Λάμπρος Παπακώστας Το άλμα είναι στη σκέψη «Μου άρεσε η αίσθηση του να ξεπερνάς κάτι»

Ο Λάμπρος Παπακώστας είναι ένας από τους καλύτερους αθλητές του άλματος εις

ύψος στον κόσμο και μία από τις μεγαλύτερες ελπίδες της χώρας μας για διάκριση

στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα, το οποίο ξεκινάει στην Αθήνα αυτή την εβδομάδα. Ο

Καρδιτσιώτης πρωταθλητής ανήκει «στην καλύτερη γενιά του ελληνικού κλασικού

αθλητισμού», όπως λέει ο ίδιος, και θέλει να κάνει ό,τι μπορεί ώστε τα νέα

παιδιά να γεμίζουν τα γήπεδα σε ολόκληρη τη χώρα. Πέρα από την τεχνική και τις

εμπειρίες του, ο 28χρονος άλτης βασίζεται σ’ έναν θετικό τρόπο σκέψης που τον

έχει κάνει και τρόπο ζωής και περιμένει πώς και πώς όχι μόνον τους αγώνες του

Αυγούστου, αλλά και την κόρη που θα του φέρει ο Σεπτέμβριος…Η ΚΥΡΙΑ στο καφέ

του Ολυμπιακού Σταδίου χαμογελά καθώς βλέπει τον Λάμπρο Παπακώστα να προχωρεί

προς το μέρος της για να της παραγγείλει δύο καφέδες. «Ό, τι θέλεις εσύ, μάτια

μου», του λέει με οικειότητα και με έμφαση στο «μάτια μου», και καθώς

επιστρέφει στο τραπέζι που καθόμαστε, συμφωνώ σιωπηρά μαζί της ότι πράγματι τα

μάτια του Λάμπρου Παπακώστα είναι το πιο έντονο στοιχείο πάνω του. Ίσως λόγω

χρώματος, αλλά κυρίως λόγω της ηρεμίας που εκπέμπουν και της αίσθησης που σου

δημιουργούν, ότι ο πρωταθλητής μας του ύψους είναι ένας άνθρωπος που τα έχει

βρει με τον εαυτό του.

Το πιστεύει και ο ίδιος: «Για να είσαι αθλητής, σε όλα τα αγωνίσματα όχι μόνο

στο άλμα εις ύψος, πρέπει να τα έχεις καλά με τον εαυτό σου. Να είσαι άτομο με

αυτοπεποίθηση». Και ειδικά για το ύψος; «Δεν μπορείς να πηδήξεις ψηλά αν δεν

το σκεφτείς, εάν δεν το ψάξεις…».

Κρίνοντας από τις επιδόσεις του, ο Καρδιτσιώτης άλτης πρέπει να το έχει

σκεφτεί πολύ: έκτος Ολυμπιονίκης στην Ατλάντα, δεύτερος στα παγκόσμια

πρωταθλήματα κλειστού στίβου το 1995 και το 1997 και με πολλές άλλες

διακρίσεις, ο Λάμπρος Παπακώστας ανήκει αναμφισβήτητα στην παγκόσμια ελίτ του

αθλήματός του. Άλλωστε, δεν κρύβει πως οι μεγάλοι αθλητές του ύψους, διεθνώς,

είναι μεταξύ τους μια καλή παρέα. «Είναι και η φύση του αγωνίσματος τέτοια.

Δηλαδή, είναι καθαρά τεχνικό. Δεν υπάρχουν αντίπαλοι στο άλμα εις ύψος. Πρέπει

να ξεπερνάς τον εαυτό σου και όχι τον άλλον. Είσαι μόνος απέναντι στον πήχυ

και πρέπει να τον περάσεις. Μάλιστα, ο ένας βοηθά τον άλλον. Εγώ αισθάνομαι

ότι ανεβαίνω όταν βλέπω κάποιον άλλον να ξεπερνάει ένα ύψος. Ακούγεται

παράξενο τώρα, αλλά έτσι είναι τα πράγματα. Μόνον όταν έχεις στόχο να φθάσεις

ψηλά, τον φτάνεις».

