Ανάμεσα σε σειρήνες, κατεστραμμένα κτίρια και πρόσωπα σημαδεμένα από τον πόλεμο, ξεδιπλώνεται μια άλλη, πιο σιωπηλή μάχη: Εκείνη για τη σωτηρία των πιο ευάλωτων, όσων αντιμετωπίζουν χρόνια προβλήματα υγείας κι αποτελούν έκτακτα ιατρικά περιστατικά. Οι ιατρικές εκκενώσεις από τη Γάζα δεν είναι προνόμιο. Είναι ζήτημα ζωής και θανάτου.

Περισσότεροι από 18.500 ασθενείς, μεταξύ των οποίων 4.000 στη Γάζα χρειάζονται ιατρική εκκένωση. Μέχρι σήμερα έχουν εκκενωθεί 3.615 ασθενείς και 6.410 φροντιστές. Η λίστα που κρατά ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) με όσους χρειάζονται άμεση μεταφορά από τη Γάζα καθώς εκεί δεν μπορεί να τους παρασχεθεί η απαραίτητη ιατρική φροντίδα είναι μεγάλη και σύμφωνα με τις ανθρωπιστικές οργανώσεις είναι τουλάχιστον πενταπλάσια ενώ δεν ανανεώνεται τακτικά.

Σύμφωνα με το ελληνικό τμήμα των Γιατρών Χωρίς Σύνορα, πρώτα στη λίστα των ασθενών είναι μικρά παιδιά. Τραύματα, καρκίνοι και οφθαλμολογικές παθήσεις είναι οι πιο συχνές ασθένειες που χρήζουν άμεσης φροντίδας και μεταφοράς. Την ίδια στιγμή, τουλάχιστον 1.092 ασθενείς – κατά μέσο όρο 65 ασθενείς το μήνα – πέθαναν την ώρα που περίμεναν στη λίστα αναμονής για ιατρική εκκένωση.

Άλλωστε, ο πόλεμος έχει καταστρέψει τον τομέα της υγείας στη Γάζα. Μόνο τα μισά νοσοκομεία και το 84% των κέντρων πρωτοβάθμιας υγείας παραμένουν εν μέρει λειτουργικά. Οι περισσότερες, δε, εγκαταστάσεις αντιμετωπίζουν σοβαρή έλλειψη βασικών προμηθειών και προσωπικού. Αυτή η κατάσταση έχει ως αποτέλεσμα χιλιάδες ασθενείς με τραύματα από τον πόλεμο, χρόνιες παθήσεις, καρκίνο, ψυχικά τραύματα και σοβαρά εγκαύματα δεν μπορούν να λάβουν επαρκή θεραπεία στη Γάζα. Στο μεταξύ, περισσότεροι από 1.700 εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας έχουν σκοτωθεί από τις 7 Οκτωβρίου, ημέρα έναρξης του πολέμου.

Από τον Ιούλιο του 2024 έως και τον Μάρτιο του 2026, από το σύνολο των ιατρικών εκκενώσεων, η Αίγυπτος έχει δεχθεί 1.957 ασθενείς, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα 635, η Ιορδανία 476, η Ιταλία 172 και η Ισπανία 65.

Η πρώτη ιατρική εκκένωση 10 ανήλικων ασθενών και των συνοδών τους στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε στις 25 Φεβρουαρίου του 2025. Τέσσερις μήνες αργότερα, το Ελληνικό Κοινοβούλιο δεσμεύθηκε να καλύψει τα έξοδα της περίθαλψης επιπλέον 10 παιδιών. Η δεύτερη αυτή εκκένωση, όμως, δεν έχει γίνει μέχρι σήμερα και η απάντηση που λαμβάνουν οι Γιατροί χωρίς Σύνορα από το αρμόδιο υπουργείο είναι πως λόγω της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή δεν μπορεί να γίνει προς το παρόν η ιατρική εκκένωση. Όπως επισημάνθηκε από την ιατρική ανθρωπιστική οργάνωση, οι εκκενώσεις που πραγματοποιούνται προς την Ευρώπη και την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σταγόνα στον ωκεανό.

Πάντως, οι ιστορίες των παιδιών που έχουν έρθει στη χώρα μέσω των ιατρικών εκκενώσεων είναι συγκλονιστικές. Ανάμεσα στα παιδιά που ήρθαν με την πρώτη ιατρική εκκένωση πέρυσι τον Φεβρουάριο ήταν κι ένα ανήλικο αγόρι, το οποίο έπασχε από λευχαιμία κι έφτασε στη χώρα συνοδεία της θείας του. Ωστόσο, η συνοδός διαγνώστηκε στη χώρα μας με καρκίνο των ωοθηκών, κι αυτό ως αποτέλεσμα ο ανήλικος στην πραγματικότητα να βρεθεί ολομόναχος, καθώς και η θεία του χρειάστηκε να νοσηλευθεί. Οι χημειοθεραπείες δεν είχαν κάποιο αποτέλεσμα, οπότε μονόδρομος ήταν η μεταμόσχευση. Μετά από αίτημα των Γιατρών Χωρίς Σύνορα, τον περασμένο Ιανουάριο ήρθαν στην Ελλάδα και τα επτά μέλη της οικογένειας του αγοριού, με σκοπό να βρεθεί συμβατός δότης.