Οι εξελίξεις στον πόλεμο ΗΠΑ – Ιράν κυριάρχησαν στη συζήτηση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ben Hall, Europe Editor των Financial Times, στο συνέδριο «Energy Transition Summit: East Med & Southeast Europe». Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η διεθνής συγκυρία χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική και οικονομική αναταραχή, επισημαίνοντας πως η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει προσηλωμένη στη διπλωματική οδό.
«Το Ιράν δεν μπορεί να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και η ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ πρέπει να αποκατασταθεί πλήρως», υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της ασφάλειας στη ναυσιπλοΐα. Όπως εξήγησε, οι εξελίξεις αυτές θα καθορίσουν την τελική συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο Πρωθυπουργός προειδοποίησε για ένα πιθανό αρνητικό σενάριο με παράταση της σύγκρουσης, αύξηση του πληθωρισμού και επιβράδυνση της ανάπτυξης, τονίζοντας την ανάγκη κυβερνητικής στήριξης προς τους πολίτες. Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα διαθέτει δημοσιονομικό χώρο χάρη στα πρωτογενή πλεονάσματα, σημειώνοντας πως «είμαστε μία από τις πέντε ευρωπαϊκές χώρες που κατάφεραν να το κάνουν αυτό».
Ενεργειακή ασφάλεια και παγκόσμιες προκλήσεις
Επίσης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επεσήμανε ότι τα γεγονότα στα Στενά του Ορμούζ δείχνουν την ανάγκη για ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας στην Ευρώπη. «Έχουμε πολιτική για την κλιματική αλλαγή δεν είμαι βέβαιος ότι έχουμε πολιτική ενεργειακής ασφάλειας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τόνισε ότι κάθε εβδομάδα που τα Στενά παραμένουν κλειστά προσθέτει πίεση στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και προειδοποίησε να μην θεωρηθεί το status quo ανεκτό. Εξέφρασε επίσης την πεποίθηση ότι η κρίση επηρεάζει και την Κίνα, καθώς και ολόκληρη την παγκόσμια οικονομία, υπογραμμίζοντας πως «ζούμε σε έναν αλληλοσυνδεόμενο κόσμο».
Αναφερόμενος στην Ελλάδα, σημείωσε ότι η χώρα είναι πλήρως αυτάρκης σε καύσιμα και διαθέτει εξαιρετικά διυλιστήρια. Τόνισε τη σημασία της πράσινης μετάβασης και επανέλαβε ότι, παρότι η Ευρώπη στρέφεται μακριά από τα ορυκτά καύσιμα, αυτά εξακολουθούν να επηρεάζουν τις αγορές και την οικονομία.
Οικονομία, ακρίβεια και στήριξη πολιτών
Για τα μέτρα στήριξης, ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι η κυβέρνηση παρενέβη στην τιμή του diesel, στηρίζοντας συνταξιούχους και οικογένειες με παιδιά. «Το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα στην Ευρώπη είναι το κόστος ζωής», υπογράμμισε, επισημαίνοντας ότι η ανταγωνιστικότητα αποτελεί προϋπόθεση για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.
Ο κ. Μητσοτάκης δήλωσε ότι η ακρίβεια βρίσκεται «στην κορυφή της ατζέντας» του, διαβεβαιώνοντας ότι τα μέτρα είναι στοχευμένα και προσωρινά. Προέβλεψε πως η Ελλάδα ενδέχεται, για πρώτη φορά, να πάψει να είναι η πιο υπερχρεωμένη χώρα της Ευρώπης, χαρακτηρίζοντας αυτό «πολιτική παρακαταθήκη» για τις επόμενες γενιές.
Αναφερόμενος στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, σημείωσε ότι δεν ανταποκρίνεται στις φιλοδοξίες της ΕΕ και πρότεινε κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων. Υποστήριξε πως η άμυνα αποτελεί «το κατεξοχήν ευρωπαϊκό δημόσιο αγαθό» και πρότεινε στοχευμένο ευρωπαϊκό δανεισμό για συγκεκριμένους τομείς προτεραιότητας.
Ναυτιλία, εξορύξεις και πράσινη ενέργεια
Επιπλέον, ο Πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι Ελλάδα και Ιταλία έχουν διαθέσει πλοία για την προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα. Εξέφρασε την ετοιμότητα της χώρας να συμμετάσχει σε ειρηνευτική δύναμη υπό τον ΟΗΕ, εφόσον υπάρξει σχετική απόφαση, επισημαίνοντας τον ζωτικό ρόλο της ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία.
Αναφορικά με τις εξορύξεις στα ελληνικά ύδατα, τόνισε ότι η αξιοποίησή τους θα ωφελήσει τόσο την Ελλάδα όσο και την Ευρώπη. Επισήμανε ότι η χώρα έχει χαμηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας χάρη στις ΑΠΕ και έχει εξελιχθεί σε εξαγωγέα ενέργειας.
«Η αποθήκευση είναι κρίσιμη για την Ελλάδα», είπε, προσθέτοντας ότι το φυσικό αέριο θα παραμείνει στο ενεργειακό μείγμα στο προβλέψιμο μέλλον. «Αν μπορώ να το βρω, προτιμώ να παράγω δικό μου φυσικό αέριο αντί να πληρώνω για εισαγωγές», σημείωσε.
Η πυρηνική ενέργεια στο τραπέζι
Παράλληλα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στην προοπτική αξιοποίησης της πυρηνικής ενέργειας, χαρακτηρίζοντάς την «τη μόνη μακροπρόθεσμη εναλλακτική λύση απέναντι στο φυσικό αέριο». Ανέφερε ότι έχει συσταθεί ομάδα εργασίας για τη μελέτη της πολιτικής πυρηνικής ενέργειας στην Ελλάδα, διευκρινίζοντας πως πρόκειται για σχέδιο δεκαετίας χωρίς ληφθείσες αποφάσεις.
«Για μια χώρα που κάποτε πανικοβαλλόταν μόνο στο άκουσμα της λέξης “πυρηνικά”, το γεγονός ότι μπορούμε πλέον να κάνουμε αυτή τη συζήτηση με επιχειρήματα υπέρ και κατά αποτελεί μεγάλη πρόοδο», κατέληξε ο πρωθυπουργός
