Οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν φαίνεται να έχουν πιθανότητες επιτυχίας, σύμφωνα με δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ τη Δευτέρα, την ώρα που η ιρανική ηγεσία διαψεύδει τη συμμετοχή της σε νέες διαπραγματεύσεις.
«Θα δούμε τι θα γίνει. Νομίζω ότι υπάρχουν καλές πιθανότητες να γίνει κάτι», ανέφερε ο Ντόναλντ Τραμπ σε δημοσιογράφους στο προεδρικό αεροσκάφος, κατά την τρίτη ημέρα παύσης των εχθροπραξιών μεταξύ των στρατών των δύο χωρών.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστήριξε πως «αυτή τη στιγμή, μας μιλούν για το κλείσιμο συμφωνίας», χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Από την πλευρά του Ιράν, ο υπουργός Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαεΐ δήλωσε πως «αυτή τη στιγμή» η χώρα του δεν διεξάγει «καμιά διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ».
Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε, παράλληλα, με νέους βομβαρδισμούς στο Ιράν σε περίπτωση αποτυχίας των συνομιλιών, αγνοώντας τις ανησυχίες για πιθανή έλλειψη πυρομαχικών στα αμερικανικά αντιαεροπορικά συστήματα – ζήτημα που έχει αναδειχθεί από διεθνή μέσα ενημέρωσης, όπως οι New York Times.
Μετά από 15 ημέρες σκληρών πληγμάτων, τα οποία κατέστησαν ανενεργό το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» που είχε υπογραφεί τον Ιούνιο και θεωρούνταν βήμα για τον τερματισμό του πολέμου, οι εχθροπραξίες ανεστάλησαν το Σάββατο.
Παρά τη σιγή των όπλων στο κυριότερο μέτωπο, η Σαουδική Αραβία, βασικός σύμμαχος των ΗΠΑ στην περιοχή, ανακοίνωσε πως αναχαίτισε επίθεση με drones που εξαπολύθηκε από το έδαφος του Ιράκ.
Η Σαουδική Αραβία κατηγόρησε τρομοκρατικές παραστρατιωτικές οργανώσεις υποστηριζόμενες από το Ιράν για τις επιθέσεις, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει υπάρξει ανάληψη ευθύνης.
Ευαίσθητοι στόχοι και αντιδράσεις στην περιοχή
Μετά την απαίτηση της Σαουδικής Αραβίας προς τη Βαγδάτη να «λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να εμποδίζει να χρησιμοποιείται η επικράτειά της ως ορμητήριο επιθέσεων», η κυβέρνηση του Ιράκ ξεκίνησε σχετική έρευνα.
Το ουαχαμπιτικό βασίλειο και άλλες μοναρχίες του Κόλπου είχαν στο παρελθόν κατηγορήσει ιρακινές σιιτικές ένοπλες οργανώσεις προσκείμενες στην Τεχεράνη για αντίστοιχες επιθέσεις, ωστόσο οι οργανώσεις αυτές δεν έχουν αναλάβει ευθύνη για κανένα πλήγμα μετά την επανέναρξη των εχθροπραξιών στις αρχές του μήνα.
Στην Υεμένη, το κίνημα Ανσαραλά (γνωστό και ως Χούθι) ανακοίνωσε ότι έπληξε με drones «ευαίσθητους στόχους» και «εγκαταστάσεις εμπλεκόμενες στις παραδόσεις και στις μεταφορές αργού» της Σαουδικής Αραβίας κοντά στη Γιάνμπου, λιμάνι στην Ερυθρά Θάλασσα.
Το Ριάντ, βασικός υποστηρικτής της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης, και οι Χούθι επανεκκίνησαν τις εχθροπραξίες στις 13 Ιουλίου, μετά από τέσσερα χρόνια ανακωχής. Οι υεμενίτες αντάρτες ανακοίνωσαν στις 20 Ιουλίου ότι θα σταματούν πλέον την κίνηση στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν οποιουδήποτε σαουδαραβικού πλοίου.
Εξελίξεις στα στενά και στις διεθνείς αγορές
Στην Τεχεράνη, ο εκπρόσωπος της ιρανικής διπλωματίας Μπαγαεΐ υπογράμμισε πως η Ουάσιγκτον δεν συμμετείχε στις πρόσφατες συνομιλίες με το σουλτανάτο του Ομάν για τη διαχείριση του στενού του Ορμούζ, το οποίο το Ιράν έκλεισε εκ νέου. Από το στενό αυτό διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Οι αμερικανοϊρανικές εχθροπραξίες αναζωπυρώθηκαν στις 7 Ιουλίου, λόγω εντάσεων για τη στρατηγική αυτή θαλάσσια οδό. Οι αμερικανικές δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι έπληξαν εκατοντάδες στρατιωτικούς στόχους, ενώ οι ιρανικές εξαπέλυσαν πυραύλους και drones εναντίον μοναρχιών της περιοχής, στοχεύοντας κυρίως αμερικανικές βάσεις.
Η Τεχεράνη επιμένει να διατηρήσει τον έλεγχο του στενού και να επιβάλει τέλος διέλευσης, πρόταση που απορρίπτει η Ουάσιγκτον. Σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση, το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης εμπόδισε τη Δευτέρα έξι εμπορικά πλοία να διασχίσουν το στενό, καθώς ακολουθούσαν μη εγκεκριμένη πορεία.
Σε απάντηση, ο αμερικανικός στρατός επέβαλε από τα μέσα του μήνα νέο αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια του Κόλπου.
Οι ΗΠΑ «απείλησαν κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών ημερών» διάφορα πλοία στην περιοχή, σύμφωνα με τη διοίκηση Χαράμ αλ Ανμπιγιά των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, η οποία προειδοποίησε για αντίποινα, χαρακτηρίζοντας την ενέργεια ως «επέκταση του πολέμου».
Παρά την ένταση και τα κλεισίματα των στενών, η τιμή του βαρελιού του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας σημείωσε πτώση τη Δευτέρα στα 90 δολάρια, μειωμένη κατά 11%, εξέλιξη που ερμηνεύεται ως ένδειξη αισιοδοξίας στις αγορές.
Διεθνείς πολιτικές τοποθετήσεις
Ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος αναμένεται να επισκεφθεί τον Λευκό Οίκο για την πρώτη του συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ μετά το ξέσπασμα του πολέμου, διαβεβαίωσε την Κυριακή ότι «υποστηρίζει πλήρως τις προσπάθειες» του ρεπουμπλικάνου προέδρου να τερματίσει τις υποτιθέμενες φιλοδοξίες της Τεχεράνης για απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου, θέση που το Ιράν διαψεύδει εδώ και δεκαετίες.
«Αν μπορούσαμε να καταλήξουμε σε αυτό χωρίς μάχες υψηλής έντασης, θα ήταν καλό», δήλωσε στο Fox News.