ΕΚΤΟΣ ΓΗΠΕΔΩΝ

Η παρέα συνεχίζεται και εκτός γηπέδων. «Έχουμε πολλά κοινά μεταξύ μας. Κυρίως

στον τρόπο σκέψης και στην κατεύθυνση που έχουμε όλοι να ψάχνουμε συνεχώς και

να δημιουργούμε και πέρα από το άθλημα. Γενικά υπάρχει μεταξύ μας μια σχέση

πολύ όμορφη. Γιατί δεν βρισκόμαστε μόνο στους αγώνες, αλλά και στην

προετοιμασία». Ο Λάμπρος ήταν από τους πρώτους Έλληνες αθλητές που ξεκίνησε να

κάνει προπονήσεις στο εξωτερικό. «Η επιλογή να κινούμαι έτσι, είναι δική μου.

Θα μπορούσα να μένω εδώ και να κάνω αθλητισμό διαφορετικά, αλλά νομίζω ότι

όταν έχεις ως στόχο τις μεγάλες επιδόσεις πρέπει να κινείσαι συνέχεια, να

είσαι συνέχεια κοντά στους άλλους αθλητές, να βλέπεις πώς προπονούνται, πώς

γυμνάζονται, σε τι κατάσταση βρίσκονται. Τα τελευταία 5 χρόνια που κινούμαι

έτσι, έχω κάνει πολύ καλές σχέσεις με όλους τους άλτες».

Στενότερος φίλος του ο Σουηδός Πάτρικ Σιόνμπεργκ, ένας από τους καλύτερους

άλτες του κόσμου, την δεκαετία του ’80. «Είμαστε πολύ φίλοι. Έχει μια

γενικότερη άποψη για την ζωή που μου ταιριάζει. Ο θετικός τρόπος σκέψης που

έχει, σου δημιουργεί τρομερή αυτοπεποίθηση». Και η ψυχολογία είναι σίγουρα

κάτι που παίζει μεγάλο ρόλο σ’ αυτό το άθλημα. «Είναι ένα αγώνισμα που διαρκεί

3-4 ώρες. Και πρέπει σ’ αυτό το διάστημα, τη στιγμή που κάνεις το άλμα να

είσαι ενεργοποιημένος και μόλις πέσεις στο στρώμα, να προσπαθήσεις να

ηρεμήσεις πλήρως, ώστε να έχεις δυνάμεις για το επόμενο άλμα. Όλη αυτή την ώρα

γίνονται εκτιμήσεις για να ξεπεράσεις το γεγονός ότι τρέχεις οριζόντια και

προσπαθείς να μετατρέψεις το σώμα σου και την δύναμη αυτή σε κάθετη. Είναι

απίστευτο, δεν γίνεται πουθενά αλλού αυτό. Είναι τελείως δικό μας και αυτή

είναι η δυσκολία του».

ΤΗΝ ΩΡΑ ΤΟΥ ΑΓΩΝΑ

Πέρα από τους υπολογισμούς, τι άλλο μπορεί να περάσει από το μυαλό ενός

αθλητή, στη διάρκεια ενός τόσο μεγάλου, χρονικά, αγώνα; «Διάφορες σκέψεις,

ανάλογα με την κατάστασή σου. Περνούν και αρνητικές, αλλά προσπαθείς να

κρατήσεις μόνο τις θετικές. Βλέπεις τον πήχυ και σου φαίνεται 3-4 μέτρα, λες

πώς θα το περάσω αυτό; Προσπαθείς να αλλάζεις την ψυχολογία σου συνέχεια, και

τον τρόπο που σκέφτεσαι. Αυτός είναι ο σκοπός. Δεν ξεκινάς πάντα έναν αγώνα

καλά. Πάντα υπάρχουν ανασφάλειες μέσα σου. Στην πορεία προσπαθείς να τα

ξεπεράσεις όλα. Αυτός είναι ο αγώνας, η προσπάθεια».

