδεχόμενο μελλοντικό διπλωματικό πλαίσιο, ιδίως εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες κινηθούν πιο αυτόνομα.
Το κοινό σημείο, πάντως, χθες στην Κύπρο ήταν ότι η Ευρώπη δεν θέλει να εμφανιστεί ως ουδέτερος μεσολαβητής. Ανώτερη πηγή στη Λευκωσία ανέφερε στα «ΝΕΑ» ότι, με την Ουκρανία να θεωρείται αναπόσπαστο μέρος του ευρωπαϊκού χώρου και με την ΕΕ να είναι, πέρα για πέρα και λογικά, στο πλευρό της, η ενωμένη Ευρώπη, εάν υπάρξει διαδικασία, πρέπει να προσέλθει με σαφείς απαιτήσεις: σεβασμό της κυριαρχίας, μη αναγνώριση τετελεσμένων, πραγματική κατάπαυση του πυρός, λογοδοσία της Ρωσίας και αντιμετώπιση των ευρύτερων ρωσικών απειλών, από κυβερνοεπιθέσεις έως παρεμβάσεις και υβριδικές επιχειρήσεις.
Η ίδια πηγή υπέδειξε παράλληλα ότι η στάση αυτή επηρεάζεται από σειρά ζητημάτων, φέρνοντας ως παράδειγμα τη βοήθεια που έχει λάβει η Ουκρανία και εξηγώντας ότι αυτή συνδέεται λογικά με το ζήτημα των αποζημιώσεων. Υπάρχουν όμως, είπε, και πολλά άλλα ζητήματα· η Ευρώπη δεν μπορεί να εμφανίζεται ως ουδέτερος διαμεσολαβητής, όταν η ίδια έχει άμεσο πολιτικό, οικονομικό και στρατηγικό διακύβευμα.
Το Gymnich ήταν η αρχή, ανέφερε η ίδια πηγή. Σε ερώτηση για τις κυρώσεις στη Μόσχα, είπε ότι η Λευκωσία και πολλά ακόμη κράτη – μέλη θεωρούν πως υπάρχει λογική στην επιβολή ενός πακέτου κυρώσεων ανά προεδρία, κάτι που η Κυπριακή Προεδρία ολοκλήρωσε με επιτυχία. Παρά ταύτα, συμπλήρωσε, η Λευκωσία είναι πρόθυμη εάν κριθεί σκόπιμο στις τριάντα πέντε και πλέον ημέρες που απομένουν στη δική της προεδρία να αρχίσει τη διαδικασία για την επόμενη προεδρία της ΕΕ.
