Το νησί Χαργκ – από το οποίο διέρχεται το 90% των εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν – αποτελεί εύλογα τον πλέον ευαίσθητο οικονομικό στόχο. Παρ’ όλα αυτά, μέχρι στιγμής έχει παραμείνει ανέγγιχτο από τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ.
Οι ειδικοί σημειώνουν πως ο βομβαρδισμός ή η κατάληψη της περιοχής αυτής από αμερικανικές δυνάμεις θα προκαλούσε πιθανότατα μια διαρκή ανοδική τάση στις ήδη αυξημένες τιμές του πετρελαίου, καθώς θα ισοδυναμούσε με την αφαίρεση από το παγκόσμιο ισοζύγιο του συνόλου των ημερήσιων εξαγωγών του Ιράν.
«Θα μπορούσαμε να δούμε τα 120 δολάρια το βαρέλι, που καταγράφηκαν τη Δευτέρα, να πλησιάζουν τα 150 εάν το Χαργκ δεχόταν επίθεση», λέει ο Νιλ Κίλιαμ του Chatam House. «Είναι υπερβολικά ζωτικής σημασίας για τις διεθνείς αγορές ενέργειας», προσθέτει.
Οι ΗΠΑ, παρότι έχουν ήδη πλήξει κάπου 5.000 στόχους εντός του Ιράν και γύρω από αυτό, έχουν μέχρι στιγμής αποφύγει να θέσουν στο στόχστρό τους την πετρελαϊκή υποδομή της χώρας – αν και οι διεθνείς τιμές παραμένουν σε επίπεδο κατά περίπου 20 δολάρια υψηλότερο, εξαιτίας του φόβου ότι τα αντίποινα του Ιράν έχουν πρακτικά προκαλέσει το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ για τα τάνκερ.
Το Χαργκ, ένα νησί με μήκος περίπου 8 χιλιομέτρων στον Περσικό Κόλπο, είναι το σημείο στο οποίο καταλήγουν πετρελαιαγωγοί από το κεντρικό και δυτικό τμήμα του Ιράν.
Τα σενάρια κατάληψης
Σε ρεπορτάζ του Axios, το Σάββατο, αναφέρεται ότι αξιωματούχοι έχουν εξετάσει σενάρια «κατάληψης του Χαργκ». Από την πλευρά του, ο υπουργός Αμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δεν έχει αποκλείσει μια επίθεση στο Ιράν με χερσαίες δυνάμεις, παρότι δεν υπάρχει επαρκήςαριθμός αμερικανικών στρατευμάτων στην περιοχή.
Την περασμένη εβδομάδα, υψηλόβαθμος σύμβουλος του Πενταγώνου την περίοδο της προεδρίας του Τζορτζ Μπους δήλωσε πως είχε συζητήσει την ιδέα με αξιωματούχους του Λευκού Οίκου, με το επιχείρημα πως αυτός θα μπορούσε να είναι ένας τρόπος οικονομικού στραγγαλισμού του ιρανικού καθεστώτος. «Εάν δεν μπορούν να πουλήσουν το πετρέλαιό τους, δεν θα μπορούν να έχουν και έσοδα», είπε.
Πριν από την επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ το μεγαλύτερο μέρος του ιρανικού πετρελαίου από το Χαργκ είχε προορισμό την Κίνα. Ομως, η από τη φύση της αλληλεξαρτώμενη αγορά σημαίνει πως η μόνιμη απώλεια σε επίπεδο προσφοράς θα επηρεάσει τις τιμές διεθνώς, σε μια στιγμή κατά την οποία 3,5 εκατ. βαρέλια επιπλέον, προερχόμενα κυρίως από το Ιράκ, έχουν σταματήσει να διοχετεύονται στην αγορά λόγω του κλεισίματος του Ορμούζ.
Η καταστροφή ή η πρόκληση σοβαρών ζημιών στο Χαργκ «ενέχει τον κίνδυνο της πρόκλησης μιας αύξησης στην τιμή του πετρελαίου που δεν θα λήξει εύκολα και θα επιδράσει συνολικά στις οικονομίες», προειδοποιεί η Λινέτ Νάσμπαχερ, πρώην στέλεχος των υπηρεσιών πληροφοριών του βρετανικού στρατού.
Θεωρία του μπούμερανγκ
Παράλληλα, υπάρχει και ένα μακροπρόθεσμο πολιτικό επιχείρημα. «Το νησί Χαργκ είναι τόσο σημαντικό για την οικονομία του Ιράν, ώστε η καταστροφή των εγκαταστάσεων του θα εξάλειφε κάθε πρόφαση ότι πρόκειται για πόλεμο με στόχο ένα καλύτερο μέλλον για το Ιράν», σημειώνει η Νάσμπαχερ, υπογραμμίζοντας πως μια τέτοια εξέλιξη θα στερούσε και το διάδοχο καθεστώς από τα πετρελαϊκά έσοδα.
Σύμφωνα με τον Κίλιαμ αν και μιακατάληψη του Χαργκ από τις ΗΠΑ θα πρόσφερε στον Λευκό Οίκο έναν σημαντικό μοχλό πίεσης έναντι της Τεχεράνης, είναι πολύ πιθανό κάτι τέτοιο να αποδεικνυόταν μπούμερανγκ. «Το Ιράν θα είχε παραγωγή την οποία δεν θα ήταν σε θέση να εξάγει, ενώ οι ΗΠΑ δεν θα είχαν τη δυνατότητα παραγωγής. Κι αυτό θα εγκλώβιζε τις αγορές σε ένα σπιράλ, προκαλώντας μια πραγματική αντιπαράθεση».