Η 16χρονη πορεία του μέσα στα γήπεδα ήταν γεμάτη δυσκολίες. Παρ’ όλα αυτά, τον

τελευταίο καιρό, ο Λάμπρος Παπακώστας έχει μια σταθερά καλή αγωνιστική

παρουσία, παρ’ όλο που δεν παίρνει μέρος σε πολλούς αγώνες, αλλά μόνο στους

σημαντικούς. Πού το αποδίδει αυτό; «Έχει έρθει ύστερα από πολλή δουλειά και

παίζει μεγάλο ρόλο η εμπειρία όλων αυτών των ετών στους αγώνες. Ξέρω πώς θα

προετοιμάσω τον εαυτό μου, για την κατάλληλη στιγμή, παρ’ όλες τις δυσκολίες

που υπάρχουν κι έχω μια ψυχολογία την ώρα του αγώνα που πιστέυω ότι είναι πολύ

θετική. Έχω βρει έναν τρόπο να χρησιμοποιώ όλες τις δυνάμεις που έχω την

κατάλληλη στιγμή».

Ο ΙΝΔΟΣ ΓΚΟΥΡΟΥ

Έχουν γραφτεί πολλά για την σχέση αθλητών μας με τον Ινδό γκουρού Σάι Μπάμπα.

«Ο κάθε άνθρωπος έχει διάφορες ανάγκες. Πρέπει να στηριχτεί κάπου. Ότι πάω εγώ

στην Ινδία, δεν σημαίνει ότι όλοι όσοι πάνε εκεί παίρνουν τα ίδια πράγματα, ή

τα βλέπουν όπως εγώ. Απλά, βρέθηκα τυχαία στην Ινδία σε μια περίοδο δύσκολη

της ζωής μου που είχα κάνει εγχείρηση, είχα το πόδι μου στο γύψο και ήμουν

απογοητευμένος και συνάντησα έναν άνθρωπο και κάποιους άλλους γύρω του που μου

έδωσαν τρομερή αυτοπεποίθηση. Άρχισα να βλέπω τα πράγματα διαφορετικά και με

βοήθησε να συνεχίσω το ταξίδι μου. Είδα ότι έπρεπε να προσπαθήσω περισσότερο,

γιατί μέχρι τότε περίμενα και λίγο τα πράγματα να μου έρθουν. Έμαθα εκεί, ότι

αν δεν παλέψεις μόνος σου δεν θα σε ακουμπήσει κανένας για να σε αλλάξει.

Δουλεύω, λοιπόν, πάνω σε αυτό το πράγμα, αισθάνομαι ότι πραγματικά είμαι ο

εαυτός μου και προσπαθώ μόνος να πετύχω ό,τι κάνω».

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

Όλα αυτά τα χρόνια, τι ήταν το σπουδαιότερο που του έδωσε ο αθλητισμός; «Πάρα

πολλά. Ο αθλητισμός δημιουργεί κοινωνίες. Δίνει παιδεία, σε βοηθά να ξεπερνάς

δυσκολίες και σε μαθαίνει να προσπαθείς, να έχεις στόχους και ιδανικά. Και σε

βοηθά να βελτιώσεις τον εαυτό σου». Γι’ αυτό ζούμε λοιπόν; «Ζούμε για να

δημιουργήσουμε. Και να δημιουργήσουμε κάτι καλό και θετικό. Χωρίς να έχω

αποδείξεις, πιστεύω στην μετεμψύχωση. Και πιστεύω ότι κάθε φορά που ερχόμαστε

εδώ, βελτιωνόμαστε, έστω και λίγο. Μου αρέσει να είμαι αισιόδοξος προς αυτή

την κατεύθυνση».

Ποια είναι η καλύτερη ευχή που μπορούμε να σου δώσουμε, Λάμπρο Παπακώστα; «Να

είμαι γερός και υγιής». Στο ευχόμαστε ολόψυχα. Αυτό και ένα μετάλλιο στους

αγώνες που αρχίζουν σε λίγες ημέρες στην Αθήνα…

ΤΟΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟ, ο Λάμπρος Παπακώστας και η Βραζιλιάνα σύντροφός του Συλβάνα

περιμένουν το πρώτο τους παιδί ­ κορίτσι. Ο Λάμπρος δεν σκέπτεται να

εγκαταλείψει ακόμα τον αθλητισμό. «Θα συνεχίσω, όσο καιρό θα αγωνίζομαι, με

αξιώσεις απέναντι στους άλλους αθλητές. Κι αυτό πιστεύω ότι θα κρατήσει μέχρι

και την επόμενη Ολυμπιάδα».

