Η Μόσχα εντείνει τις απειλές της προς την Ουκρανία, προειδοποιώντας για «συνεχείς και συστηματικές επιθέσεις εναντίον του Κιέβου που θα στοχεύουν τον στρατιωτικό βιομηχανικό συγκρότημά του». Παράλληλα, κάλεσε τους ξένους πολίτες και το διπλωματικό προσωπικό να εγκαταλείψουν την ουκρανική πρωτεύουσα «το συντομότερο δυνατόν».

Όπως επισημαίνει το BBC, αυτή η ρητορική μοιάζει απειλητική, αλλά τίθεται το ερώτημα αν σηματοδοτεί κάτι νέο. Με την κλιμάκωση των δηλώσεων, μήπως η Ρωσία ετοιμάζεται να εντείνει περαιτέρω τον πόλεμο;

Κατά μία έννοια, τέτοιες απειλές δεν είναι πρωτόγνωρες. Το υπουργείο Εξωτερικών της Ουκρανίας αναφέρει ότι η Ρωσία επιτίθεται σε πόλεις και κωμοπόλεις κάθε εβδομάδα εδώ και περισσότερα από τέσσερα χρόνια. Σύμφωνα με το ουκρανικό ΥΠΕΞ, «το συνολικό επίπεδο των απειλών για την ασφάλεια που θέτει η Ρωσία στο Κίεβο και σε άλλες πόλεις παραμένει το ίδιο με τους προηγούμενους μήνες και χρόνια».

Αυτό που έχει αλλάξει είναι η γλώσσα του Κρεμλίνου, η οποία συνδέεται με ένα συγκεκριμένο περιστατικό. Η Μόσχα κατηγόρησε την Ουκρανία ότι σκότωσε σκόπιμα 21 φοιτητές κατά τη διάρκεια επιδρομής στο Σταρομπίλσκ της περιφέρειας Λουχάνσκ. Η Ουκρανία, ωστόσο, υποστηρίζει ότι επλήγη στρατιωτική εγκατάσταση σε ρωσικά κατεχόμενα εδάφη.

Η Μόσχα παρουσιάζει το περιστατικό ως νόμιμο λόγο για αντίποινα, παρότι παλαιότερα δεν θεωρούσε αναγκαίο να αιτιολογεί τέτοιες επιθέσεις. Οποιαδήποτε αντίποινα κατά του Κιέβου θα μπορούσαν να προκαλέσουν νέες απώλειες αμάχων.

Ο στρατιωτικός αναλυτής Ιβάν Στούπακ εκτιμά ότι η νέα ρητορική δείχνει πως η Μόσχα δυσκολεύεται να ελέγξει την εικόνα του πολέμου. «Όταν υπάρχουν προβλήματα στην οικονομία και στη ρωσική κοινωνία, δημιουργείται πίεση για εκδίκηση», σημειώνει.

Ο Αντρέι Κοβαλένκο, μέλος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και Άμυνας της Ουκρανίας, θεωρεί ότι οι απειλές συνδέονται και με άλλους λόγους. «Το πρώτο είναι η έλλειψη επιτυχιών της Ρωσίας στο πεδίο της μάχης», είπε. «Ελλείψει στρατηγικών επιτυχιών, το Κρεμλίνο προσπαθεί να ασκήσει ψυχολογική πίεση στην Ουκρανία και στους συμμάχους της».

Η ευρωπαϊκή υποστήριξη προς την Ουκρανία παραμένει κρίσιμη, καθώς το Κρεμλίνο τη θεωρεί εμπόδιο στα σχέδιά του. Ο Κοβαλένκο προσθέτει πως υπάρχει «προσπάθεια να αποσπαστεί η προσοχή από τις επιθέσεις μακράς εμβέλειας της Ουκρανίας εναντίον ρωσικού εδάφους».

Το Ινστιτούτο Μελέτης του Πολέμου της Ουάσινγκτον εκτιμά ότι «η δυναμική του πολέμου μεταβάλλεται υπέρ των ουκρανικών δυνάμεων». Σύμφωνα με τα στοιχεία του, η Ρωσία έχει αυξανόμενες απώλειες και μειούμενα κέρδη, ενώ οι νεοσύλλεκτοι δεν επαρκούν για να καλύψουν τα κενά.

