Σαν πέσει η νύχτα, στο κέντρο της πόλης ξαγρυπνά µια άλλη Αθήνα. Τα στόρια κατεβαίνουν και οι δρόµοι γύρω από την Οµόνοια δεν µυρίζουν µπαχάρια, αλλά ούρα. Τα στέκια αλλάζουν και ο συνωστισµός του εθισµού, της απόγνωσης και του λευκού θανάτου µεταφέρεται στο ηµίφως των στοών...

Στην πλατεία µια µικρόσωµη γυναίκα ψάχνει για «αποφάγια». Μας συστήνεται ως Δήµητρα, 43 ετών, από την Κόρινθο. Συµµετείχε στο πρόγραµµα του ΟΚΑΝΑ, αλλά αποβλήθηκε για έναν χρόνο επειδή συνέχιζε να παίρνει ναρκωτικά. Κοιτάει χάµω για κάποιο ξεχασµένο σκονάκι. «Είµαι 23 χρόνια στους δρόµους. Πιο παλιά δεν ήταν έτσι η Οµόνοια.

Εχουµε περάσει πολύ καλές εποχές. Τώρα τα χάλια τα βλέπετε. Εχουν έρθει όλοι αυτοί οι ξένοι και είναι φρίκη. Τους λέµε, εδώ είναι Ελλάδα και µας απαντούν, “εδώ είναι Οµόνοια”», λέει.

Τα ρούχα τους έχουν µουσκέψει. Εδώ και δέκα λεπτά η βροχή ραπίζει την Οµόνοια. Οι δύο άντρες όµως παραµένουν στην άδεια πλατεία. Αµίλητοι. Ασάλευτοι. Με το βλέµµα καρφωµένο στη βελόνα. Τίποτα δεν τους αποσπά. Ούτε η παρουσία µας. Στέκουν εκεί, παγωµένοι, αναζητώντας στο χέρι και την κοιλιά τους µια παρθένα φλέβα.

Λίγα λεπτά πριν η πλατεία ήταν γεµάτη.

Κυριακή, 8.30 το βράδυ, ένα µελίσσι 40 ατόµων αγόραζε ναρκωτικά από τέσσερις διακινητές. Πιο πέρα, περίπου δέκα άτοµα έπαιρναν τη δόση τους. Στον καρπό, στη γάµπα, στον λαιµό. Οταν δυνάµωσε η βροχή, η φωνή ενός τοξικοµανούς ξύπνησε τον όχλο. Το µελίσσι διαλύθηκε και ένας ένας έτρεχαν να κρυφτούν.

Διέσχισαν τον δρόµο αδιαφορώντας για τα αµάξια, ένας από αυτούς µε τη σύριγγα στο στόµα.

Χώθηκαν στις στοές και στα υπόστεγα. Μέχρι να τους βρει εκεί το ξηµέρωµα.

Κάτοικοι και καταστηµατάρχες λένε ότι τα τελευταία δύο χρόνια η κατάσταση στο κέντρο έχει ξεφύγει. Διακίνηση ναρκωτικών, µικροεγκληµατικότητα και πορνεία είχαν µετατρέψει δρόµους σε άβατα. Τους τελευταίους µήνες όµως αυτά τα φαινόµενα δεν περιορίζονται στο ιστορικό κέντρο.

Μετακινούνται σε οµόκεντρους κύκλους. Και εµφανίζονται σε πιο πυκνοκατοικηµένες γειτονιές.

«Για κόκα, στο υπόστεγο»
«Θέλετε καλή κόκα; Τέσσερα κοµµάτια του µείνανε του Τζούνιορ. Εξι ευρώ, δεν κάνω πλάκα, είναι η καλύτερη απ’ όλες. Θα µε βρείτε στο υπόστεγο», µας λέει ένας άντρας µε κουκούλα το βράδυ της Κυριακής.

Πολλοί είναι οι χρήστες που για ένα ακόµη βράδυ θα µείνουν δέσµιοι των ναρκωτικών. Πολλοί όµως από αυτούς έχουν ζητήσει να µπουν στα προγράµµατα υποκατάστατων και δεν το έχουν καταφέρει. Χαρακτηριστικά, σε όλη την Ελλάδα 5.232 άτοµα βρίσκονται σε λίστες αναµονής. Από αυτούς οι 3.530 ζουν στην Αττική. Ερευνα του ΟΚΑΝΑ τον Σεπτέµβριο του 2010 σε έντεκα σηµεία του κέντρου της Αθήνας έδειξε ότι το 85% των ερωτηθέντων χρηστών δεν συµµετείχαν σε κανένα πρόγραµµα απεξάρτησης.