Ο πρωταθλητής του ύψους αποτελεί πρότυπο για τους νεώτερους αθλητές. Αλλά

στενοχωριέται που δεν έρχονται περισσότερα παιδιά στα γήπεδα. «Στον κλασικό

αθλητισμό, το πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχουν κίνητρα. Και όχι μόνο αυτό, αλλά

εμείς ως αθλητές πρέπει να ασχοληθούμε για το πού θα προπονηθούμε, με ποιον,

πότε θα πάμε για προετοιμασία, ποιους αγώνες θα κάνουμε, ποιον μάνατζερ θα

διαλέξουμε». Βλέπει, δηλαδή, μια άνιση μεταχείριση των αθλητών του κλασικού

στίβου με τους αθλητές δημοφιλών ομαδικών αγωνισμάτων; «Δεν πρόκειται για

άνιση μεταχείριση. Το μπάσκετ πέτυχε όσα πέτυχε επειδή προσπάθησε πάρα πολύ.

Επειδή μια γενιά αθλητών έκανε μια επανάσταση και κατάφερε να ξεπεράσει

ορισμένα πράγματα. Πρέπει κι εμείς να προσπαθήσουμε να αλλάξουμε πολλά

πράγματα ακόμα».

Παρ’ όλες τις δυσκολίες, χαίρεται που ανήκει στη γενιά που αυτός αποκαλεί «την

καλύτερη γενιά του ελληνικού κλασικού αθλητισμού». Δεν παραγνωρίζει τη σημασία

των χρυσών μεταλλίων, αλλά θεωρεί πως η επιτυχία είναι κάτι παραπάνω, έχει

μεγαλύτερη διάρκεια. «Επιτυχία είναι κάθε φορά που κάνω ένα άλμα στον αγώνα

και βλέπω τον πήχη να στέκεται εκεί πάνω. Αυτή είναι η χαρά, το συναίσθημα που

με κρατά μέσα σ’ αυτόν το χώρο. Εκείνα τα δευτερόλεπτα που βλέπεις τον πήχη ασάλευτο…».

Βέβαια, οι επιτυχίες που έχει σημειώσει ο ελληνικός αθλητισμός τον τελευταίο

καιρό δεν έχουν μόνο αφήσει έκπληκτους τους ξένους, αλλά αποτελούν κίνητρα για

τα νέα παιδιά. «Τα πράγματα σήμερα είναι πιο εύκολα για τους νέους. Υπάρχουν

αθλητιατρικά κέντρα, στάδια, προπονητές, γνώσεις. Υπάρχουμε κι εμείς, οι

παλαιότεροι, που μπορούμε να τους δώσουμε μια σωστή κατεύθυνση. Ακόμα και όταν

σταματήσω, θα μπορώ να κατευθύνω τα παιδιά, πώς να κινηθούν στους αγώνες του

εξωτερικού, πού θα βρουν χορηγούς, ποιοι θα τα στηρίξουν…».

Σκέπτεται, όταν σταματήσει τον αθλητισμό, να διατηρήσει επαγγελματική σχέση

μαζί του; «Είναι δύσκολο να ξεφύγεις από τον αθλητισμό, όντως. Αλλά είναι και

δύσκολο να μείνω μέσα σ’ αυτόν, γιατί το στρες που περνάω τώρα, μέσα στη

διαδικασία αυτή να φτάσω κάπου, είναι πολύ μεγάλο και δεν ξέρω αν θα αντέξω να

μπω στη διαδικασία ως προπονητής».

Θεωρεί τα σημερινά νέα παιδιά «πιο μορφωμένα, αλλά και πιο πολύ στην τσίτα.

Παλαιότερα, που έβγαινα πιο συχνά μάλιστα, παρατηρούσα στους χώρους

διασκέδασης μια ένταση και μια αρνητική ενέργεια. Και είναι κρίμα, γιατί

πιστεύω πραγματικά ότι όλοι έχουμε μια τεράστια δύναμη και ενέργεια, που αν

την εκμεταλλευθούμε σωστά, μπορούμε να κάνουμε τα πάντα…».