Ο Νάιτζελ Γκουλντ-Ντέιβις, του Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών, σημειώνει ότι η Ρωσία αντιμετωπίζει «περιορισμούς σε βιομηχανικό και ανθρώπινο δυναμικό» και ίσως χρειαστεί να προχωρήσει σε «αναγκαστική κινητοποίηση της οικονομίας και της κοινωνίας». Μια τέτοια απόφαση, ωστόσο, «θα ήταν εξαιρετικά αποσταθεροποιητική και αντιδημοφιλής».

Το Κίεβο εξακολουθεί να αναρρώνει από την πρόσφατη «εκδικητική επίθεση» της Ρωσίας, κατά την οποία εκτοξεύτηκαν σχεδόν 600 drones και 90 πύραυλοι, οι περισσότεροι στοχεύοντας την πρωτεύουσα. Οι ουκρανικές δυνάμεις αναχαίτισαν τα περισσότερα, αλλά 35 πύραυλοι έπληξαν στόχους.

Στην επίθεση χρησιμοποιήθηκε τουλάχιστον ένας υπερηχητικός πύραυλος «Oreshnik», εξοπλισμένος με έξι κεφαλές. Ο Στούπακ ανέφερε ότι η χρήση του είναι κυρίως «προπαγανδιστική», καθώς μέχρι στιγμής δεν έχει προκαλέσει σημαντικές ζημιές.

Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι επανέλαβε τις εκκλήσεις του για περισσότερα συστήματα αεράμυνας, ενώ ο εκπρόσωπος της Πολεμικής Αεροπορίας Γιούρι Ινχάτ τόνισε πως «το κύριο πρόβλημα είναι ο περιορισμένος αριθμός πυραύλων αναχαίτισης». Τα συστήματα Patriot παραμένουν το πιο αποτελεσματικό μέσο, αλλά υπάρχει σοβαρή έλλειψη.

Ανησυχία στην Ευρώπη και αντιδράσεις των Βαλτικών κρατών

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε ότι οι χώρες της Βαλτικής «βιώνουν καταστάσεις που πολλοί πίστευαν πως ανήκουν σε άλλη εποχή». «Συναγερμοί αεροπορικών επιδρομών, οικογένειες σε καταφύγια, σχολεία κλειστά – αυτή είναι η πραγματικότητα στα ανατολικά σύνορα της Ευρώπης», είπε, προειδοποιώντας ότι «πρόκειται για σκόπιμη στρατηγική της Ρωσίας για αποσταθεροποίηση των δημοκρατικών μας κοινωνιών».

Η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι «η Ευρώπη στέκεται σε πλήρη αλληλεγγύη και ενότητα με την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία, γιατί όταν δοκιμάζονται τα Βαλτικά κράτη, δοκιμάζεται ολόκληρη η Ευρώπη». Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι η ΕΕ επενδύει περισσότερο στην αμυντική ετοιμότητα και σε κρίσιμα έργα ασφάλειας.

Ο πρόεδρος της Λιθουανίας, Γκιτάνας Ναουσέντα, υπογράμμισε ότι οι πρόσφατες παραβιάσεις εναέριου χώρου είναι «άμεση συνέπεια της ρωσικής επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας» και προειδοποίησε ότι «οι ουρανοί πάνω από τα Βαλτικά κράτη δεν είναι επαρκώς ασφαλείς σήμερα». Κάλεσε την ΕΕ να ενισχύσει τις δράσεις της στον τομέα αυτό.

Παράλληλα, οι πρόεδροι των τριών Βαλτικών χωρών, σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τη φον ντερ Λάιεν στο Βίλνιους, απέρριψαν τις ρωσικές κατηγορίες ότι επιτρέπουν στην Ουκρανία να χρησιμοποιεί τον εναέριο χώρο τους για επιθέσεις. «Τα Βαλτικά κράτη δεν έχουν επιτρέψει και δεν θα επιτρέψουν ποτέ τη χρήση του εδάφους ή του εναέριου χώρου τους για επιθέσεις εναντίον άλλων χωρών», δήλωσε ο Ναουσέντα.