Ο Θάνος είναι ένας από αυτούς. Τον συναντάµε δίπλα στο συσσίτιο του Δήµου Αθηναίων, στη Σοφοκλέους. Εκεί έχει σταθµεύσει για τη νύχτα το καραβάνι έξι αστέγων.

Φυλάνε τα υπάρχοντά τους σε χάρτινες κούτες. Με το ξηµέρωµα ένας µένει πάντα πίσω. Για να σιγουρευτεί ότι κανείς δεν θα τους κλέψει τις κουβέρτες. Σε τέσσερις µέρες ο Θάνος λέει ότι θα λάµβανε ένα επίδοµα υγείας µερικών δεκάδων ευρώ, για επεµβάσεις που έκανε στο πόδι του.

Θα το χρησιµοποιούσε για να αγοράσει τα υποκατάστατα του ΟΚΑΝΑ. Θα τα έβρισκε, λέει, από κάποιους που είναι ενταγµένοι στο πρόγραµµα απεξάρτησης και πωλούν τις ουσίες για να πάρουν οι ίδιοι ηρωίνη. «Με τα χρήµατα του επιδόµατος θα καθάριζα, σαν να είµαι και εγώ στο πρόγραµµα», λέει.

Μετακόµισε η εγκληµατικότητα
Σύµφωνα µε εκπροσώπους της Κίνησης Πολιτών του Κέντρου της Αθήνας, η Οµόνοια και οι γύρω δρόµοι έχουν γίνει σπίτι της «ανασφάλειας». Τους τελευταίους τρεις µήνες όµως η έντονη αστυνοµική παρουσία διαφοροποιεί το σκηνικό στην περιοχή.

Μια µόνιµη αστυνοµική δύναµη 150 - 300 ατόµων δραστηριοποιείται αποκλειστικά στο κέντρο. Το βράδυ της επίσκεψής µας, η κλούβα που µένει µόνιµα σταθµευµένη στη Μενάνδρου δεν βρίσκεται εκεί. Περιπολικά και µηχανές της αστυνοµίας όµως εµφανίζονται κάθε τόσο µε αναµµένους φάρους. Η παρουσία των αρχών γίνεται πιο αισθητή τις καθηµερινές. Σε επισκέψεις µας τις επόµενες µέρες η εικόνα της Οµόνοιας δεν θυµίζει το βράδυ της Κυριακής. Αστυνοµικοί ανεβαίνουν µε τις µηχανές τους στην πλατεία και διώχνουν τους τοξικοµανείς. Οι στοές είναι άδειες. Και συνεργεία του δήµου ξεπλένουν µε νερό τις ακαθαρσίες.

Ανάλογα µε τις επιχειρήσεις της Αστυνοµίας οι πιάτσες των ναρκωτικών µετακινούνται στα γύρω στενά. Αλλά όπως λέει στα «ΝΕΑ» ο γενικός αστυνοµικός διευθυντής Αττικής, υποστράτηγος Γρηγόρης Μπαλάκος, η µικροεγκληµατικότητα µετακοµίζει περιφερειακά του κέντρου.

«Αν είχαµε 10 περιστατικά στο κέντρο της Αθήνας την ηµέρα, τώρα µε την ισχυρή παρουσία της αστυνοµίας έχουµε κάτω από πέντε. Δηλαδή έχουµε µείωση της µικροεγκληµατικότητας πάνω από 50%.

Αλλά εµφανίζεται µικρή αύξηση, 10-20%, σε άλλες περιοχές.

Περιστατικά που είχαµε µόνο στο κέντρο, όπως αρπαγές αλυσίδων, τώρα εµφανίζονται και στα Πατήσια. Φαίνεται ότι υπάρχει µετακίνηση της εγκληµατικότητας», λέει.

Μέχρι τα Πετράλωνα
Σύµφωνα µε τον ίδιο, εκδιδόµενες γυναίκες βρίσκει κανείς εκτός από την Ιάσονος (όπου το βράδυ της επίσκεψής µας λειτουργούσαν 18 οίκοι ανοχής) και στην Πατησίων, στην Πειραιώς χαµηλά και προς το Αιγάλεω. Ενώ αρπαγές πορτοφολιών και τσαντών καταγράφονται και στην Κυψέλη, στον Κολωνό, στα Πετράλωνα. Οπως επισηµαίνει ο κ. Μπαλάκος, η αυξηµένη παρουσία Μαροκινών και Αλγερινών στην Ελλάδα το τελευταίο εννιάµηνο παίζει ρόλο στην έξαρση της µικροεγκληµατικότητας. «Είχαµε πιάσει οµάδα 42 ατόµων στον Αγιο Παντελεήµονα και πριν από λίγες ηµέρες 23 άτοµα, πάλι Μαροκινούς, που είχαν ένα ολόκληρο σπίτι γεµάτο κλοπιµαία», λέει.