Η ΘΕΣΣΑΛΙΑ είναι μια περιοχή από την οποία προέρχονται πολλοί μεγάλοι αθλητές.

Υπάρχει ιδιαίτερος λόγος; «Μπα, δεν νομίζω. Ίσως έχει καλούς τύπους σώματος,

που προσφέρονται για τον αθλητισμό». Σίγουρα, όμως, δεν φτάνει μόνο αυτό.

«Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που ασχολούνται με τον κλασικό αθλητισμό, τον

αγαπούν. Και προπονητές καλοί, αλλά και οι συνθήκες σε ωθούν. Από την

προσωπική μου εμπειρία μπορώ να πω ότι στην περιοχή αυτή δεν έχεις και πολλές

επιλογές. Δηλαδή, το να πηγαίνεις στο στάδιο και να γυμνάζεσαι είναι ένας

τρόπος να ξεφύγεις».

Οι γονείς του ­ ο πατέρας του δουλεύει στον ΟΑΕΔ και η μητέρα του ασχολείται

με τα οικιακά ­ μένουν ακόμα στην Καρδίτσα. Η αδελφή του, μικρότερη στην

ηλικία, είναι αρχαιολόγος και ζει στην Αθήνα. «Όταν σκέφτομαι την Καρδίτσα μού

έρχονται στο μυαλό πολλά πράγματα: οι γονείς μου, η οικογένεια, οι φίλοι μου.

Έχω πολύ έντονους δεσμούς με την Καρδίτσα». Πηγαίνει τακτικά, βλέπει φίλους,

βγαίνουν έξω, διασκεδάζουν. Πώς τον αντιμετωπίζουν; «Μα είναι τόσο απλοί οι

άνθρωποι στην Καρδίτσα».

Η μητέρα του φοβάται, όταν τον βλέπει σε αγώνες, «μην πέσω και χτυπήσω. Με

βλέπει στην τηλεόραση και κρύβεται», λέει γελώντας ο Λάμπρος Παπακώστας. Ο

πατέρας του παρακολουθεί όλους τους αγώνες που μπορεί. Άλλωστε, ήταν εκείνος

που τον «έσπρωξε» στο στάδιο. «Του άρεσε πολύ ο κλασικός αθλητισμός και από

τότε που ήμουν μικρός μου εξηγούσε διάφορα πράγματα και αυτός, ουσιαστικά, με

ενθάρρυνε». Ξεκίνησε γύρω στα 12, κατευθείαν με άλμα εις ύψος. «Μονο το ύψος

μου άρεσε, τίποτε άλλο. Τότε δεν ήμουν πολύ ψηλός, αλλά μου άρεσε αυτή η

αίσθηση τού να ξεπερνάς κάτι, μια μπάρα. Με είχε ενθουσιάσει από την αρχή. Κι

έτρεχα κατευθείαν από το σχολείο στο γυμναστήριο. Και πολύ σύντομα, μέσα σ’

ένα χρόνο, άρχισα να ξεχωρίζω».

Από τους ανθρώπους που τον βοήθησαν ήταν και ο πρώτος προπονητής του, ο Κώστας

Τασίκας, «που ήταν πραγματικά παιδαγωγός. Δηλαδή, αυτό που με έπεισε εμένα να

κάνω ήταν να μείνω στον χώρο του αθλητισμού. Δεν ξέραμε αν είμαι ταλέντο ή αν

θα γίνω μεγάλος αθλητής κάποια στιγμή, αλλά αυτό που πραγματικά μου έμεινε από

αυτόν ήταν ο τρόπος με τον οποίο προσπαθούσε να με κρατήσει στον χώρο, μια και

όταν είσαι πιτσιρικάς έχεις άλλα ενδιαφέροντα…».

Ποιο ήταν το πιο σημαντικό πράγμα που του δίδαξε εκείνος ο πρώτος προπονητής;

«Ο τρόπος που σκέπτομαι, ακόμα και τώρα. Δηλαδή, ότι πάντα προσπαθώ να

ξεπεράσω τον εαυτό μου και προσπαθώ να πολεμήσω και να παλέψω για μένα, να

κάνω αθλητισμό για μένα. Πρώτα για προσωπική ικανοποίηση και μετά για όλους

τους άλλους».