Συντονισμένες ευρωπαϊκές αντιδράσεις

Η Ολλανδία, η Γερμανία, η Νορβηγία και η ΕΕ κάλεσαν τους Ρώσους πρεσβευτές στις χώρες τους, διαμαρτυρόμενες για τις απειλές της Μόσχας προς το Κίεβο και για τις επιθέσεις του Σαββατοκύριακου. Ο Νορβηγός υπουργός Εξωτερικών Έσπεν Μπαρθ Έιντε δήλωσε ότι «η Ρωσία ευθύνεται για εκτεταμένες επιθέσεις με drones, χρησιμοποιώντας για πρώτη φορά τον πύραυλο Oreshnik κατά του Κιέβου – κάτι απαράδεκτο».

Το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε ότι θα ενισχύσει την άμυνα της ανατολικής του πτέρυγας, δημιουργώντας νέα δομή που θα επιτρέπει την ταχεία ανάπτυξη δυνάμεων στη Λετονία και την Εσθονία σε περίπτωση πολέμου με τη Ρωσία. Η Γερμανία και η Ολλανδία συμφώνησαν να αναθέσουν στο Γερμανο-Ολλανδικό Σώμα την άμυνα των χωρών αυτών, επισημαίνοντας τη στρατηγική σημασία της περιοχής.

Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια περίοδο αυξανόμενης έντασης, όπου η ρητορική και οι στρατιωτικές κινήσεις της Ρωσίας προκαλούν ανησυχία για την ασφάλεια όχι μόνο της Ουκρανίας αλλά και ολόκληρης της ηπείρου.

Πούτιν σε Τραμπ: «Να φύγουν οι Αμερικανοί από το Κίεβο» 

Τελεσίγραφο προς τον Ντόναλντ Τραμπ, ζητώντας την άμεση απομάκρυνση Αμερικανών πολιτών και διπλωματών από το Κίεβο, φέρεται να απέστειλε ο Βλαντίμιρ Πούτιν, ενόψει προγραμματισμένων «συστηματικών και συνεχών επιθέσεων» της Μόσχας.

Ο Ρώσος Υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάρκο Ρούμπιο, για να μεταφέρει την προειδοποίηση. Ο Ρούμπιο δήλωσε ότι ενημέρωσε τον Τραμπ, όπως του ζητήθηκε.

Κατά την επίσκεψή του στην Αρμενία, ο κορυφαίος Αμερικανός διπλωμάτης τόνισε ότι δεν υπάρχουν σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία, αλλά οι ΗΠΑ παραμένουν έτοιμες να διαδραματίσουν «καταλυτικό και βοηθητικό ρόλο» εφόσον προκύψει ευκαιρία.

Το Κρεμλίνο προειδοποίησε ότι οι  επικείμενες επιθέσεις θα «στοχεύσουν κέντρα λήψης αποφάσεων και διοικητικές θέσεις». Παράλληλα, κάλεσε τους ξένους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων σε διπλωματικές αποστολές και διεθνείς οργανισμούς, «να εγκαταλείψουν την πόλη άμεσα».

Ο Ουκρανός Υπουργός Εξωτερικών, Αντρίι Σιμπίχα, προέτρεψε τους συμμάχους του Κιέβου να μην υποκύψουν στον «ρωσικό εκβιασμό».

Οι ρωσικές επιθέσεις σε περιοχές του Κιέβου το σαββατοκύριακο προκάλεσαν τέσσερις θανάτους και περίπου 100 τραυματισμούς. Η Μόσχα υποστήριξε ότι επρόκειτο για αντίποινα στην «εσκεμμένη» ουκρανική επίθεση σε φοιτητική εστία στο Σταρομπίλσκ, υπό ρωσική κατοχή, όπου σκοτώθηκαν 21 άτομα.

Από την πλευρά του, ο ουκρανικός στρατός ανέφερε ότι στόχος ήταν μονάδα drones και όχι άμαχοι.

Στην ανατολική Ουκρανία, οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν με επιθέσεις στο Ντεργάτσι και στο Κραματόρσκ, προκαλώντας νέες απώλειες. Ο Πρόεδρος Ζελένσκι παραδέχθηκε ότι οι συνομιλίες με τις ΗΠΑ για την επέκταση της παραγωγής αντιβαλλιστικών συστημάτων δεν έχουν προχωρήσει και στρέφεται πλέον προς την Ευρώπη για ενίσχυση της άμυνας.