Την ανάγκη να τηρηθούν οι δεσμεύσεις που αναλήφθηκαν στη Σύνοδο Κορυφής της Χάγης πέρυσι, όπου οι Σύμμαχοι συμφώνησαν να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, υπογράμμισε ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε.
Μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου στις Βρυξέλλες, ενόψει της Συνόδου Υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ που θα πραγματοποιηθεί στις 21-22 Μαΐου στο Χέλσινγκμποργκ της Σουηδίας, ο Ρούτε επισήμανε ότι η υλοποίηση των δεσμεύσεων αυτών αποτελεί προτεραιότητα για τη Συμμαχία.
Κεντρικό θέμα της Υπουργικής Συνόδου στη Σουηδία θα είναι η προετοιμασία της «ατζέντας» για τη Σύνοδο Κορυφής της Άγκυρας στις 7-8 Ιουλίου. Όπως ανέφερε ο Γενικός Γραμματέας, η «υλοποίηση» των αμυντικών δεσμεύσεων των ευρωπαίων συμμάχων και η συνέχιση της υποστήριξης προς την Ουκρανία θα βρεθούν στο επίκεντρο. Την Πέμπτη, οι Υπουργοί Εξωτερικών θα συναντηθούν με τον Ουκρανό ομόλογό τους, ‘Αντριι Σιμπίχα, προκειμένου να εξετάσουν τρόπους διασφάλισης μακροπρόθεσμης, βιώσιμης και προβλέψιμης στήριξης προς το Κίεβο.
«Το ερώτημα δεν είναι πλέον αν χρειάζεται να κάνουμε περισσότερα. Το ερώτημα είναι πόσο γρήγορα οι Σύμμαχοι μπορούν να μετατρέψουν τις δεσμεύσεις σε δυνατότητες», δήλωσε ο Μ. Ρούτε. Ζήτησε σταθερή και αειφόρο αύξηση των επενδύσεων, καθώς και «μια αξιόπιστη πορεία» προς την επίτευξη των στόχων. Τόνισε ότι οι χώρες του ΝΑΤΟ πρέπει να ενισχύσουν την αμυντική βιομηχανική παραγωγή και να αυξήσουν τις πολεμικές τους δυνατότητες και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού.
Ο Γενικός Γραμματέας επεσήμανε ότι η μετατόπιση της ισορροπίας των ευθυνών εντός της Συμμαχίας αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διατήρηση της ετοιμότητας του ΝΑΤΟ. Υπογράμμισε ότι η Ευρώπη και ο Καναδάς επενδύουν περισσότερο και αναλαμβάνουν μεγαλύτερη ευθύνη στη συμβατική άμυνα. Αυτή η αλλαγή, είπε, αποτυπώνεται και στη δομή διοίκησης του ΝΑΤΟ, όπου η Ευρώπη θα ηγείται και των τριών Διοικήσεων Κοινών Δυνάμεων, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες θα διατηρήσουν την ηγεσία των τριών συστατικών διοικήσεων.
«Θα συνεχίσουμε να βλέπουμε αυτόν τον μετασχηματισμό σε μια ισχυρότερη Ευρώπη μέσα σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ: ΝΑΤΟ 3.0», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Μ. Ρούτε. Ο όρος «ΝΑΤΟ 3.0» περιγράφει τη νέα φάση μετασχηματισμού της Συμμαχίας μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, με έμφαση στην ενισχυμένη αποτροπή και τη συλλογική άμυνα στην Ευρώπη.
Αμερικανική απόφαση και νέα δομή δυνάμεων
Αναφορικά με την απόφαση των Ηνωμένων Πολιτειών να αποσύρουν περίπου 5.000 στρατιώτες από τη Γερμανία, ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ διαβεβαίωσε ότι η εξέλιξη αυτή «δεν θα έχει καμία επίπτωση» στα αμυντικά σχέδια της Συμμαχίας ή στην επιχειρησιακή της ικανότητα. «Γνωρίζουμε ότι θα γίνουν προσαρμογές», σημείωσε, προσθέτοντας πως «αυτό θα γίνει σταδιακά και με δομημένο τρόπο».
Όπως εξήγησε, πρόκειται για μια «φυσιολογική πορεία των γεγονότων», η οποία ήταν «αναμενόμενη». Παράλληλα, αποκάλυψε ότι στο τέλος της εβδομάδας αναμένεται ανακοίνωση σχετικά με το «Μοντέλο Δύναμης» (NATO Force Model), τη «δεξαμενή» στρατευμάτων των 32 χωρών-μελών που μπορεί να ενεργοποιηθεί σε λιγότερο από 180 ημέρες σε περίπτωση κρίσης ή πολέμου. Η συζήτηση για το συγκεκριμένο μοντέλο, όπως είπε, ξεκίνησε πριν από έναν χρόνο.
Αντιδράσεις στα περιστατικά με drones στη Βαλτική
Απαντώντας σε ερώτηση για τα περιστατικά μη επανδρωμένων αεροσκαφών που απειλούν την ασφάλεια χωρών του ΝΑΤΟ στη Βαλτική, ο Μ. Ρούτε ανέφερε ότι η Συμμαχία αντέδρασε «ψύχραιμα, αποφασιστικά και αναλογικά». Παράλληλα, χαρακτήρισε «εντελώς γελοίους» τους ισχυρισμούς της Μόσχας ότι η Λετονία επιτρέπει τη χρήση του εναέριου χώρου της για ουκρανικές επιθέσεις με drones κατά της Ρωσίας.