ΑΥΡΙΟ: Η ζωή των γυναικών στο κέντρο
«Οι Νιγηριανοί ελέγχουν ναρκωτικά, πορνεία»

Η ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ υπολογίζει ότι περίπου 300 νέοι παράνοµοι µετανάστες µπαίνουν κάθε µέρα στην Ελλάδα και από αυτούς το µεγαλύτερο ποσοστό φτάνει στο κέντρο της Αθήνας. Και τότε ξεκινά ο κύκλος της εκµετάλλευσης, αφού αρκετοί από αυτούς πρέπει να αποπληρώσουν τα κυκλώµατα που τους έφεραν στην Ελλάδα. Σύµφωνα µε τον γενικό αστυνοµικό διευθυντή Αττικής, υποστράτηγο Γρηγόρη Μπαλάκο, έχουν εξιχνιαστεί υποθέσεις απαγωγών παράνοµων µεταναστών από κυκλώµατα Ελλήνων και αλλοδαπών. «Τους κλειδώνουν σε διαµερίσµατα και ζητούν από τις οικογένειές τους εκτός Ελλάδας λύτρα για να τους αφήσουν ελεύθερους», λέει Την παραβατικότητα του κέντρου βάσει εθνοτικών κριτηρίων επιχειρεί να περιγράψει σε υπόµνηµα που παρέδωσε στη Μόνιµη Επιτροπή Περιβάλλοντος της Βουλής, τον Ιανουάριο του 2010, η δηµοτική αστυνοµία του Δήµου Αθηναίων . Σύµφωνα µε αυτό, στο κέντρο της πόλης «οι Νιγηριανοί είναι από τις πλέον δυναµικές οµάδες και ελέγχουν τα ναρκωτικά, την πορνεία και το παρεµπόριο. Με διακίνηση ναρκωτικών και µικροέγκληµα ασχολούνται Σοµαλοί και Σουδανοί». Οι Κινέζοι χαρακτηρίζονται από τον δήµο ως «ιδιαίτερα σκληρή οµάδα, οι οποίοι όµως προσπαθούν να νοµιµοποιήσουν τη δράση τους».

Και το υπόµνηµα συνεχίζει αποδίδοντας παράνοµες δραστηριότητες σε Ιρακινούς, Μπαγκλαντεσιανούς, Αλβανούς, Ρώσους, αλλά και Ελληνες («κυρίως Τσιγγάνοι», όπως διευκρινίζεται στο υπόµνηµα µε πιο έντονα γράµµατα).


Μενάνδρου 44, «χωµατερή» για ανθρώπους και ποντίκια

Συνεχείς οι εκθέσεις της Νοµαρχίας για κτίρια, εστίες µόλυνσης, στο κέντρο. Και η κατάσταση σε πολλές περιπτώσεις δεν φαίνεται να αλλάζει. Ακολουθεί µια χαρακτηριστική αναφορά για κτίριο στη Μενάνδρου 44:

2008 - «Ανθυγιεινή εστία, αλλοδαποί.

Χωµατερή όπου διαβιούν άνθρωποι και ευµεγέθη τρωκτικά» 2009 - «Στον χώρο του κλιµακοστασίου αναδιδόταν έντονη δυσοσµία από βιολογικά υγρά και απορρίµµατα. Υπήρχαν χρησιµοποιηµένες σύριγγες. Στο ισόγειο υπήρχε γραφείο που το χρησιµοποιούσαν αλλοδαποί. Στο 2ο, 5ο και 7ο όροφο διέµεναν αλλοδαποί. Στον φωταγωγό υπήρχαν απορρίµµατα» 2010 - Η ίδια περιγραφή υπάρχει και για το 2010. Ωστόσο δεν αναφέρεται αν έγινε κάποια ενέργεια έξωσης των ενοίκων, ή καθαρισµού. Ούτε γίνεται αναφορά για βελτίωση της κατάστασης.

ΠΗΓΗ: Νοµαρχία Αθηνών